iste'molchi tanlovi nazariyasi

PPTX 43 pages 357.5 KB Free download

43 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 357.5 KB

File type PPTX

Pages 43

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 43

prezentatsiya powerpoint 6-mavzu: iste'molchi tanlovi nazariyasi 1. naflilik nazariyasining asosiy qoidalari. 2. naflilik funktsiyasi, umumiy naflilik vachekli naflilik. 3. befarqlik chizig'i va ne'matlarni chekli almashtirish normasi. 4. byudjet chizig'i va byudjet chegarasi. 5. iste'molchi tanlovi masalasi va uni grafik usulidagi echimi tahlili. 6.iste'molchining muvozanatlik sharti. iste'molchi tanlovi. bozor talabining shakllanishi asosida shaxsiy (individual) talab yotadi, ya'ni alohida iste'molchining talabi, har bir shaxs o'zining fiziologik ehtiyojlarini qondirish uchun qandaydir mahsulotdan, qanchadir sotib olishi kerak, sotib olish uchun ma'lum miqdorda mablag'i bo'lishi kerak. iste'molchining mablag'i chegaralangan. iste'molchi har doim tanlov oldida turadi: qaysi mahsulotdan qancha olishi kerak. iste'molchining qaror qabul qilishi, mavjud imkoniyat doirasida maksimal darajada o'z ehtiyojini qondirishga, turmush farovonligining darajasini oshirishga harakat qiladi. ushbu, ehtiyojni qondirish darajasi yoki turmush farovonligi darajasi naflik (poleznost) deyiladi. ne'matning nafligi - ne'matning inson ehtiyojini qondira olish xususiyatidir. iste'mol nazariyasida ne'mat - bu iste'molchining ehtiyojini qondira oladigan har qanday iste'mol ob'ektidir. ko'p hollarda ne'matlar yakka …

2 / 43

arxga ta'sir qiluvchi muhim omillardan biri hisoblanadi. ular ketma-ket iste'mol qilinadigan, biror-bir ne'matning nafi kamayish xususiyatiga ega ekanligi to'g'risidagi qonuniyatni aniqlashdi. masalan, chanqagan inson bir stakan mineral suvni zo'r xohish bilan ichadi, ikkinchi stakan suv unga birinchi stakan suvday naf bermaydi, uchinchisi - ikkinchisiga nisbatan kamroq naf beradi va hokazo. bu oxirgi stakan suv beradigan naf nolga teng bo'lguncha davom etadi. bu erda umumiy (yig'indi) naf oshib boradi, lekin har bir keyingi stakan suvdan oladigan naf kamayib boradi, natijada umumiy naflikning kamayishi kuzatiladi. iste'molchi harakatini aniqroq tahlil qilish uchun naflik funktsiyasidan foydalanamiz. naflik funktsiyasi - iste'molchining iste'mol qiladigan ne'matlar hajmi bilan, u ushbu ne'matlarni iste'mol qilish natijasida oladigan naflik darajasini ifodalaydi. bizda qancha ko'p ne'mat bo'lsa, qo'shimcha bir birlik ne'mat qimmati, biz uchun shuncha past bo'ladi. demak, ne'matning narxi, uning umumiy nafligiga emas, balki chekli nafliligi bilan belgilanadi. naflik funktsiyasi orqali nafaqat umumiy naflikni ifodalash mumkin, balki ketma-ket ne'matdan qo'shimcha …

3 / 43

skin darajada cheklamaydi. haqiqatdan ham iste'molchi tanlovini berilgan ne'mat bilan boshqa qolgan barcha ne'matlar o'rtasida qarasak ham bo'ladi. ikkita ne'mat uchun naflik funktsiyasi quyidagi ko'rinishga ega byudjet chizig'i. befarqlik egri chiziqlari bir ne'mat bilan ikkinchi ne'matni almashtirish mumkinligini ko'rsatadi, xolos. lekin, ular iste'molchi uchun qaysi tovarlar majmuasi ko'proq nafliroqligini ko'rsata olmaydi. bunday masalani byudjet chizig'i yordamida echish mumkin. byudjet chegarasi tovarlar narxiga va iste'molchining daromadiga asoslanadi va u mavjud pul mablag'larida qanday iste'mol tovarlar majmuasini sotib olish mumkinligini ko'rsatadi. misol. limon va apelsin narxlari berilgan desak, shunga asosan limon narxi 20000 so'm va apelsin narxi 35000 so'm bo'lsa, miqdori esa limon va apelsin miqdorlari 1 kg deb olamiz. xaridorning daromadidan aynan mevalarga sarfdanadigan harajati 50000 so'mni tashkil qilsin. misol. limon va apelsin narxlari berilgan desak, shunga asosan limon narxi x1 so'm va apelsin narxi x2 so'm bo'lsa, miqdori esa limon va apelsin miqdorlari 1 kg deb olamiz. xaridorning daromadidan aynan …

4 / 43

i ham naflik darajasi bir xil deb, qarashi mumkin: agar a majmua b majmuaga nisbatan nafliroq bo'lsa, ba . b majmua a ga nisbatan nafliroq bo'lsa, ab . ikkalasi ham bir xil darajadagi nafga ega bo'lsa ba . shuni ta'kidlash kerakki, bu tanlash majmualar qiymatiga bog'liq emas. iste'molchi apelsinni limon ga nisbatan ko'proq xohlashi mumkin, lekin limon arzonroq bo'lgani uchun, iste'molchi limonni sotib oladi. 2. iste'molchi xohishi tranzitivdir . agar iste'molchi a majmuani b ga nisbatan ko'proq xohlasa va b majmuani c majmuadan ko'ra ko'proq xohlasa, unda u a majmuani c majmuaga nisbatan ko'proq xohlagan bo'ladi, ya'ni: .;; cacbba  demak, naflik funktsiyasi, naflik darajasini iste'mol qil ingan ne'matlar hajmiga bog'liqligini ifodalaydi:   n xxxfu ,...,, 21  , bu erda u - naflik darajasi; n xxx,...,, 21 - 1, 2, ..., n - ne'matlar hajmi. chekli naflik - bu naflik funktsiyasidan biror bir ne'mat o'zgaruvchis i bo'yicha olingan …

5 / 43

gida funktsi yaning u 1 va u 2 qiymatlariga to'g'ri keluvchi chiziqlar keltirilgan. masalan , abc chizig'i naflik funktsiyasining u 1 qiymatiga mos keladi va shu abc chiziqning har bir nuqtasiga mos keluvchi x 1 va x 2 ne'matlar miqdori kombinatsiyalari bir xil darajadagi naflik u 1 ni ta'minlaydi. x usux,.x,) grafikdagi abc chiziqning 21 0xx tekislikdagi proektsiyasi 111 cba egri chiziq naflik funktsiyasining u 1 qiymatiga to'g'ri keluvchi befarq egri chizig'i deyiladi. befarqlik egri chizig'i - bu iste'molchi uchun bir xil naf beruvchi ne'matlar kombinatsiyalarini ifodalaydi. faraz qilaylik, x 1 - gumma, x 2 - fanta ichimligi. xi grafikda bitta gumma bilan uchta fanta ichimligi ( a nuqta) beradigan naf, 2 ta gumma bilan 2 ta fanta ichimligi ( b nuqta) beradigan nafga teng. demak, befarqlik egri chizig'i bir xil naf beradigan gumma va fanta ichimliklari kombinatsiyalari nuqtalaridan iborat. befarqlik egri chiziqlar majmuasi befarqlik egri chiziqlari kartasini beradi befarqlik …

Want to read more?

Download all 43 pages for free via Telegram.

Download full file

About "iste'molchi tanlovi nazariyasi"

prezentatsiya powerpoint 6-mavzu: iste'molchi tanlovi nazariyasi 1. naflilik nazariyasining asosiy qoidalari. 2. naflilik funktsiyasi, umumiy naflilik vachekli naflilik. 3. befarqlik chizig'i va ne'matlarni chekli almashtirish normasi. 4. byudjet chizig'i va byudjet chegarasi. 5. iste'molchi tanlovi masalasi va uni grafik usulidagi echimi tahlili. 6.iste'molchining muvozanatlik sharti. iste'molchi tanlovi. bozor talabining shakllanishi asosida shaxsiy (individual) talab yotadi, ya'ni alohida iste'molchining talabi, har bir shaxs o'zining fiziologik ehtiyojlarini qondirish uchun qandaydir mahsulotdan, qanchadir sotib olishi kerak, sotib olish uchun ma'lum miqdorda mablag'i bo'lishi kerak. iste'molchining mablag'i chegaralangan. iste'molchi har doim tanlov oldida turadi: qaysi mahsulotdan qa...

This file contains 43 pages in PPTX format (357.5 KB). To download "iste'molchi tanlovi nazariyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: iste'molchi tanlovi nazariyasi PPTX 43 pages Free download Telegram