xulosa chiqarish

DOCX 14 стр. 42,1 КБ Бесплатная загрузка

14 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 42,1 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 14

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 14

xulosa chiqarishning umumiy mantiqiy tavsifi xulosa chiqarish deb, bir va undan ortiq chin mulohazalardan ma'lum qoidalar yordamida yangi bilimlarni keltirib chiqarishdan iborat bo’lgan tafakkur shakliga aytiladi. xulosa chiqarishning asosiy mohiyati ma’lum bilimlar asosida noma’lum bilimlarni keltirib chiqarishdir. ya’ni xulosa chiqarish orqali biz borliqning bizga ma’lum jihatlari orqali uning noma’lum jihatlari haqida bilim hosil qilamiz.xulosa chiqarish jarayoni asoslar, xulosa va asoslardan xulosaga o’tishdan tashkil topadi. to’g’ri xulosa chiqarish uchun, avvalambor, asoslar chin mulohazalar bo’lishi, o’zaro mantiqan bog’lanishi kerak. xulosa asoslari va xulosa ham o’zaro mantiqan bog’langan bo’lishi shart. bunday aloqadorlikning zarurligi xulosa chiqarish qoidalarida qayd qilingan bo’ladi. bu qoidalar buzilsa, to’g’ri xulosa chiqmaydi. xulosa chiqarish xulosaning chinlik darajasiga ko’ra, aniqrog’i, xulosa chiqarish qoidalarining qat’iyligiga ko’ra hamda xulosa asoslarining soniga va fikrning hararat yo’nalishiga ro’ra bir qancha turlarga bo’linadi. maskur tasnifda xulosa chiqarishnifikrning harakat yo’nalishi bo’yicha turlarga ajratish nisbatan mukammalroq bo’lib,u xulosa chiqarishning boshqa turlari haqida ham ma’lumot berish imkonini yaratadi. xususan, …

2 / 14

os mulohazaning tarkibi, ya’ni sub’ekt va pridakat munosabatlarining miqdor va sifat tavsiflari muhim ahamiyatga ega bo’ladi. bevosita xulosa chiqarishning quyidagi mantiqiy usullari mavjud: i. aylantirish shunday mantiqiy usulki, unda berilgan mulohazaning miqdorini saqlagan holda, sifatini o’zgartirish bilan yangi mulohaza hosil qilinadi. bu usul bilan xulosa chiqarilganda qo’sh inkor sodir bo’ladi, ya’ni avval asosning predakati, keyin bog’lovchisi inkor etiladi. buni quyidagi ko’rinishda yozish mumkin: xulosa chiqarish - tafakkurning asosiy mantikiy shakllaridan biri. unda mantiqning maʼlum qoidalari yordamida bir yoki bir necha hukm (asos)dan yangi hukm chiqariladi. xulosa chiqarish chin asoslarga tayansa va toʻgʻri mavhvnbntikiy kridalardan foydalansa, u vaqtda chiqarilgan xulosa ham chin boʻladi. bu prinsipga amal qilmaslik xulosa chiqarishda xatoga olib keladi. mas, "hamma mustaqil davlatlar bmt ga aʼzo" va "oʻzbekiston mustaqil davlat" degan chin asoslardan mantikiy qoidalarga rioya qilingan holda "oʻzbekiston bmt ga aʼzo" degan toʻgʻri xul osa kelib chiqadi. voqelikni bilish jarayonida yangi bilimlarni hosil qilishning — xulosa chiqarishning …

3 / 14

oshqa mantiqshunos olimlarning xizmati katta. mantiqiy xulosa - bir va un dan ortiq chin mulohazalardan maʼlum qoidalar yordamida yangi bilimlarni keltirib chiqarish. xulosa chiqarish jarayoni asoslardan xulosaga mantiqan oʻtishdan tashkil topadi. mantiqiy xulosa chikarish uchun asoslar chin boʻlishi, bir-biri hamda xulosa bilan mantiqan bogʻlangan boʻlishi shart. xulosa asoslari bilan xulosaning mantiqan bogʻliq boʻlishi xulosa chiqarish qoidalarida qayd qilingan boʻladi. mantiq ilmida fikrning harakat yoʻnalishiga koʻra, deduktiv xulosa chiqarish, induktiv xulosa chiqarish va analogiya (oʻxshatish) orqali xulosa chiqarish turlari oʻrganiladi. mantiqiy xulosa chiqarishning har bir turiga xos boʻlgan qoidalar mavjud boʻlib, ularning buzilishi xulosaning xato boʻlishiga olib keladi (yana xulosa chiqarish - tafakkurning asosiy mantikiy shakllaridan biri. unda mantiqning maʼlum qoidalari yordamida bir yoki bir necha hukm (asos)dan yangi hukm chiqariladi. xulosa chiqarish chin asoslarga tayansa va toʻgʻri mavhvnbntikiy kridalardan foydalansa, u vaqtda chiqarilgan xulosa ham chin boʻladi. bu prinsipga amal qilmaslik xulosa chiqarishda xatoga olib keladi. mas, "hamma mustaqil davlatlar …

4 / 14

ya ehtimoliy xulosa chiqarish deb karalishi, bevosita xulosa chiqarish esa deduktiv xulosa chiqarishning bir turi sifatida oʻrganilishi mumkin. xulosa chiqarish nazariyasining yaratilishi va uni rivojlantirishda aristotel, forobiy, ibn sino, f. bekon, m.i.karinskiy, l.v.rutkovskiy va boshqa mantiqshunos olimlarning xizmati katta. asos – mantiqiy tafakkurning muhim shakli hisoblangan xulosa chiqarishning tarkibiy qismlaridan biri. chinligi amaliyotda tekshirilgan va isbotlangan ma’lum fikrni ifodalaydi. undan noma’lum fikrni – xulosani keltirib chiqarish uchun foydalaniladi. induktiv xulosa chiqarishda asos miqdori chegaralanmagan boʻlib, tayin bilimlarni ifodalaydi va umumiy xulosa keltirib chiqarish uchun xizmat qiladi. deduktiv xulosa chiqarishda, aksincha asos sifatida umumiy bilimlardan foydalaniladi va ular tayin bilimlar haqida xulosa chiqarishga xizmat qiladi. deduktiv xulosa chiqarishda asosning miqdori chegaralangan boʻladi. mantiqiy tafakkurning isbotlash shaklida esa asos dalil, argument shaklida keladi va isbotlanishi lozim boʻlgan tezisni asoslash uchun keltiriladi. asosning chinligi xulosa yoki tezisning chin boʻlishi uchun muhim shartlardan biridir, lekin bundan tashqari hukmlar bir-biri bilan toʻgʻri bogʻlangan va tartib …

5 / 14

lar bilan chambarchas bogʻliq. ontologiya bilan bogʻliq asosiy masala mantiqdan foydalanish bilan bogʻliq ontologik majburiyatlarga taalluqlidir, masalan;;alohida atamalar va ekzistensial kvantlar bilan. matematikadagi muhim savol-barcha matematik haqiqatlarni toʻplamlar nazariyasi bilan birga mantiq aksiomalariga asoslash mumkinmi? boshqa tegishli sohalarga kompyuter fanlari va psixologiya kiradi. xulosa chiqarish deb, bir va undan ortiq chin mulohazalardan ma'lum qoidalar yordamida yangi bilimlarni keltirib chiqarishdan iborat bo’lgan tafakkur shakliga aytiladi. xulosa chiqarishning asosiy mohiyati ma’lum bilimlar asosida noma’lum bilimlarni keltirib chiqarishdir. ya’ni xulosa chiqarish orqali biz borliqning bizga ma’lum jihatlari orqali uning noma’lum jihatlari haqida bilim hosil qilamiz.xulosa chiqarish jarayoni asoslar, xulosa va asoslardan xulosaga o’tishdan tashkil topadi. to’g’ri xulosa chiqarish uchun, avvalambor, asoslar chin mulohazalar bo’lishi, o’zaro mantiqan bog’lanishi kerak. xulosa asoslari va xulosa ham o’zaro mantiqan bog’langan bo’lishi shart. bunday aloqadorlikning zarurligi xulosa chiqarish qoidalarida qayd qilingan bo’ladi. bu qoidalar buzilsa, to’g’ri xulosa chiqmaydi. xulosa chiqarish xulosaning chinlik darajasiga ko’ra, aniqrog’i, xulosa chiqarish qoidalarining …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 14 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "xulosa chiqarish"

xulosa chiqarishning umumiy mantiqiy tavsifi xulosa chiqarish deb, bir va undan ortiq chin mulohazalardan ma'lum qoidalar yordamida yangi bilimlarni keltirib chiqarishdan iborat bo’lgan tafakkur shakliga aytiladi. xulosa chiqarishning asosiy mohiyati ma’lum bilimlar asosida noma’lum bilimlarni keltirib chiqarishdir. ya’ni xulosa chiqarish orqali biz borliqning bizga ma’lum jihatlari orqali uning noma’lum jihatlari haqida bilim hosil qilamiz.xulosa chiqarish jarayoni asoslar, xulosa va asoslardan xulosaga o’tishdan tashkil topadi. to’g’ri xulosa chiqarish uchun, avvalambor, asoslar chin mulohazalar bo’lishi, o’zaro mantiqan bog’lanishi kerak. xulosa asoslari va xulosa ham o’zaro mantiqan bog’langan bo’lishi shart. bunday aloqadorlikning zarurligi xulosa chiqarish qoidalarida qayd qilingan b...

Этот файл содержит 14 стр. в формате DOCX (42,1 КБ). Чтобы скачать "xulosa chiqarish", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: xulosa chiqarish DOCX 14 стр. Бесплатная загрузка Telegram