аграр тизимда рента муносабатлари

DOCX 156,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1493309388_68061.docx аграр тизимда рента муносабатлари режа: 1. аграр муносабатлар ва уларнинг хусусиятлари. рента муносабатлари. 2. ер рентаси ва унинг турлари. 3. агросаноат интеграцияси. агросаноат мажмуаси ва унинг таркиби. 4. агробизнес ва унинг турлари. 1. аграр муносабатлар ва уларнинг хусусиятлари. рента муносабатлари қишлоқ хўжалиги халқ хўжалигининг муҳим бўғинидир. унда инсоният ҳаёти учун энг зарур бўлган озиқ-овқат маҳсулотлари ва саноат тармоқлари учун хом ашё ишлаб чиқарилади. республикамиз президенти и. каримов таъкидлаб ўтганидек, «республика саноатининг кўпгина тармоқларини, жумладан, пахта тозалаш, тўқимачилик, кимё саноатини, қишлоқ хўжалиги машинасозлигини ва бошқаларни... ривожлантириш истиқболлари, уларнинг мураккаб ўтиш давридаги иқтисодий аҳволи бевосита қишлоқ хўжалигигига боғлиқдир»[footnoteref:1]. демак, аҳоли учун зарур бўлган товарлар бозорини тўлдириш учун қишлоқ хўжалиги тармоқларини ривожлантириш даркор. бошқа соҳалар каби қишлоқ хўжалигида ҳам такрор ишлаб чиқариш жараёнида кишилар ўртасида муайян иқтисодий алоқа ва муносабатлар содир бўлади. бу муносабатлар аграр муносабатларни ташкил қилади. [1: каримов и. а «£збекистон буюк келажак сари». т. «ўзбекистон», 1998, 225–226-бетлар. ] қишлоқ …

ери бўлган мулкдор амалга оширади. ўзбекистон республикасининг ер кодексида таъкидланганидек: «ер участкалари юридик ва жисмоний шахсларга доимий ва муддатли эгалик қилиш ҳамда улардан фойдаланиш учун берилиши мумкин»[footnoteref:2]. [2: «£збекистон республикасининг ер кодекси». т. «£збекистон», 1999 й. 20 -модда. ] ердан фойдаланиш ҳуқуқи – бу ўрнатилган урф-одатлар ёки қонуний тартибда ундан фойдаланишни билдиради. ердан фойдаланувчи ер эгаси бўлиши шарт эмас. реал хўжалик ҳаётида ерга эгалик қилиш ва ердан фойдаланишни кўпинча ҳар хил жисмоний ва ҳуқуқий шахслар бажарадилар. аграр муносабатларнинг асосини рента муносабатлари ташкил қилади. рента назарияси ҳозиргача тўлиқ ёритиб берилмаган назариялардан ҳисобланади. иқтисодчилар ўртасида унинг моҳиятини тушунтириш бўйича турлича ёндошув ва қарашлар мавжуд. шу сабабга кўра рентани миқдорий аниқлаш ва унинг моҳиятини тушунтириш бўйича асосий ва кўпинча бир – бирига қарама-қарши бўлган назарияларга эътиборни қаратамиз. қиймат назарияси тарафдорлари рентанинг вужудга келишини қиймат қонуни доирасида тушунтиради. ғарб иқтисодчиларининг ҳозирги замон рента назариясида рентанинг вужудга келишини иқтисодий ресурс ҳисобланган ерга бўлган талаб ва …

қланишни миқдори чекланган ерга бўлган талаб ва таклиф нисбатидан фойдаланиб изоҳлайди ва тегишли хулосалар чиқаради. таҳлилни соддалаштириш мақсадида, биринчидан, барча ерлар бир хил сифатга эга, яъни унумдорлиги жиҳатидан бир хил деб фараз қилинган. иккинчидан, барча ерлар бир хил маҳсулот, (масалан, дон) етиштиришда фойдаланилади ва ниҳоят учинчидан ер рақобатли бозорда ижарага олинади деб ҳисоблайди. ерга бўлган талаб ва таклиф таъсирида рентанинг вужудга келишини тушунтиришда график таҳлилдан фойдаланади. бу 15-графикда кўрсатилган. графикдаги s чизиқ фойдаланиладиган ер таклифини, д эгри чизиқ эса шу ерга бўлган талабни кўрсатади. 15-чизма. ер рентасининг аниқланиши. ер таклифининг доимий характери шуни билдирадики, талаб ер рентасини белгиловчи ягона омил бўлиб чиқади, таклиф пассив рол ўйнайди. ерга бўлган талабни ўз навбатида иккита асосий омил белгилаб беради.. булар шу ерда етиштирилган маҳсулот нархи ва ернинг унумдорлиги. агар ерга бўлган талаб д2 дан д1 га ортса ёки д2 дан д3 га пасайса, ер рентаси r2 дан r1 га ёки r3 га ўзгариши …

н, бозордан узоқ жойлашган ерларга қараганда кўпроқ ижара ҳақи тўлайди. шундай қилиб ерга бўлган талаб ва рента миқдорига таъсир қилувчи омиллар қуйдагилар: · ерларнинг унумдорлиги. бир турдаги экинлар экилганда унумдорлиги юқори бўлган ерларга талаб катта бўлади ва бу рентанинг ҳам юқори бўлишига олиб келади. · фойдаланишда бўлган ерларда етиштириладиган қишлоқ хўжалик махсулотларининг бозор нархи қайси маҳсулотнинг бозор нархи юқори бўлса, шу экин экиладиган ерларда рента ҳам юқори бўлади. · биргаликда фойдаланиладиган бошқа ресурсларнинг нархлари ва унумдорлиги. масалан, қишлоқ, хўжалик машина ва ускуналарининг нархи ҳамда унумдорлиги рента миқдорига таъсир кўрсатади. · ер майдонларининг шаҳар марказлари, бозорлар, йўллар ва сув манбаларига жойлашишининг узоқ-яқинлиги. · ерлардан саноат усулида, қурилиш ва бошқа мақсадларда фойдаланиш имкониятининг мавжудлиги. · ерларда экин турларини жойлаштириш имкониятлари даражаси. сифати (унумдорлиги) бир хил бўлмаган ерларда вужудга келадиган рента миқдоридаги фарқларни юқоридаги графикда, фақат бир мунча бошқа нуқтаи назаридан осон кузатиш мумкин. бунда ҳар хил унумдорликка эга бўлган ер участкасида олдингидек …

ақат дон, балки бошқа қишлоқ хўжалик маҳсулотлари етиштириш, мол боқиш, уй ёки бошқа объектлар қуриш учун фойдаланиш мумкин. ердан фойдаланишнинг бу муқобил вариантлари ҳам рента миқдорида фарқлар бўлишига олиб келади. 2§. ер рентаси ва унинг турлари ер рентаси ер эгалигини иқтисодий жиҳатдан амалга ошириш (реализация қилиш)нинг шаклидир. бозор иқтисодиёти шароитида ер рентаси ерга ишлаб чиқариш омили сифатида эгалик қилувчиларнинг оладиган даромади. ерга хусусий ва давлат мулкчилиги бўлиши мумкин. агар ер давлат мулки бўлса уни давлат ишловчиларга ижарага бериши мумкин. республикамизда ер давлат мулки бўлиб уни ишловичилар ижарага олади. ерга хусусий мулк эгалари ҳам ишловичиларга ижарага беришлари мумкин. ер рентасининг бир қанча тарихий кўринишлари мавжуд. масалан, уч шаклдаги: баршчина (ишлаб бериш), оброк (натурал солиқ) ва пул солиғи шаклларидаги феодал ренталари шулар жумласидандир. ҳозирги пайтда турли мамлакатларда мавжуд рента вужудга келиш сабаблари ва шарт-шароитларига қараб қуйидаги турларга ажратилади. абсолют ер рентаси, дифференциал (табақалашган) рента - 1, ва – 2, монопол рента, мутлоқ …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "аграр тизимда рента муносабатлари"

1493309388_68061.docx аграр тизимда рента муносабатлари режа: 1. аграр муносабатлар ва уларнинг хусусиятлари. рента муносабатлари. 2. ер рентаси ва унинг турлари. 3. агросаноат интеграцияси. агросаноат мажмуаси ва унинг таркиби. 4. агробизнес ва унинг турлари. 1. аграр муносабатлар ва уларнинг хусусиятлари. рента муносабатлари қишлоқ хўжалиги халқ хўжалигининг муҳим бўғинидир. унда инсоният ҳаёти учун энг зарур бўлган озиқ-овқат маҳсулотлари ва саноат тармоқлари учун хом ашё ишлаб чиқарилади. республикамиз президенти и. каримов таъкидлаб ўтганидек, «республика саноатининг кўпгина тармоқларини, жумладан, пахта тозалаш, тўқимачилик, кимё саноатини, қишлоқ хўжалиги машинасозлигини ва бошқаларни... ривожлантириш истиқболлари, уларнинг мураккаб ўтиш давридаги иқтисодий аҳволи бевосита қишлоқ хў...

Формат DOCX, 156,0 КБ. Чтобы скачать "аграр тизимда рента муносабатлари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: аграр тизимда рента муносабатла… DOCX Бесплатная загрузка Telegram