harakatli o’yinlar

DOC 15 pages 106.5 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 106.5 KB

File type DOC

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

musobaqa va o'yin metodlaridan dars jarayonida foydalanish usullari reja: 1. harakatli o’yin bolaning harakat faoliyati sifatida. 2. harakatli o’yinlarning turlari. 3. harakatli o’yinlarga rahbarlik qilish metodikasi. kirish harakatli o’yinlar jismoniy tarbiyaning asosiy vositasidir. harakatli o’yinlar bolalarning harakat faoliyati jismoniy rivojlanishiga, harakat ko’nikmalari va jismoniy sifatlarning shakllanishiga, organizmning funksional faoliyatini oshirgan va emosional quvnoqlik tuyg`ularini kuchaytirgan holda salomatlikni mustahkamlashga ijodiy ta`sir etadi. harakatli o’yinlarni o’tkazishda erishiladigan sog`lomlashtirish samarasi bolalarning o’yin faoliyati jarayonida yuzaga keladigan va bola ruhiyatiga yaxshi ta`sir etadigan ijobiy emosiyalar bilan uzviy bog`liqdir. emosional ko’tarinkilik bolalarda barcha uchun umumiy bo’lgan maqsadga erishishga intilish uyg`otadi va u vazifalarni aniq tushunishda, harakatlarning o’zaro mosligida, fazoda va o’yin sharoitlarida aniq mo’ljal olishda, topshiriqlarni tezlashtirilgan sur`atda bajarilishida ifodalanadi. bolalarning maqsadga erishishga nisbatan kuchli ishtiyoqi va zavqli intilishi asosida turli to’siqlarni engib o’tishga yordam beruvchi irodaning roli oshadi. harakatli o’yinlar bolalar tomonidan avval egallangan harakat ko’nikmalarini takomillashtirish va jismoniy sifatlarni tarbiyalash metodi bo’lib xizmat …

2 / 15

h jarayonlarini takomillashtirgan holda nerv tizimini mashq qildiradi, kuzatuvchanlik, topqirlik, atrof-muhitda mo’ljal olish qobiliyatini, botirlik, chaqqonlik tashabbus ko’rsatish, maqsadga erishishning mustaqil usulini tanlashni tarbiyalaydi. harakatli o’yinlarning kelib chiqishi harakatli o’yinlarning kelib chiqishi qadim xalq pedagogikasiga borib taqaladi. o’yinlarning kelib chiqishi va tarixi xaqidagi ma`lumotlar bizgacha xi asrning buyuk mingvisti, tarixchisi, etografi maxmud qoshg`ariyning «devonu lug`otit turk» kitobi orqali etib kelgandir. asarda o’zbek harakatli o’yinlarini boshlashdan oldin amalga oshiriladigan chaqirish, to’planish, o’yin boshi, chek tashlash kabi o’yin shakllaridan namunalar keltirilgan. zahiriddin muhammad boburning «boburnoma» asarida ham sport o’yinlaridan qilichbozlik, kurash, ko’pkari… ga alohida e`tibor berilib, ularni yoshlarni jismonan baqquvat bo’lishlariga katta ta`sir ko’rsatishi ko’rsatib o’tilgan. ilk yoshli bolalar oilalarda bolaning dastlabki harakati bilan bog`liq ovunmachoqlar, ermak o’yinlar yordamida tarbiyalanganlar. undan kattaroq yoshdagi bolalar hayotida rang-barang harakat mazmuniga ega bulgan (o’z ichiga bolalarni rom qiluvchi o’yin boshlanmalari, xirgoyilari, sanashmachoqlarni oluvchi) xalq o’yinlari katta o’rin olgan. maktabgacha tarbiya yoshidan boshlab, bolalarda o’z xalqining …

3 / 15

o’zlashtirilgan bo’lishi lozim. harakatli o’yinlarni muntazam o’tkazish bolalarda o’z harakatlarini boshqarishni rivojlantirishga yordam beradi, ular gavdasini tartibga soladi, ya`ni turli zo’riqishda harakat qilishga o’rgatadi o’yinlar bolani juda chaqqonlik, muayyan maqsad va tezkorlik bilan harakat qilishga; qoidalarni bajarish, o’zini tutish, o’rtoqlikni qadrlay olishga o’rgatadi. p.f. lesgaft harakatli o’yinlar nazariyasini ishlab chiqdi, uning izdoshlari esa uni ijodiy rivojlantirdilar. (e.a.arkin, n.n.kel`ko, t.i.osokina) o’zbekistonda harakatli o’yinlar nazariyasini rivojlanishiga ta`lat usmonxo’jaev, faxriddin xo’jaevlar, abduraxmonov i.r, galiev sh va boshqalar o’zlarining katta hissalarini ko’shganlar. t.usmonxo’jaev o’zining «1001 o’yn» nomli kitobida harakatli o’yinlarni bola organizmiga ta`siri, uning ahamiyatini to’liq ochib bergan. shuningdek kitobda maktabgacha tarbiya yoshidagi bolalar yoshiga mos keladigan harakatli o’yinlarni mazmuni va uni o’tkazish metodikasi aniq yoritib berilgan. harakatli o’yinlar bolalarni har tomonlama tarbiyalashda muhim ahamiyatga egadir. o’yin faoliyati qaysi shaklda ifodalanmasin bolani quvontiradi, ularda ijobiy hislarni uyg`otadi. harakatli o’yinlar bola dunyoqarashini kengaytiradi, atrof-muhitni bilishida o’ziga xos vosita hisoblanadi. harakatli o’yinlardagi qoidalar o’yinning borishini belgilaydi, …

4 / 15

akatli o’yinlar bolaning aqliy rivojlanishiga yordam beradi. bola o’yin faoliyati tufayli fazo va buyum voqeligini amalda o’zlashtiradi, shu bilan birga fazoni idrok etish mexanizmini o’zi ham juda takomillashadi. masalan, bola tomonidan harakat yo’nalishini mustaqil tanlash va harakatini o’yin qoidasida qat`iy belgilangan yo’nalishda bajarishi bir tomondan o’yin vaziyatini (bevosita idrok qilinadigan) va ko’rish-motor reaksiyasini (o’yin harakatlarini) darxol baholashni, ikkinchi tomondan o’z harakatlarini fazo-o’yin muhitida anglash va tasavvur qilishni talab etadi. harakatli o’yinlar bolalarda oddiy vaqt mo’ljalini shakllantiradi. ular quyidagilarda ifodalaniladi: o’yin harakatlarining izchilligini tushunib olishda avval, so’ng, bundan keyin, bundan oldin, barini bir vaqtda kabi o’yin topshiriqlarini signalga ko’ra, bolalar uchun belgilangan muddat doirasida tez bajarishida ko’rinadi. bu o’yinlarga bolalar fazoda mo’ljal olishni, harakatlar izchilligi va ularga vaqt davomida amal qilishni mashq qiladi. o’yinlar mazmunini, butun o’yin vaziyatini, uning qoidalarini, personajlar harakatini mustaqil tushuntirish, bolalarning joylashish o’rnini, o’yin atributlarini va harakat yo’nalishlarini fazoviy iboralarni ishlatgan xolda ko’rsatish, o’tkazilgan o’yinga baho berish …

5 / 15

larni rag`batlantirish kerak. harakatli o’yinlarning turlari maktabgacha tarbiya yoshidagi bolalarga mo’ljallangan o’yinlarni quyidagi turlari mavjuddir: 1. qoidali harakatli o’yinlar. a) mazmunli o’yinlar; b) mazmunsiz o’yinlar 2. sport o’yinlari. qoidali harakatli o’yinlarga mazmunli va mazmunsiz o’yinlar kiradi. mazmunli harakatli o’yinlar hayotiy va afsonaviy epizodlarni shartli shaklda aks ettiradi. bolalarni ijodiy amalga oshiriladigan o’yin obrazlari jalb etadi. («chumchuqlar va avtomobil`», «bo’ri va g`ozlar», «maymunlar va ovchilar»…) mazmunsiz harakatli o’yinlar. bolalar uchun qiziqarli bo’lgan, tushunarli bo’lgan maksadga erishishda ularga yordam beruvchi harakatli o’yin topshiriqlardan iboratdir. ular ham o’z navbatida yugurib o’tish, quvlashmachoq tipidagi o’yinlar; musobaqa elementlari mavjud o’yinlar («kimning zvenosi tezroq saflanadi», «kim o’z bayroqchasiga tezroq etib bora oladi…); murakkab bo’lmagan uyin-estefetalar («kim to’pni tezroq uzatadi»), buyumlar (to’plar, chambaraklar, arg`imchoqlar, kegmilar) bilan bajariladigan o’yinlar, harakat mazmuniga ko’ra farqlanadigan o’yinlar (yugurish, sakrash, uloqtirish…). shuningdek kichik yoshli bolalarga mo’ljallangan o’yin ermaklar («chapak-chapak», «shoxli echki»…) ham mavjud. sport o’yinlari – bularga voleybol, basketbol, badminton, shaharcha, lapta, …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "harakatli o’yinlar"

musobaqa va o'yin metodlaridan dars jarayonida foydalanish usullari reja: 1. harakatli o’yin bolaning harakat faoliyati sifatida. 2. harakatli o’yinlarning turlari. 3. harakatli o’yinlarga rahbarlik qilish metodikasi. kirish harakatli o’yinlar jismoniy tarbiyaning asosiy vositasidir. harakatli o’yinlar bolalarning harakat faoliyati jismoniy rivojlanishiga, harakat ko’nikmalari va jismoniy sifatlarning shakllanishiga, organizmning funksional faoliyatini oshirgan va emosional quvnoqlik tuyg`ularini kuchaytirgan holda salomatlikni mustahkamlashga ijodiy ta`sir etadi. harakatli o’yinlarni o’tkazishda erishiladigan sog`lomlashtirish samarasi bolalarning o’yin faoliyati jarayonida yuzaga keladigan va bola ruhiyatiga yaxshi ta`sir etadigan ijobiy emosiyalar bilan uzviy bog`liqdir. emosional ko’ta...

This file contains 15 pages in DOC format (106.5 KB). To download "harakatli o’yinlar", click the Telegram button on the left.

Tags: harakatli o’yinlar DOC 15 pages Free download Telegram