litosfera

PPT 21 стр. 3,2 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 21
mavzu: litosfera mavzu rejasi erning ichki tuzilishi. erning xossalari 0 1 2 mavzu: litosfera litosfera (yunoncha „litos" — tosh, qattiq, „sfera" — qobiq) yer po‘sti va yuqori mantiyaning bir qismini egallaydi. yer po‘sti bilan yuqori mantiya oralig‘idagi chegarani 1914-yilda yevropalik olim moxorovich aniqlagan. yer po‘sti tuzilishi va qalinligiga ko‘ra ikki tirga bo‘linadi. yer po‘stining kontinental tiri materiklarda tarqalgan bo‘lib, tekisliklarda 35-40 km, yosh tog‘larda 55-70 km qalinlikka ega. pomir va hindukushda 60-70 km, himolay tog‘larida 80 km ga boradi. kontinental yoki materik po‘sti cho‘kindili, granitli va bazaltli qatlamlardan tuzilgan. yer po‘stida platforma va geosinklinal hududlar ajraladi. platformalar yer po‘stining o‘ta mustahkam qismlari bo‘lib, tog‘ burmalanishlari, kuchli zilzila va vulqon harakatlari kuzatilmaydi. ularga sharqiy yevropa, hindiston, sibir va boshqa platformalar tegishli. platformalar tekisliklarga to‘g‘ri keladi.geosinklinal mintaqalar yer po‘stining o‘ta serharakat joylari: ularga kuchli zilzilalar, harakatdagi vulqonlar, tog‘ burmalanishlari xos. tinch okean „olovli halqasi", o‘rta dengiz, himolay, sharqiy afrika, markaziy amerika geosinklinal …
2 / 21
tosh qobig'i. litosferani tashkil etgan jinslarning ximyaviy xossalari yaxshi o'rganilgan emas u o' z ichiga er po'stini va yuqori mantiyaning astenosferasigacha bo'lgan qismini olib 200 km chuqurlikkacha davom etadi. litosfera – murakkab tuzilishga ega bo'lgan asosan qattiq tog' jismlaridan tashkil topgan sfera 01 02 03 a.p.vinogradovning ma'lumotiga ko'ra er po'stining ximiyaviy tarkibi quyidagicha butun er po'stining 99.79 foiz 47,2 foiz kislorod kaltsiy 3.60 foiz 0.21 foiz i.d.mendeleevning davriy sistemasidagi boshqa barcha elementlar kremniy 27-60 foiz magniy 2.1 foiz alyuminiy 8.60 foiz temir 5,1 foiz vadarod 0.15 foiz litsoferaning er qatlamining ko'rnishi er po'sti xarakati seysmologiya - bu erning silkinish sabablarini va oqibatlarni o'rganivuchi fandir. er po'stining tuzilishi er po'stining tuzilishi raqamlarda er po'stlog'i ostida mantiya yotadi. u tarkib topgan juda issiq va zich modda magma deb ataladi. er po'stlog'i qalinligi quruqlkda 75 km er po'stlog'i qalinligi okenalarda 3-15 km magma yuqorisida +2000 s magma quyi qismida +5000 s er yadrosi …
3 / 21
shakllaridir. yer yuzasidagi barcha relyef shakllari ichki va tashqi kuchlarning hosilasidir. asosiy relyef shakllariga tog‘ va tekisliklar misol bo‘ladi. tog‘lar quruqlikning 40 % ini, tekisliklar esa 60 % ini egallaydi. relef haqida relef (frants, relef, lot. relevo - ko'taraman) - er yuzasi, okean va dengiz tubidagi tashqi ko'rinishi, o'lchamlari, kelib chiqishi, yoshi va rivojlanish tarixiga ko'ra turli-tuman notekisliklardir. bularga (tog', tekislik, pasttekislik, adir, yassitog', tepalik, qir, vodiy, botiq, soylik, jarlar va boshqa pastbalandliklar kiradi) relef turlari katta xududlar qiyofasini belgilaydigan tekislik, plato, tog' tizimlari kabi relefning yirik shakllari tushiniladi. bu relefning kelib chiqishi asosan tektonik xodisalar bilan bog'liq tepalik, chuqurlik, vodiy terassa va ularning elementlari,yassi uchastkalar, har xil tepalikdagi qiyaliklar kiradi. bu relefning vujudga kelishida asosn ekzogen geologik jarayonlar bilan bog'liq unchalik katta bo'lmagan va nisbiy balandligi 1 m atrofidagi relefning mayda shakllari makrorelef mezorelef mikrorelef tekislikning yuzasi dengiz sathidan balandligi 200 m gacha bo'lsa - pasttekislik, 200 m dan …
4 / 21
fli bo'lib, ba'zan binolar qulaydi. erda 10 santimetir keladigan yoriqlar paydo bo'ladi. 10 ball – vayrongarchilikka olib keladi. juda ko'p binolar qulaydi. 11 ball- halokatli (fojiali) bo'ladi. butun binolar qulaydi. 12 ball – o'ta halokatli bo'ladi. barcha inshoot va buyumlar ag'dariladi. daryo o'zanini o'zaradi. tog'lar qulab relef shakli o'zgaradi. er yuzasini o'zgartiruvchi tashqi kuchlar suv shamol tirik mavjudotlar ishi va temperaturaning o'zgarishi er yuzasini o'zgatiruvchi tashqi kuchlardir. nurash jarayoni- o'zining xususiyatiga ko'ra fizik, ximik va organik deb atlavuchi uch turga bo'linadi. 1. fizik nurash – tempuraturaning o'zgarib turishi oqibatida fizik nurash ro'y beradi. 2. ximiyaviy nurash - asosiy faktorlari suv, kislorod va karbonat angiridit hisoblanib, ular ta'sirida tog' jinslari emirladi. 3. organik nurash – tog' jinslarni mikroorganizimlar ishi tufayli ko'proq emriladi. er yuzasini o'zgartiruvchi tashqi kuchlar shamol – geomorfologik agent sifatida tog' jinislariga ta'sir etib, emirish, uchrish va yotqizish kabi ishlarni bajaradi. er osti suvlari – er osti suvlari tufayli …
5 / 21
rnida turadi? to'rt yilda bir marta sodir bo'ladigan xolat? golfstrim oqimi qaysi okeanda vujudga keladi? sariq, yapon, sharqiy xitoy dengizi qaysi okeanga tegishli? seysmik mintaqa deb nimaga aytiladi?

Хотите читать дальше?

Скачайте все 21 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "litosfera"

mavzu: litosfera mavzu rejasi erning ichki tuzilishi. erning xossalari 0 1 2 mavzu: litosfera litosfera (yunoncha „litos" — tosh, qattiq, „sfera" — qobiq) yer po‘sti va yuqori mantiyaning bir qismini egallaydi. yer po‘sti bilan yuqori mantiya oralig‘idagi chegarani 1914-yilda yevropalik olim moxorovich aniqlagan. yer po‘sti tuzilishi va qalinligiga ko‘ra ikki tirga bo‘linadi. yer po‘stining kontinental tiri materiklarda tarqalgan bo‘lib, tekisliklarda 35-40 km, yosh tog‘larda 55-70 km qalinlikka ega. pomir va hindukushda 60-70 km, himolay tog‘larida 80 km ga boradi. kontinental yoki materik po‘sti cho‘kindili, granitli va bazaltli qatlamlardan tuzilgan. yer po‘stida platforma va geosinklinal hududlar ajraladi. platformalar yer po‘stining o‘ta mustahkam qismlari bo‘lib, tog‘ burmalanishlari...

Этот файл содержит 21 стр. в формате PPT (3,2 МБ). Чтобы скачать "litosfera", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: litosfera PPT 21 стр. Бесплатная загрузка Telegram