abdulhamid cho'lpon. kecha va kunduz asari

PPTX 10 pages 35.3 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 10
abdulhamid cho'lpon va "kecha va kunduz" asari ushbu taqdimot jadid adabiyotining yirik namoyandasi abdulhamid cho‘lpon hayoti, ijodi va uning o‘zbek romanchiligi poydevori hisoblangan "kecha va kunduz" asariga bag‘ishlangan. biz ushbu dilogiyaning o‘zbek adabiyotidagi o‘rnini, ijtimoiy-siyosiy ahamiyatini va hanuzgacha sirli bo‘lib qolayotgan ikkinchi qismi — "kunduz"ning taqdirini o‘rganamiz. bu asar nafaqat cho‘lponning ijodiy cho‘qqisi, balki o‘zbek xalqining milliy uyg‘onish va ozodlik g‘oyalarini aks ettirgan bebaho durdonadir. o‘qishga kirishar ekansiz, uning nafaqat adabiy qimmati, balki tarixiy va madaniy ahamiyatiga ham guvoh bo‘lasiz. 1 abdulhamid cho'lpon: hayot va ijod yo'li tavallud va jadidchilik abdulhamid sulaymon o‘g‘li cho‘lpon 1897 yilda andijonda tug‘ilgan. u xx asr boshidagi jadidchilik harakatining eng faol va radikal ishtirokchilaridan biri edi. uning ijodi ma'rifat, ozodlik va millatning yuksalishi g‘oyalari bilan sug‘orilgan. serqirra qobiliyat cho‘lpon nafaqat shoir va yozuvchi, balki iqtidorli dramaturg, tarjimon va jamoat arbobi sifatida ham katta iz qoldirgan. uning she’rlari, sahna asarlari va maqolalari o‘z davrining ijtimoiy-siyosiy jarayonlariga …
2 / 10
nduz"dan iborat bo‘lishi rejalashtirilgan edi. birinchi qism — "kecha" 1933–1934 yillarda yozilgan va 1936 yilda to‘liq nashr etilgan. bu qismda o‘zbekistonning mustamlakachilik davri, xalqning og‘ir hayoti va jamiyatning chuqur ziddiyatlari tasvirlanadi. voqealar zanjiri bahor faslidan boshlanib, qishga qadar davom etadi, bu esa ramziy ma’noga ega. romanning epigrafi: "hamal keldi — amal keldi." bu cho‘lponning jamiyatdagi katta o‘zgarishlar, yangi davrning boshlanishi haqidagi umidlarini ifodalaydi. asar xx asr boshidagi ijtimoiy-siyosiy sharoitlarni realistik tarzda aks ettiradi. romanning "kecha" qismi zulmat, ma’rifatsizlik va eski tuzum qiyinchiliklarini anglatadi. "kunduz" esa yorug‘lik, ozodlik va milliy uyg‘onish davrini ifodalashi kerak edi. 3 romanning mavzusi va asosiy g‘oyalari: milliy uyg‘onish ruhlari tub o‘zgarishlar va ozodlik asarning markaziy mavzusi mustamlakachilik va feodal qoldiqlari hukmronlik qilgan tuzumni tubdan o‘zgartirish zaruriyatidir. cho‘lpon bu orqali milliy uyg‘onish, mustaqillik va erkinlik g‘oyalarini ilgari suradi. ayollar hayotidagi ziddiyatlar roman jamiyatdagi keskin ziddiyatlarni, xususan, ayollarning huquqsizligi, qullik va zo‘ravonlikka qarshi kurashini jonli tasvirlaydi. zebi obrazi …
3 / 10
aqdiri orqali cho‘lpon ayollarning jamiyatdagi og‘ir ahvolini, ammo ularning yashirin kuchi va ozodlikka bo‘lgan irodasini ko‘rsatadi. zebi o‘zbek adabiyotidagi eng go‘zal va kuchli ayol obrazlaridan biri hisoblanadi. timsollar: go‘zallik, mustahkam iroda, ozodlikka intilish. 2 miryoqub ma’rifatli, ilmga chanqoq yosh yigit. u cho‘lponning ideal obrazidir, jamiyatni eski dogmalardan ozod qilish va uni ma’rifat bilan isloh etishni orzu qiladi. u xalq kelajagi uchun kurashuvchi jadid namunasini aks ettiradi. timsollar: ma’rifatparvarlik, kurashuvchan ruh, yangilikka intilish. 3 qurvonbibi zebining mehribon va fidoiy onasi. u o‘z qizining baxtini istaydi va uni eski tuzum qoidalaridan himoya qilishga harakat qiladi. u o‘zbek ayolining an'anaviy mehribonlik va qurbonlik fazilatlarini mujassam etgan. timsollar: ona mehr-muhabbati, an’anaviylik, sabr-toqat. 4 razzoq sofi salbiy obraz, eski tuzumning yopishqoq qoldig‘i. uning xatti-harakatlari jaholat, ta’magirlik va shafqatsizlikni aks ettiradi. razzoq sofi orqali cho‘lpon jamiyatni yemiruvchi kuchlarni fosh etadi. timsollar: jaholat, eski tuzumning qurboni, egoizm. 5 "kunduz" qismi haqida sirli ma'lumotlar: yo'qolgan meros "kecha va …
4 / 10
unduz" mavjud bo‘lganida, unda zebining sibir surgunidan qaytishi va miryoqubning qrim safaridan keyingi hayoti tasvirlanishi kutilgan. bu qismda eski zulmatdan keyingi yorug‘lik — milliy ozodlik va ma’rifatga erishish jarayoni ko‘rsatilishi lozim edi. "kunduz"ning yo‘qolishi o‘zbek adabiyoti uchun katta yo‘qotish bo‘ldi, ammo uning mavjudligi haqidagi sirli taxminlar cho‘lpon merosini yanada qiziqarli qiladi. 6 romanning ijtimoiy va madaniy ahamiyati milliy romanchilikning rivoji “kecha va kunduz” asari o‘zbek adabiyotida yangi janr — roman shakllanishiga va rivojlanishiga asosiy turtki bo‘ldi. cho‘lpon o‘zbek nasrida psixologik tahlil va syujet qurilishining yangi standartlarini o‘rnatdi. xalq hayoti va mentaliteti asar o‘zbek xalqining xx asr boshidagi turmush tarzi, qadriyatlari, urf-odatlari va milliy mentalitetini nihoyatda chuqur va haqqoniy aks ettirgan. u o‘tmish madaniyatiga oynadir. jadidchilik g‘oyalari targ‘iboti roman jadidchilik g‘oyalarini, ya’ni ma’rifat, ilm-fan va milliy uyg‘onish ruhini keng targ‘ib qildi. bu asar xalqning ijtimoiy ongi o‘sishiga bevosita hissa qo‘shgan siyosiy-ijtimoiy manifest vazifasini o‘tadi. romanning badiiy kuchi shundaki, u ijtimoiy g‘oyalarni …
5 / 10
achilik va zamonaviylik ziddiyatini aks ettiruvchi dunyo adabiyoti durdonalari qatoridan joy oldi. u markaziy osiyo adabiyotining eng muhim ovozi sifatida tan olingan. 8 abdulhamid cho`lponning merosi va xotirasi merosning tiklanishi cho‘lpon 1938 yilda qatl qilingan bo‘lsa-da, uning ijodi sovet davrida uzoq vaqt taqiqlangan meros sifatida qolib ketdi. o‘zbekiston mustaqillikka erishgach, cho‘lpon nomi va ijodi qayta tiklandi va xalqqa qaytarildi. uning adabiy faoliyati va shaxsiy jasorati milliy qahramonlik namunasi sifatida e'tirof etiladi. bugungi kunda cho‘lpon asarlari maktab va oliy o‘quv yurtlarida keng o‘rganilmoqda. 1938 qatl yili siyosiy qatag‘on qurboni bo‘lgan yil. 1991 oqlanish adib nomi mustaqillikdan keyin rasman tiklandi. 40+ ijodiy yillar cho‘lponning adabiyotga bergan umri (qisqa, ammo sermahsul). u o‘zbek adabiyotining buyuk namoyandasi va milliy ruhning yorqin timsoli sifatida yodga olinadi. 9 xulosa: "kecha va kunduz" — milliy uyg`onish ramzi abdulhamid cho‘lponning "kecha va kunduz" asari shunchaki roman emas, balki o‘zbek xalqining mustaqillik, adolat va ma’rifatga intilishining haqiqiy timsolidir. u …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "abdulhamid cho'lpon. kecha va kunduz asari"

abdulhamid cho'lpon va "kecha va kunduz" asari ushbu taqdimot jadid adabiyotining yirik namoyandasi abdulhamid cho‘lpon hayoti, ijodi va uning o‘zbek romanchiligi poydevori hisoblangan "kecha va kunduz" asariga bag‘ishlangan. biz ushbu dilogiyaning o‘zbek adabiyotidagi o‘rnini, ijtimoiy-siyosiy ahamiyatini va hanuzgacha sirli bo‘lib qolayotgan ikkinchi qismi — "kunduz"ning taqdirini o‘rganamiz. bu asar nafaqat cho‘lponning ijodiy cho‘qqisi, balki o‘zbek xalqining milliy uyg‘onish va ozodlik g‘oyalarini aks ettirgan bebaho durdonadir. o‘qishga kirishar ekansiz, uning nafaqat adabiy qimmati, balki tarixiy va madaniy ahamiyatiga ham guvoh bo‘lasiz. 1 abdulhamid cho'lpon: hayot va ijod yo'li tavallud va jadidchilik abdulhamid sulaymon o‘g‘li cho‘lpon 1897 yilda andijonda tug‘ilgan. u xx asr bo...

This file contains 10 pages in PPTX format (35.3 MB). To download "abdulhamid cho'lpon. kecha va kunduz asari", click the Telegram button on the left.

Tags: abdulhamid cho'lpon. kecha va k… PPTX 10 pages Free download Telegram