psixik rivojlanish psixoanalizida qiziqishlar, motivlar va tuyg‘ular sohasini murakkablashishi

PPTX 30 pages 24.0 MB Free download

30 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 24.0 MB

File type PPTX

Pages 30

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 30

3-mavzu. 3-mavzu. psixologik maktablarda ontogenetik taraqqiyot masalasi. ontogenetik taraqqiyotning ilk davrlarida psixik taraqqiyot. arapbayeva damegul kurbanovna reja: psixoanaliz rivojlanish talqini bexiviorizmda rivojlanish nazariyasi chaqaloqlik davrining psixologik xususiyatlari ontogenezda rivojlanish psixikasi tushunchasiga psixoanalitik yondashuv asoslari z.freyd tomonidan kiritilgan. psixik rivojlanish psixoanalizida qiziqishlar, motivlar va tuyg‘ular sohasini murakkablashishi jarayoni bilan shaxs rivojlanishi hamda uni tuzilishi va funksiyalarining takomillashishi bilan tenglashtiriladi. z.freyd inson psixikasini 3 bosqichga, ya’ni psixik jarayonlarni prinsipial anglash imkoniyati mezoni bo‘yicha ong, ongosti va ongsizlikka ajratadi. inson shaxsi z.freyd bo‘yicha o‘z tarkibiga tuzilmaviy tarkibiy qismlarni qamrab oladi: u; men; oliy men. u (id) – shaxsning primitiv yadrosi u tug‘ma xarakterga ega, ongsizlik joylashgan va qoniqish tamoyiliga bo‘ysunadi. idda tug‘ma impulsiv qiziqishlar mavjud (hayot instinkti eros va o‘lim instinkti tanatos) va psixik rivojlanishni energetik asosini tashkil etadi. men (ego) shaxsni ratsional va anglanuvchi qism. u biologik yetilishga ko‘ra, hayotning 12 va 36 oylari orasida yuzaga keladi va reallik prinsipi bilan boshqariladi. …

2 / 30

laydi. ular siqib chiqarish, ratsionallashtirish, sublimatsiya, proeksiya, regressiya va boshqalar. himoya mexanizmi atamasi 1894-yilda dastlab z.freyd tomonidan fanga kiritildi. psixologik himoya – bu shaxsni salbiy kechinmalardan himoya qilishga yo‘naltirilgan anglanmagan psixik jarayondir. aynan psixologik himoya mexanizmlari qarshilik ko‘rsatish jarayonlari asosida yotadi. shaxsning himoya mexanizmlari uning psixikasida ilk bolalik davrida paydo boladi va butun hayoti mobaynida davom etadi psixologik himoya mexanizmlari odamni yoqimsiz emotsional kechinmalardan himoya qiladi, psixologik qulaylik (komfort)ni saqlab berishga yordam beradi. psixologik himoyaning funksional vazifasi va maqsadi, ongsizlikni instinktiv impulslari va tashqi ijtimoiy muhit talablarini o‘zlashtirishi, oila va jamiyatning qoida va normalarini o'zlashtirish o‘rtasidagi ziddiyatlar bilan shartlangan, ya’ni shaxsni ichki nizolarini (xavotirlik, siqilish) yengillashtirishdan iborat. psixologik himoya mexanizmlari bu nizolarni yengillashtiradi, inson xulq-atvorini himoya qiladi va uni moslashuvchanligi va psixikasini barqarorligini oshirgan holda boshqaradi. psixologik himoya mexanizmlarining turlari: 1. siqib chiqarish – bu yoqimsiz fikr, istak yoki tuyg‘ularn ongsiz, beixtiyor ravishda chiqarib tashlash jarayoni. ma’lumki, psixologiya fanida himoya …

3 / 30

ng ongli darajasida rad qiluvchi fikr, tuyg‘u, motiv va istaklarni boshqa shaxs yoki obyektga o‘tkazish mexanizmi. mexanizm o‘zini va atrofdagilarni ular tomonidan emotsional rad etilishi sifatida qabul qilmaslik tuyg‘usini ushlab turish uchun rivojlanadi. introyeksiya – inson yoki obyektni simvolik internalizatsiyasi (o‘ziga kiritishi). mexanizm harakati proeksiyaga qarama-qarshidir. introyeksiya yordamida sevgi obyektlari va o‘zining shaxsi o‘rtasidagi farqlar bartaraf etiladi. ba’zida boshqa odamlarga nisbatan jahl yoki agressiya o‘rniga yo‘q qiluvchi tuyg‘ular, o‘zini o‘zi tanqid qilishga, o‘zini qadrlamaslikka aylanadi, chunki ayblanuvchida introeksiya sodir bolgan. bunday vaziyat ko‘pincha depressiya holatida kuzatiladi. ratsionallashtirish — aslida mumkin bolmagan fikr, tuyg‘u, xulq-atvorlarini oqlashga ishonchli sabablarni topuvchi himoya mexanizmi. ratsionallashtirish – psixologik himoyaning eng keng tarqalgan mexanizmi, chunki bizning xulq-atvorimiz ko‘plab omillar orqali aniqlanadi va biz uni o‘zimiz uchun ma’qul bolgan yo‘l bilan tushuntirganimizda ratsionallashtirgan bolamiz. ratsionallashtirishni ongsiz mexanizmini to‘qib chiqarilgan yolg‘on, firib yoki mug‘ombirlik bilan aralashtirib bolmaydi. intellektualizatsiya – bu himoya mexanizmi emotsional his-tuyg‘u va kechinmalarni bartaraf etish …

4 / 30

hasi (behavior) inglizchadan tarjima qilganda xulq-atvor degan ma’noni anglatadi. stimul-reaksiya (s-r) formulasi bixeviorizmda yetakchi hisoblanadi. bixeviorizm yo‘nalishiga ko‘ra, shaxs individga nisbatan ongli tartibga solingan instinktlar, sotsialashgan emotsiyalar, yangi ko‘nikmalarni shakllanishiga ko‘maklashuvchi plastiklik, muhitga moslashuviga ko‘maklashuvchi va ularning saqlashga xizmat qiluvchi qobiliyatlarni o‘zlashtirishida namoyon bo‘ladi. bixeviorizm mazmuniga psixolog tolmen s-r reaksiyaga shubha bilan qarash orqali unga o‘zgartirish kiritishga erishdi s-i-r tarzda ifodalashga olib keldi. i – individning irsiyatiga, fiziologik holatlari, oldingi tajribasiga bog‘liq bo‘lgan psixik jarayondir. berris frederik skinner(1904-1990) yana bir bihevioristlardan biri berris frederik skinner(1904-1990) insonning hamma xulq-atvori o‘rganish orqali emas, balki atrof-muhitga bo‘lgan reaksiyasidan hosil bo‘ladi, deb ishongan. skinner ikki xil xulq-atvorni o‘rganishga e’tibor qaratdi: shartsiz reflektor – shartli reflektor operant xulq-atvor. operant xulq-atvor organizm atrofdagi faol ta’sir ko‘rsatadi va bu faol harakat ta’sirida ular mustahkamlanish yoki inkor etilishi mumkinligini ifodalaydi. skinner bo‘yicha aynan mavjudodlarni moslashuvida egallanuvchi ushbu reaksiyalar ixtiyoriy xulq-atvor shakli hisoblanadi. operant xarakatlariga misoldir bolaning tug‘ilgandan keyin …

5 / 30

dasining sakkizdan bir qismiga to‘g‘ri keladi. chaqaloq bola bir minutda 50-60 marta nafas olsa, katta yoshdagi odam huddi shu vaqt ichida 14-16 marta nafas oladi. chaqaloq bola jismoniy jihatdan juda tez o‘sayotganligi tufayi sof havoga ayniqsa muhtoj bo‘ladi. ilk yoshdagi bolalarning taraqqiyotida, buni albatta hisobga olish zarur. chaqaloq bolaning yuragi katta odamning yuragiga nisbatan anchagina tez uradi. masalan, katta odamning yuragi bir minutda o‘rtacha 70-75 marta ursa, chaqaloq bolaning yurago 120 va undan ortiq marta uradi. buning asosiy sababi chaqaloq bolalar yuragining har bir qisqarishida bosib chiqargan qon hajmining (miqdorining) ozligi, yurak muskullarining hali zaifligi bilan bog‘liq. bundan tashqari, chaqaloq bolalar yuragining nisbatan tez urishi ular organizmida modda almashish jarayonining intensivligi jadalligi bilan ham bog‘liqdir. normal tug‘ilgan bolaning o‘rtacha vazni 2800-3500 g, bo‘yi 45-52 santimetr bo‘ladi bir yil davomida uning vazni va bo‘yi ayniqsa sezilarli o‘zgaradi. normal o‘sib ulg‘ayayotgan bola yarim yoshga eytganida uning vazni ikki barodar, bir yoshga yetganida …

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

Download full file

About "psixik rivojlanish psixoanalizida qiziqishlar, motivlar va tuyg‘ular sohasini murakkablashishi"

3-mavzu. 3-mavzu. psixologik maktablarda ontogenetik taraqqiyot masalasi. ontogenetik taraqqiyotning ilk davrlarida psixik taraqqiyot. arapbayeva damegul kurbanovna reja: psixoanaliz rivojlanish talqini bexiviorizmda rivojlanish nazariyasi chaqaloqlik davrining psixologik xususiyatlari ontogenezda rivojlanish psixikasi tushunchasiga psixoanalitik yondashuv asoslari z.freyd tomonidan kiritilgan. psixik rivojlanish psixoanalizida qiziqishlar, motivlar va tuyg‘ular sohasini murakkablashishi jarayoni bilan shaxs rivojlanishi hamda uni tuzilishi va funksiyalarining takomillashishi bilan tenglashtiriladi. z.freyd inson psixikasini 3 bosqichga, ya’ni psixik jarayonlarni prinsipial anglash imkoniyati mezoni bo‘yicha ong, ongosti va ongsizlikka ajratadi. inson shaxsi z.freyd bo‘yicha o‘z tarkibiga ...

This file contains 30 pages in PPTX format (24.0 MB). To download "psixik rivojlanish psixoanalizida qiziqishlar, motivlar va tuyg‘ular sohasini murakkablashishi", click the Telegram button on the left.

Tags: psixik rivojlanish psixoanalizi… PPTX 30 pages Free download Telegram