nutqning kommunikativ sifatlari

PPTX 18 стр. 1,1 МБ Бесплатная загрузка

18 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,1 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 18

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 18

nutqning kommunikativ sifatlari nutqning kommunikativ sifatlari reja nutq madaniyati nutqning kommunikativ sifatlari nutqning to‘g‘riligi agar nutq tuzilishiga kirgan so‘z, so‘z birikmalariga xos ma’nolarning aloqasi mantiq qonunlariga, tafakkur qonunlariga zid bo‘lmasa, bunday nutq mantiqli nutqdir. agar nutq til vositalarining yaxshi tanlab joylashtirilishi orqali tuzilib, faqat tinglovchining ongigagina ta’sir etib qolmasdan, unga his-hayajon ham bag‘ishlasa, tinglovchining diqqatini tortsa, qiziqtirolsa, bunday nutq ifodali nutqdir. nutqning quyidagi kommunikativ sifatlari mavjud: nutqning to‘g‘riligi; nutqning aniqligi; nutqning tozaligi; nutqning ta’sirchanligi; nutqning boyligi va rang-barangligi; nutqning qisqaligi; nutqning ifodaliligi; nutqning maqsadga muvofiqligi; nutqning mantiqiyligi. nutqning to‘g‘riligi nutqning to‘g‘ri bo‘lishi, eng avvalo, uning adabiy til me’yorlariga muvofiq kelishidir. u asosan ikki normaga - urg‘u va grammatik normaga qat’iy amal qilishni talab qiladi. urg‘uning to‘g‘ri qo‘yilishi fikrning to‘g‘ri tushunilishi bilan bog‘liq. bu - so‘z urg‘usiga ham, mantiqiy urg‘uga ham aloqador fikr. (qiyos: onasiz / bola o‘ynamas. onasiz bola / o‘ynamas.) grammatik normalarga rioya qilish deganda gap tuzish qoidalaridan to‘g‘ri …

2 / 18

lar, vulgarizmlar va boshqalar. nutqning ta’sirchanligi tinglovchi va o‘quvchi e’tiborini qozonadigan xususiyatlar e’tiborga olinadi. eng avvalo, notiqning mavzu doirasida yetarli bilimga ega bo‘lmasligi nutqning ta’sirchan bo‘lishiga to‘siq bo‘ladi. tinglovchining bilim darajasi, yoshi, hattoki kayfiyatini e’tiborga olish zarur bo‘ladi. vaqtning hisobga olinishi ham kerak. so‘zlovchining o‘z nutqiga munosabati ham muhim. o‘ta rasmiyatchilikdan qochish, hayotiy misollarga ham murojaat qilish nutqning ta’sirchan bo‘lishida alohida ahamiyatga ega. nutqning boyligi va rang-barangligi nutqning boyligi va rang-barangligini ta’minlashda lug‘aviy birliklar (so‘zlar), frazeologik birliklar (iboralar) va sintaktik vositalar (sintaktik sinonimlar, sintaktik variantlar, inversiya)dan unumli foydalanishga alohida e’tibor talab qilinadi. shuningdek, so‘z yasash imkoniyatlaridan maqsadli foydalanishga, intonatsiyaga ham e’tibor berish muhim. bunda nutq uslublarining o‘ziga xos jihatlari nazarda tutiladi. nutqning qisqaligi aytilayotgan fikrning qisqa shaklda bayon etilishi ham muhim. haddan ziyod uzun shaklda tuzilgan gaplar ba’zan mantiqan chalkashliklarga olib keladi. shuningdek, o‘quvchi yoki tinglovchini toliqtirish bois zerikarli bo‘ladi. nutq qisqa bo‘lsa, tegishli fikr aniq sodda shaklda ifodalansa, ko‘pincha …

3 / 18

iy muvofiqlikni ta’minlash uchun axborotning mohiyatidan tashqari quyidagilar muvofiqligi muhim sanaladi: nutqiy uslub va nutqiy maqsad muvofiqligi, predmet va mazmun, adresat va auditoriya, til vositalari va adabiy norma, til vositalari va stilistik talab o‘rtasidagi muvofiqlik. nutqning mantiqiyligi nutqning mantiqiyligi uning asosiy sifatlari – aniqlik va to‘g‘rilik bilan chambarchas bog‘liq. chunki grammatik jihatdan to‘g‘ri tuzilmagan nutq mantiqning buzilishiga olib keladi. manitqiy izchillikning buzilishi esa tinglovchi va o‘quvchiga aytilayotgan fikrning to‘g‘ri yetib bormasligi, ba’zan umuman tushunilmasligiga olib keladi. bunda so‘zlovchi yoki yozuvchidan tilni yaxshi bilishdan tashqari keng dunyoqarashga, mulohaza yuritayotgan mavzu doirasida chuqur bilimga ega bo‘lishi talab etiladi. nutq mantiqiyligining asosiy sharti – bu leksik-semantik va sintaktik normaga amal qilishdir. so‘z tartibiga amal qilish ham muhim. xullas, yaxlit bir tizimda, fikriy izchillikda tuzilgan nutqni mantiqiy nutq deb atash mumkin. yuqorida ta’rifi keltirilgan sifatlar orqali har qanday o’qituvchining nutqi ta’sirchan va darsi unumli o’tadi. e’tiboringiz uchun rahmat! image5.png image6.png image7.png image8.png image3.png image4.png …

4 / 18

nutqning kommunikativ sifatlari - Page 4

5 / 18

nutqning kommunikativ sifatlari - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте все 18 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "nutqning kommunikativ sifatlari"

nutqning kommunikativ sifatlari nutqning kommunikativ sifatlari reja nutq madaniyati nutqning kommunikativ sifatlari nutqning to‘g‘riligi agar nutq tuzilishiga kirgan so‘z, so‘z birikmalariga xos ma’nolarning aloqasi mantiq qonunlariga, tafakkur qonunlariga zid bo‘lmasa, bunday nutq mantiqli nutqdir. agar nutq til vositalarining yaxshi tanlab joylashtirilishi orqali tuzilib, faqat tinglovchining ongigagina ta’sir etib qolmasdan, unga his-hayajon ham bag‘ishlasa, tinglovchining diqqatini tortsa, qiziqtirolsa, bunday nutq ifodali nutqdir. nutqning quyidagi kommunikativ sifatlari mavjud: nutqning to‘g‘riligi; nutqning aniqligi; nutqning tozaligi; nutqning ta’sirchanligi; nutqning boyligi va rang-barangligi; nutqning qisqaligi; nutqning ifodaliligi; nutqning maqsadga muvofiqligi; nutqning mant...

Этот файл содержит 18 стр. в формате PPTX (1,1 МБ). Чтобы скачать "nutqning kommunikativ sifatlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: nutqning kommunikativ sifatlari PPTX 18 стр. Бесплатная загрузка Telegram