so‘z kengaytiruvchilari va gap kengaytiruvchilari tahlili

DOCX 28 pages 93.8 KB Free download

28 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 93.8 KB

File type DOCX

Pages 28

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 28

kurs ishi mavzu: so‘z kengaytiruvchilari va gap kengaytiruvchilari tahlili mundarija: kirish. i bob. sodda gapning tarkibiy qismlari 1.1. gap kengaytiruvchilari 1.2. so‘z kengaytiruvchilari 1.3. modal gap kengaytiruvchilari ii bob. asqad muxtorning “chinor” asarida qatnashgan so‘z va gap kengaytiruvchilari tahlili 2.1. asarda qo‘llangan gap kengaytiruvchilari tahlili 2.2. asarda qo‘llangan so‘z kengaytiruvchilari tahlili 2.3. asarda qo‘llangan modal kengaytiruvchilari tahlili xulosa. foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati. kirish mavzuning dolzarbligi. bugungi kunda tilshunoslikda so‘z va gap kengaytiruvchilarining o‘rni va ahamiyati katta. nutqning shakllanishi va rivojlanishida so‘zlar va gaplar o‘rtasidagi bog‘lanish va tuzilmaning ahamiyati alohida e’tiborga molik. so‘z va gap kengaytiruvchilari, birinchi navbatda, badiiy nutqda o‘zining til va uslubiy boyligini yaratishda, tasvirlashning aniq va chuqur bo‘lishida muhim rol o‘ynaydi. ular orqali muallif o‘z fikrini yanada kengaytiradi, mazmunni aniqlashtiradi va matnni boyitadi. hozirgi kunda o‘zbek adabiyotida, xususan, badiiy nutqda so‘z va gap kengaytiruvchilarining o‘rni haqida yetarlicha ilmiy tadqiqotlar mavjud bo‘lsa-da, bu masalani chuqurroq va kengroq tahlil qilish, yangi …

2 / 28

o‘rniga ega. bugungi kunda so‘z va gap kengaytiruvchilarining o‘ziga xos turlarini, grammatik va stilistik jihatlarini chuqur o‘rganish va amaliy misollar orqali ularning qanday qo‘llanilishini ko‘rsatish, talabalarga badiiy nutqni yanada tushunish va ifodalashda yordam beradi. shu sababli, “so‘z va gap kengaytiruvchilari” mavzusining dolzarbligi, tilshunoslik va adabiyotshunoslik sohalarida yanada chuqurroq tadqiqotlar olib borish, badiiy nutqni o‘rganishning ahamiyatini oshirishda namoyon bo‘ladi. kurs ishining amaliy va nazariy ahamiyati. “so‘z va gap kengaytiruvchilari” mavzusi tilshunoslik fanida juda muhim o‘rin tutadi. so‘z va gap kengaytiruvchilari tahlili orqali tilning strukturalik jihatlari, uning semantik va sintaktik elementlarini chuqur o‘rganish mumkin. bu mavzu tilning murakkabligini, uning o‘zgaruvchan va moslashuvchan xususiyatlarini tushunishga yordam beradi. til tizimidagi kengaytiruvchilarning turlari, ularning funksiyalari, va ular o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqliklar orqali tilning rivojlanishi va strukturasini to‘liqroq anglash imkoniyati yaratiladi. shuningdek, bu mavzu tilshunoslikda, lingvistikaning boshqa sohalariga, masalan, morfologiya, sintaksis va semantika bo‘limlariga bog‘liq muammolarni hal qilishda qo‘llaniladigan nazariy asoslarni beradi. ushbu mavzu nafaqat tilshunoslarga, balki …

3 / 28

vositalardan biriga aylanishi mumkin. kurs ishining maqsadi va vazifalari. so‘z va gap kengaytiruvchilari tushunchasini aniqlash va ularning tilshunoslikdagi o‘rnini tahlil qilish. undan tashqari, “ikki eshik orasi”, “chinor” asarlarida qo‘llangan so‘z va gap kengaytiruvchilarini tahlil qilish va ularning badiiy nutqda qay darajada ahamiyat kasb etganliklarini aniqlash. kurs ishining obyekti. “so‘z va gap kengaytiruvchilari tahlili” mavzusida o‘rganiladigan tilshunoslik tushunchalari, “ikki eshik orasi” va “chinor” asarlarida qo‘llangan so‘z va gap kengaytiruvchilari kurs ishining tuzilishi. ushbu kurs ishi ikki bob, kirish, umumiy xulosa va foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxatidan iborat bo‘lib, jami 29 sahifadir. i bob. sodda gapning tarkibiy qismlari 1.1. gap kengaytiruvchilari gap – eng muhim til birligi, chunki tilning asosiy vazifasiga – fikr bildirishga gap bilan erishiladi. [footnoteref:1] [1: mahmudov h., nurmonov a. o'zbek tilining nazariy grammatikasi. – toshkent: o'qituvchi, 1995. –131b] gap – kishilarning bir-biriga fikr, axborot uzatish uchun ishlatadigan asosiy birlik, fikr ifodalashning eng oddiy va usullik ko‘rinishi. u so‘zlovchi uchun fikr …

4 / 28

msiz tugal gap shakllanmaydi. gap kesimsiz bo‘lsa, to‘liqsiz gap hisoblanadi. gap kesimini shakllantiruvchi vosita kesimlik kategoriyasi bo‘lganligi sababli o‘zbek nutqidagi gapning tarkibiy qismini shu gap tarkibiga kiruvchi so‘zning va kesimlik kategoriyasi shaklining valentligi belgilaydi. demak, nutqiy gaplardagi ikki hodisani farqlash lozim: 1) gap markazini tashkil etuvchi so‘zdagi kesimlik kategoriyasi shakllariga bog'lanuvchi so‘z; 2) gapda ishtirok etayotgan ma’lum bir so‘zning ma’noviy valentligini to‘ldirayotgan so‘z. bulardan birinchisi gap kengaytiruvchisi, ikkinchisi esa so‘z kengaytiruvchisi hisoblanadi. gap kengaytiruvchilari gap tarkibida ma’lum bir so‘zlarning lug’aviy ma’nosiga emas, balki gapning kesimini shakllantirgan morfologik vositaga bog‘lanadi. masalan, biz kecha bilimlar bellashuvida qatnashdik gapini olsak. bu gapda biz so‘zi ega, kecha so‘zi hol, bilimlar bellashuvida to‘ldiruvchi, qatnashdik so‘zi esa kesim vazifalarida qo‘llangan. gap markazini qatnashdik so‘zi tashkil etgan. lug‘aviy ma’no anglatuvchi qism – qatnash (w), kesimlik qo‘shimchalari – dik (pm). gapdagi biz (ega) kesimlik kategoriyasi shaklining (-k) qismiga, kecha (hol) esa (-di) qismiga bog‘langan. bilimlar bellashuvida so‘zi (to‘ldiruvchi) …

5 / 28

tashkil etgan. lug‘aviy ma’no anglatuvchi qism – bor (w), kesimlik qo‘shimchalari – dim (pm). gapdagi men (ega) kesimlik kategoriyasi shaklining (-m) qismiga, ertalab (hol) esa (-di) qismiga bog'langan. do‘konga va gul olgani birliklari (hol) kesimning lug‘aviy ma’no anglatuvchi qismiga, onam uchun birligi gul olgani birligiga bog‘langan. ushbu tahlilning chizmadagi ko‘rinishi quyidagicha: bor di m do‘konga ertalab men gul olgani onam uchun ushbu gapda ham gapning kesimi tarkibidagi kesimlik qo‘shimchalariga tobelangan ertalab va men so‘zlari gap kengaytiruvchilari hisoblanadi. bordim kesimining lug‘aviy ma’no anglatuvchi qismi bo‘lgan bor so‘zi istalgan boshqa fe’l bilan almashtirilib, (-dim) qismi saqlab qolinsa, men so‘zi ega, ertalab so‘zi hol vazifasida qolaveradi. ega – gap kengaytiruvchisi. kesimlik kategoriyasi gapning markazini shakllantiruvchi asosiy vosita bo‘lganligi sababli, yuqorida keltirilgan gapdagi ega gapning sintaktik qurilishiga bevosita aloqador qism – gap kengaytiruvchisi deb baholanishi kerak. eganing mavjudligi kesim vazifasida kelgan so‘zning ma’nosi bilan emas, balki kesimlik grammatik shaklining, jumladan, uning tarkibidagi shaxs-son ma’nosi …

Want to read more?

Download all 28 pages for free via Telegram.

Download full file

About "so‘z kengaytiruvchilari va gap kengaytiruvchilari tahlili"

kurs ishi mavzu: so‘z kengaytiruvchilari va gap kengaytiruvchilari tahlili mundarija: kirish. i bob. sodda gapning tarkibiy qismlari 1.1. gap kengaytiruvchilari 1.2. so‘z kengaytiruvchilari 1.3. modal gap kengaytiruvchilari ii bob. asqad muxtorning “chinor” asarida qatnashgan so‘z va gap kengaytiruvchilari tahlili 2.1. asarda qo‘llangan gap kengaytiruvchilari tahlili 2.2. asarda qo‘llangan so‘z kengaytiruvchilari tahlili 2.3. asarda qo‘llangan modal kengaytiruvchilari tahlili xulosa. foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati. kirish mavzuning dolzarbligi. bugungi kunda tilshunoslikda so‘z va gap kengaytiruvchilarining o‘rni va ahamiyati katta. nutqning shakllanishi va rivojlanishida so‘zlar va gaplar o‘rtasidagi bog‘lanish va tuzilmaning ahamiyati alohida e’tiborga molik. so‘z va gap kengaytiruvc...

This file contains 28 pages in DOCX format (93.8 KB). To download "so‘z kengaytiruvchilari va gap kengaytiruvchilari tahlili", click the Telegram button on the left.

Tags: so‘z kengaytiruvchilari va gap … DOCX 28 pages Free download Telegram