bakteriya hujayrasining tuzilishi va kimyoviy tarkibi

PPTX 31 sahifa 3,4 MB Bepul yuklash

31 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 3,4 MB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 31

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 31

2-ma’ruza: bakteriya hujayrasining tuzilishi va kimyoviy tarkibi, o‘lchamlari. mikrobiologik amaliyotdagi ahamiyati. 2-ma’ruza: bakteriya hujayrasining tuzilishi va kimyoviy tarkibi, o‘lchamlari. mikrobiologik amaliyotdagi ahamiyati. ma’ruzachi: mirzayeva saidaxon abdusalomovna mikrobiologiya, virusologiya va immunologiya kafedrasi reja: 1. bakteriyalarni o‘rganishning ahamiyati, tibbiyotda qo‘llanilishi. 2. bakteriyalar prokariot hujayralarini eukariot hujayralardan farqi. 3. bakteriya hujayrasining asosiy organik va noorganik moddalari. mikrobiologiya, virusologiya va immunologiya kafedrasi tabiatdagi barcha tirik organizmlarda kuzatiladigan biologik va genetik xodisalar, ushbu jarayonni kechishiga javobgar va ma’lum ma’noda sababchi bo‘lgan mikroorganizmlar qatorida bakteriyalar salmoqli o‘rinni egallaydi. tibbiyotda bakteriyalarni ko‘p tomonlama o‘rganishning ilmiy-amaliy ahamiyati juda yuqori hisoblanadi. xususan, bakterial kasalliklar (masalan, sil, angina, stafilokokk, salmonellyoz)ni aniqlashda laboratoriya tahlillari orqali bakteriyalar aniqlanadi. mikrobiologiya, virusologiya va immunologiya kafedrasi bakteriyalarni o‘rganishning ahamiyati, tibbiyotda qo‘llanilishi bakteriyalar biologiya va tibbiyot fanlarida asosiy model organizmlar sifatida qo‘llaniladi. genetik muhan-dislik, biotexnologiya, fermentatsiya texnologiyasi kabi sohalar bakteriyalar bilan chambarchas bog‘liq. bakteriyalarni o‘rganish orqali antibiotiklar, vaksinalar, probiotiklar va boshqa dori vositalari ishlab chiqiladi. mikrobiologiya, …

2 / 31

irusologiya va immunologiya kafedrasi mikrobiologiya, virusologiya va immunologiya kafedrasi mikrobiologiya, virusologiya va immunologiya kafedrasi bakteriyalar tashqi ko’rinishi sharsimon tayoqchasimon egilgan mikrobiologiya, virusologiya va immunologiya kafedrasi bakteriyalar tashqi ko’rinishi bakteriyalar a- mikrokokklar (micrococcus b- diplokokklar (diplococcus) v-streptokokklar (streptococcus) g- tetrakokklar (tetracoccus) d-sartsinalar (sarcina) sharsimon xujayralarning 8,16, 32 yoki 64 ta bolakchali e-stafilokokklar (stapfylococcus) bakteriaya hujayra devori hujayra shaklini saqlab turuvchi hamda immun javobini rag‘batlantiruvchi peptidoglikandan iborat. gram-musbat hujayra devori kristalli binafsha rang bilan ko‘k rangga bo‘yaladi. gram-manfiy bakteriyalarda tashqi membrana kristall binafsha rangning ichki hujayra devorini bo‘yashiga to‘sqinlik qiladi. mikrobiologiya, virusologiya va immunologiya kafedrasi hujayra devori. bakteriya hujayrasi zich parda bilan qoplangan. sitoplazmatik membranadan tashqarida joylashgan bu sirt qatlami hujayra devori deb ataladi. devor himoya va yordamchi funktsiyalarni bajaradi, shuningdek, hujayraga doimiy, xarakterli shakl (masalan, tayoq yoki kokkus shakli) beradi va hujayraning tashqi skeleti hisoblanadi. bu zich membrana o‘simlik hujayralari bilan bog‘liq bo‘lgan bakteriyalarni hosil qiladi, bu ularni yumshoq membranalarga ega …

3 / 31

ularning qattiq tuzilishining asosi - murein (glikopeptid, mukopeptid). bu azot - aminokislotalar va 4 - 5 aminokislotalarni tashuvchi shakarlarni o‘z ichiga olgan murakkab tuzilishdagi organik birikma. bundan tashqari, hujayra devorlarining aminokislotalari tabiatda kamdan-kam uchraydigan g‘ayrioddiy shaklga ega (d-stereoizomerlar). hujayra devorining tarkibiy qismlari murakkab, mustahkam tuzilish hosil qiladi. birinchi marta 1884 yilda christian gramm tomonidan taklif qilingan binoni usulidan foydalanib, bakteriyalarni ikki guruhga bo‘lish mumkin: gramm-musbat va gramm-manfiy. gram-musbat organizmlar kristalli binafsha kabi ma'lum anilin bo‘yoqlarini bog‘lashga qodir va yod, so‘ngra spirt (yoki aseton) bilan ishlov berilgandan so‘ng, yod-bo‘yoq kompleksini saqlab qoladi. ushbu kompleks etil spirti ta'sirida yo‘q qilingan bakteriyalar (hujayralar rangi o‘zgaradi) gram-manfiy deb tasniflanadi. gram-musbat va gramm-manfiy bakteriyalarning hujayra devorlarining kimyoviy tarkibi har xil. gram-musbat bekteriyalar mukopeptidlardan tashqari hujayra devorlarida polisaxaridlar (murakkab, yuqori molekulyar qandlar), teixoik kislotalar (tarkibi va tuzilishi bo‘yicha shakar, spirt, aminokislotalar va fosfor kislotasidan iborat murakkab birikmalar) ham mavjud. polisaxaridlar va teixoik kislotalar devorlarning ramkasi - …

4 / 31

orlarida gram-musbat bakteriyalarga qaraganda kamroq murein mavjud. gram-manfiy bakteriyalar devorining tuzilishi ham murakkabroq. elektron mikroskop yordamida bu bakteriyalarning devorlari ko‘p qatlamli ekanligi aniqlandi. ichki qatlam mureindan qilingan. uning tepasida bo‘shashgan oqsil molekulalarining kengroq qatlami joylashgan. bu qatlam o‘z navbatida lipopolisakkarid qatlami bilan qoplangan. eng tashqi qatlam lipoproteinlardan iborat. hujayra devori o‘tkazuvchan: ozuqa moddalari u orqali hujayra ichiga erkin o‘tadi va metabolik mahsulotlar atrof-muhitga chiqadi. yuqori molekulyar og‘irlikdagi yirik molekulalar membranadan o‘tmaydi. kapsula. ko‘pgina bakteriyalarning hujayra devori tepasida shilliq qavat - kapsula bilan o‘ralgan. kapsulaning qalinligi hujayraning diametridan bir necha baravar ko‘p bo‘lishi mumkin va ba'zan u juda nozik bo‘lib, uni faqat elektron mikroskop - mikrokapsula bilan ko‘rish mumkin. kapsula hujayraning muhim qismi emas., u bakteriyalar o‘zlarini topadigan sharoitlarga qarab hosil bo‘ladi. u hujayra uchun himoya qoplamasi bo‘lib xizmat qiladi va suv almashinuvida ishtirok etadi, hujayrani qurib ketishdan himoya qiladi. kimyoviy tarkibda kapsulalar ko‘pincha polisakkaridlardir. ba'zan ular glikoproteinlardan (qandlar va oqsillarning …

5 / 31

o‘ziga xos tuzilishda - yadroda joylashgan. yadro membrana bilan o‘ralgan. bakteriyalarda dnk haqiqiy yadrolarga qaraganda kamroq zich joylashgan; nukleoid membrana, yadro va xromosomalar to‘plamiga ega emas. bakterial dnk asosiy oqsillar, gistonlar bilan bog‘lanmaydi va nukleoidda fibrillalar to‘plami shaklida joylashgan. mikrobiologiya, virusologiya va immunologiya kafedrasi ko‘pchilik bakteriyalarda ularning harakatlanishini ta’minlovchi vositalar-hivchinlar mavjud. bular harakatlanish uchun ishlatiladigan mikronaychalarni o‘z ichiga olgan uzun qo‘shimchalardir. ular sitoplazmatik membrana ostida joylashgan "motor" yordamida aylanadi. ularning soniga qarab turlicha nomlanadi: a – monotrix; b – lofotrix; c – amfitrik; d – peritrix. flagella (hivchin). ba'zi bakteriyalar yuzasida qo‘shimcha tuzilmalar mavjud; ularning eng keng tarqalgani flagella, bakteriyalarning harakat organlari. flagellum sitoplazmatik membrana ostida ikki juft disk orqali biriktirilgan. bakteriyalarda bitta, ikkita yoki bir nechta flagella bo‘lishi mumkin. ularning joylashishi har xil: hujayraning bir uchida, ikkalasida, butun sirt bo‘ylab va boshqalar (9-rasm). bakterial flagella diametri 0,01 - 0,03 mkm, uzunligi hujayra uzunligidan bir necha baravar katta bo‘lishi mumkin. …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 31 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"bakteriya hujayrasining tuzilishi va kimyoviy tarkibi" haqida

2-ma’ruza: bakteriya hujayrasining tuzilishi va kimyoviy tarkibi, o‘lchamlari. mikrobiologik amaliyotdagi ahamiyati. 2-ma’ruza: bakteriya hujayrasining tuzilishi va kimyoviy tarkibi, o‘lchamlari. mikrobiologik amaliyotdagi ahamiyati. ma’ruzachi: mirzayeva saidaxon abdusalomovna mikrobiologiya, virusologiya va immunologiya kafedrasi reja: 1. bakteriyalarni o‘rganishning ahamiyati, tibbiyotda qo‘llanilishi. 2. bakteriyalar prokariot hujayralarini eukariot hujayralardan farqi. 3. bakteriya hujayrasining asosiy organik va noorganik moddalari. mikrobiologiya, virusologiya va immunologiya kafedrasi tabiatdagi barcha tirik organizmlarda kuzatiladigan biologik va genetik xodisalar, ushbu jarayonni kechishiga javobgar va ma’lum ma’noda sababchi bo‘lgan mikroorganizmlar qatorida bakteriyalar salmoql...

Bu fayl PPTX formatida 31 sahifadan iborat (3,4 MB). "bakteriya hujayrasining tuzilishi va kimyoviy tarkibi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: bakteriya hujayrasining tuzilis… PPTX 31 sahifa Bepul yuklash Telegram

bakteriya hujayrasining tuzilishi va kimyoviy tarkibi

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

"bakteriya hujayrasining tuzilishi va kimyoviy tarkibi" haqida

O'xshash fayllar