folklordebyuritilmoq

PPTX 29 стр. 500,4 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 29
prezentatsiya powerpoint mavzu: boshlang'ich sinf tarbiya jarayonida xalq og'zaki ijodi namunalardan foydalanish aql qo'ydir, nafs bo'ri, iymon esa cho'pon. agar iymon kuchli bo'lmasa, nafs aqlni eydi kun xikmati. jaloliddin rumiy baxtli oila qurishning ikki sharti bordir: 1.yaxshi turmush o'rtog'ini tanlay bilmoq, 2.yaxshi turmush o'rtoq bo'lmoq . ey musulmon! odob nima deb so'rasang, bilki, odob — har beodobning odobsizligiga sabr qilishdir. qisqacha sharh xalq og'zaki ijodi ilmda folklor deb yuritiladi. bu atamani 1846 yilda ingliz olimi uilyam toms taklif qilgan bo'lib, uning ma'nosi “xalq donoligi” degan tushunchadan iborat. me'morlik, naqqoshlik, ganchkorlik, zardo'zlik, musiqa, raqs, og'zaki adabiyot namunalari – hammasini folklor deb tushunish qabul qilingan. xalq og'zaki ijodi – so'z san'ati “o'zbek tilining izohli lug'ati”da (3-jild. 442-b): “san'at” [ﺻﻧﻌﺖ] - ish, mehnat; mahorat; kasb-hunar deb ko'rsatilgan. «san'at – inson aqlu zakovatining buyuk kashfiyotidir» qadriyatlarni ardoqlaymiz “o'zbekistonni yangilash va rivojlantirishning yo'li to'rtta asosiy negizga asoslanadi”, - deyilgan. “bu negizlar: umuminsoniy qadriyatlarga sodiqlik; xalqimizning …
2 / 29
ani, lavhani hikoya qilish; 2 – bu hikoya uydirma, to'qimalardan iborat bo'lishi. afsonani uchga bo'lib tahlil qilish mumkin: 1.sof mifologik afsonalar. 2.tarixiy voqea-hodisalarni izohlovchi afsonalar. 3.mahalliy hududlardagi geografik nomlar bilan bog'liq afsonalar. afsona afsonalar olam (er, quyosh va b. sayyoralar yuzaga kelishi) haqida. ****** toponimik (qof tog'i, daryo, dengiz, shahar, qal'a, qishloq, tepalik, eram bog'i va h. k.), elatlarning kelib chiqishi (mas, turkiy xalqlarning). ***** hayvonot dunyosi (mas, sher, ajdaho, anqo, semurg' va b.)ga oid. ****** tabiatdagi voqea, hodisalar (mas, chaqmoq, zilzila, shamol va b.) xususida, ***** tarixiy shaxslar (mas, turkiylardagi er to'nga, to'maris, shiroq, anglosakslar qiroli artur va b.) to'g'risida, ***** diniy (mas, islomdagi nuh payg'ambar xususidagi, abu muslim jangnomasi, avestodagi frangrasyan (afrosiyob), xristianlikdagi iso masihning havoriylari bilan sayohatiga bog'liq voqea-hodisalar) va b. turli-tuman mavzularda bo'ladi. afsona xullas, afsonalar mazmun jihatdan, asosan, axborot etkazuvchi o'ta sodda syujetli uydirmalardan tashkil topadi. ularda ijod qilgan millatning, koinotdagi quyosh, oy, yulduz, sayyoralarning …
3 / 29
va ravon tarzda bayon qilishga ko'proq e'tibor beriladi. rivoyatlar maqol atamsi arabcha [قوڶ] – qavlun – gapirmoq, aytmoq so'zidan olingan. maqol maqol deb xalqning ijtimoiy-tarixiy, hayotiy-maishiy tajribasi umumlashgan badiiy, obrazli mulohazalardan iborat hikmatli so'zlarga aytiladi maqol o'zbek tilida maqol tojiklarda zarbulmasal ruslarda poslovitsa arablarda (jonli so'zlashuvda) naql turklarda ata so'zi maqollarning janr xususiyatlari quyidagilardan iborat: 1.maqollarning hajmi qisqa va cheklangan. 2.maqollar mazmunan serko'lam va chuqur ma'noni ifodalaydi. 3.xalq maqollari shaklan she'riy va nasriy bo'ladi. ammo nasriy maqollar ham she'riy misralarni eslatadi. masalan: ko'za kunda emas, kunida sinadi. 4.maqollarda hayotiy voqea-hodisa haqida qat'iy hukm ifolanadi. bu hukm musbat yoki manfiy mazmunda aks etadi. 5.maqol shaxs hayotidagi xususiy vaziyatni xalq, omma, hayot nuqtai nazardan umumlashtiradi. 6.maqol matni tilshunoslikda shaxsi umumlashgan gap hisoblanadi. shilo v meshke ne utaish” (bigizni qopda yashirib bo'lmas) (ruscha) “oyni etak bilan yopib bo'lmas “east and west, home is best” (sharqmi, g'arbmi, uying eng yaxshisi) (inglicha) “o'z uying, o'lan …
4 / 29
hilganda, vazifa aniqlashadi: “-moq” harakat nomi qo'shimchasidan keyin “qo'lingdan kelsa”, “eplasang”, “uddalay olsang” tushunchalari ifodalanadi. topishmoq aytish, asosan, bolalarning so'z boyligini oshirish, hayot va uning hodisalari haqidagi tushunchalari va tasavvurlarini, idroki va mulohaza qobiliyatini kengaytirishda tarbiya vositasi hisoblanadi. topishmoq topishmoqlarning quyidagi janr xususiyatlari bor hajm jihatdan qisqa va ixcham shaklan she'riy, nasriy ko'rinishga ega yaratilish maqsadida matnda yashiringan narsani topish hayvonot, o'simlik, koinot, maishiy hayotdagi narsalarning xususiyatlari yashirin tarzda ifodalanadi topilishi lozim bo'lgan narsa, ko'pincha, bitta, ba'zan ikki va undan ortiq miqdorga ega bo'ladi topishmoqlarda qo'llangan asosiy badiiy san'at istiora (metafora) hisoblanadi. 16 latifa (arab. «lutf» (ﻟﻄﻑ) — mutoyiba, hazil) — xalq hajviyoti janrlaridan, tanqidiy mazmundagi qisqa yumoristik hikoya latifalarning janr xususiyatlarini quyidagicha belgilash mumkin: 1.latifalar badiiy adabiyotdagi epik tur (jins) ga mansub. ammo ijroda dramatik – aktyorlik mahorati ahamiyatli. 2. latifalar shaklan nasrda yaratiladi. 3. hajm jihatdan cheklangan. 4. voqea ifodasida dialoglardan keng foydalaniladi. 5. favqulodda kutilmagan echimi kulgi …
5 / 29
sosan, uch maqsad hikoya qilinadi birinchi maqsad pahlavonning faol harakati va g'ayritabiiy kuchqudrati ikkinchi maqsad passiv qahramonga yordam beruvchi tilsim vositalari uchinchi maqsad esa bosh qahramonning aqlidroki, tadbirkorligi . ertak janri obrazlar talqini, va uslubiga ko'ra, quyidagilarga bo'linadi susanbil, bo'ri va tulki, turna va tulki «yalmog'iz», «semurg'», «devbachcha», «kenja botir» quloqboy», «handalak polvon», «uch yolg'onda qiriq yolg'on» «uch og'aini botirlar», «oygul bilan baxtiyor», «tohir va zuhra», «zolim podsho» hayvonlar haqida ertak sehrli ertak maishiy ertak hajviy ertak xalq ertaklarimizning badiiy ijod namunasi sifatidagi janr xususiyatlari quyidagilardan iborat: 1. ertaklar xalq og'zaki ijodining epik jinsi (turi)ga mansub. 2. ertaklar, asosan, nasrda yaratiladi. faqat ayrim asarlardagina («yoriltosh», «tohir va zuhra» va b.) qo'shiqni eslatuvchi she'riy parchalar uchraydi. 3. «bir bor ekan, bir yo'q ekan» boshlamasi va «murod-maqsadiga etibdi» yakunlanmasi ertaklarning an'anaviy belgisi hisoblanadi. 4. xayoliy-fantastik tasvir ertaklar syujetida qo'llanadigan ustuvor usuldir. 5. ertaklarning umumiy mazmunida imf formulasi doimiy takrorlanadi. har bir ertak …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 29 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "folklordebyuritilmoq"

prezentatsiya powerpoint mavzu: boshlang'ich sinf tarbiya jarayonida xalq og'zaki ijodi namunalardan foydalanish aql qo'ydir, nafs bo'ri, iymon esa cho'pon. agar iymon kuchli bo'lmasa, nafs aqlni eydi kun xikmati. jaloliddin rumiy baxtli oila qurishning ikki sharti bordir: 1.yaxshi turmush o'rtog'ini tanlay bilmoq, 2.yaxshi turmush o'rtoq bo'lmoq . ey musulmon! odob nima deb so'rasang, bilki, odob — har beodobning odobsizligiga sabr qilishdir. qisqacha sharh xalq og'zaki ijodi ilmda folklor deb yuritiladi. bu atamani 1846 yilda ingliz olimi uilyam toms taklif qilgan bo'lib, uning ma'nosi “xalq donoligi” degan tushunchadan iborat. me'morlik, naqqoshlik, ganchkorlik, zardo'zlik, musiqa, raqs, og'zaki adabiyot namunalari – hammasini folklor deb tushunish qabul qilingan. xalq og'zaki ijodi – s...

Этот файл содержит 29 стр. в формате PPTX (500,4 КБ). Чтобы скачать "folklordebyuritilmoq", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: folklordebyuritilmoq PPTX 29 стр. Бесплатная загрузка Telegram