islom dinining tarqalishi va uning ta'lim tarbiyaga ta'siri

DOC 11 стр. 50,5 КБ Бесплатная загрузка

11 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 50,5 КБ

Тип файла DOC

Страницы 11

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 11

islom dinining tarqalishi va uning ta'lim tarbiyaga ta'siri reja: 1. islom dinining tarqalishi. «qur'on» -dunyo madaniyatining ulkan boyligi 2. hadis ilmining paydo bo'lishi. 3. sharq mutafakkirlari asarlarida o‘qituvchi-murabbiy mahorati haqida 4. hozirgi davrda o‘qituvchilar kasb-mahoratini tarbiyalashning amaliyotdagi ahvoli. 5. pedagogik mahorat va o‘qituvchi psixologik tayyorgarligining bog‘liqligi. islom dinining tarqalishi. «qur'on» -dunyo madaniyatining ulkan boyligi. markaziy osiyo xalqlari pedagogik fikrlari tarixiy taraqqiyotida vii asrda arabiston yarim orolida paydo bo'lgan va viii asrda mintaqamizga ham yoyilgan islom dini muhim ahamiyatga ega bo'ldi. chunki islom dini, uning asosiy kitobi «qur'oni karim» va undan keyingi asosiy manba hisoblangan hadislardar ollohga, uning payg'ambari muhammad alayhissalomga e'tiqod qilish bilan birga ota-onaga hurmat, mehnatsevarlik, ilmga intilish, o'zaro ahil bo'lish, mehr-oqibat, ehson, sabr-toqat, kamtarlik, vafo-sadoqatlilik, poklik, adolat, diyonat kabi insoniy sifatlar haqidagi jihatlari va yaxshi fazilatli hamda odob-axloqli bo'lishlik yo'llari bayon etilgan. xudi shuningdek, islom dinida millatidan, elatidan, tanasining rangidan qat'iy nazar, inson insonligi uchun ulug'lanadi. millatchilik, bir-birini …

2 / 11

ushunchalariga rioya etishga harakat qiladilar». demak, deyarli 15 asrdan beri ko'p musulmonlar (qariyib 1,5 milyard) ning axloqiy-ma'naviy dunyosini mustahkamlab kelayotgan islom dini, qur'oni karim, hadislar, ayniqsa hadis ilmining buyuk allomalari (muxaddislari) ismoil al-buxoriy (810-870 y), imom at-termiziy (824-892 y) lar g'oyalarining ahamiyati bugungi kunda ham beqiyosdir. markaziy osiyo xalqlari axloqiy-pedagogik fikrlari tarixiy taraqqiyotida viii asrning o'rtalarida paydo bo'lgan va ix – xv asrlarda mintaqamizda keng yoyilgan tasavvuf yoki sufiyzim falsafasi, ayniqsa uning ko'zga ko'ringan vakillari hoja ahmad yassaviy (1041-1167 y), najmiddin kubro (1145-1221 y), bahovuddin naqshbandiy (1318-1389 y) lar ta'limotlarining ahamiyati katta bo'ldi. hadis ilmining paydo bo'lishi. hadislar islom dini ta'limotida muqaddas kitobimiz qur'oni karimdan keyin turadigan ikkinchi asosiy manba hisoblanadi.payg'ambarimiz muhammad alayhissalom hayot vaqtlarida hadislar yozma qayd etilmagan.ul zot o'sha paytda «nozil bo'layotgan qur'on oyatlari bilan mening hadislarim aralashib ketadi, odamlar o'rtasida tushunmovchiliklar paydo bo'ladi» degan o'yda hadislarni yozib olishni man qilganlar. saxobalar va tobeinlar o'z quvvayi xofizlariga ishonganlar. …

3 / 11

mingga yaqin soxta hadislar to'qilib tarqatilgan. agar ahvol shu tarzda davom etsa payg'ambarimizning hadislari asl holida saqlanib qolmasligi, kelgusi avlodlarga haqqoniy ravishda etib bormasligi tayin edi. buni anglagan hakimlar hadislarni yozma qayd etib, to'plash kabi o'ta muhim masalaga kirishdilar.bu xayrli ishga birichilardan bo'lib, umaviylarning sakkizinchi xalifasi umar ibn abdul aziz ibn marvon (681-720 y) qo'l o'rdi.shunday qilib, viii asrning birinchi choragida muhammad payg'ambar hayotidan qariyib 80 yil o'tgach hadislarni jamlab tadviyin (yozma qayd) etish boshlandi. biroq jamlangan hadis to'plamlari hali ham muayyan tartibga solinmagan, mavzu jihatidan boblarga ajratilmagan, saxobalar va tobeyinlarning qavl – fatvolari bilan aralashtirilib, chalkashtirilib yuborilgan edi. shunga qaramay, maxsus hadis to'plamlari yaratildi, ularga bag'ishlangan musnad, sunna va sahiyh deb ataladigan turli to'plamlar paydo bo'ldi. shu tariqa buxora, samarqand, shosh, marv, marg'ilon, xorazm, nasaf va boshqa shaharlardan asosan qur'oni karim va payg'ambarimiz hadislari o'qitilish va targ'ib qilindi. natijada, hadislar xalq ommasi orasida keng tarqalib, ta'lim-tarbiya sohasida ham, ijtimoiy …

4 / 11

vchi inson-o‘qituvchidir. agar o‘qituvchi ijodkor va izlanuvchan bo‘lsa, o‘quvchi bilim darajasi ham baland bo‘ladi. o‘qituvchilarimiz bugungi zamon talablariga mos bilimlar sohibi, yangilangan ta’lim mazmunini egallagan bo‘lishlari kerak. pedagog xodimlar o‘zlarini kasb ko‘nikmalari muallimlik va tarbiyachilik mahoratlarini doimo takomillashtirib borishlari shart, deb ta’kidlanadi «ta’lim to‘g‘risida»gi qonunda. o‘qituvchi kasbining nozikligi, mas‘uliyatliligi va murakkabligi hamda sharafli ekanligi to‘g‘risida mulohazalar, muallimning mahorati, ularga qo‘yiladigan talablar, fazilatlariga oid qarashlar, munosabatga kirishish mahorati, muomala madaniyati sharq mutafakkirlarining asarlarida o‘z ifodasini topgan. sharq pedagogikasi va pedagogik mahorati ming yillik tarixga ega. sharq ma’naviy-madaniyatining xilma-xil jihatlari, ayniqsa uyg‘onish davrida juda rivojlangan bo‘lib, bu davrda yashab ijod etgan abu nasr farobiy, al-xorazmiy, abu ali ibn sino, abu rayhon beruniy, abdurahmon jomiy, jaloliddin devoniy, alisher navoiy va boshqa ko‘plab mutafakkirlarning ijodlari pedagogik tafakkur taraqqiyotida yosh murabbiylarning ma’naviy-axloqiy kamolotida muhim manbaa bo‘lib xizmat qiladi. sharqning buyuk allomasi, qomusiy olim abu nasr farobiy (873-950) muallimning ijtimoiy hayotda tutgan o‘rni va uning o‘ziga …

5 / 11

an mulohaza yuritgan atoqli olim abu ali ibn sino (980-1037) ning fikricha, «... o‘qituvchi matonatli, sof vijdonli, rosggo‘y va bola tarbiyalash uslublarini, axloq qoidalarini yaxshi biladigan odam bo‘lmog‘i lozim. o‘qituvchi o‘quvchining butun ichki va tashqi dunyosini o‘rganib, uning aql qatlamlariga kira olmog‘i lozim». abu ali ibn sino mulohazasiga ko‘ra tarbiyachi dastlab bolalarni yaxshi ko‘rishi, hurmat qilishi, ular bilan xushmuomala bo‘lishi shart. agar bola ishni yaxshi bajarsa, uni o‘z vaqtida rag‘batlantirish, gohida maqtab qo‘yish, aksincha bo‘lganda esa, unga tanbeh berishi kerak. lekin, deydi ibn sino, tanbeh bolaning izzat-nafsiga tegadigan bo‘lmasligi lozim, o‘quvchiga murosasozlik qilish esa bolaning o‘zboshimcha bo‘lib qolishiga olib boradi,-deydi ibn sino. nasriddin tusiy o‘zining «o‘qituvchilarni tarbiyalash to‘g‘risida» degan asarida shunday deydi: «o‘qituvchi munozaralarni olib borishi, rad etib bo‘lmaydigan darajada isbot qilishni bilishi, o‘z fikrlarining to‘g‘riligiga ishonishi, nutqi esa mutlaqo toza, jumlalari mantiqiy ifodalanadigan bo‘lishi dozim... o‘qituvchi nutqi hech qachon va hech qaerda zaharxandali, qo‘pol va qattiq bo‘lishi mumkin emas. …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 11 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "islom dinining tarqalishi va uning ta'lim tarbiyaga ta'siri"

islom dinining tarqalishi va uning ta'lim tarbiyaga ta'siri reja: 1. islom dinining tarqalishi. «qur'on» -dunyo madaniyatining ulkan boyligi 2. hadis ilmining paydo bo'lishi. 3. sharq mutafakkirlari asarlarida o‘qituvchi-murabbiy mahorati haqida 4. hozirgi davrda o‘qituvchilar kasb-mahoratini tarbiyalashning amaliyotdagi ahvoli. 5. pedagogik mahorat va o‘qituvchi psixologik tayyorgarligining bog‘liqligi. islom dinining tarqalishi. «qur'on» -dunyo madaniyatining ulkan boyligi. markaziy osiyo xalqlari pedagogik fikrlari tarixiy taraqqiyotida vii asrda arabiston yarim orolida paydo bo'lgan va viii asrda mintaqamizga ham yoyilgan islom dini muhim ahamiyatga ega bo'ldi. chunki islom dini, uning asosiy kitobi «qur'oni karim» va undan keyingi asosiy manba hisoblangan hadislardar ollohga, uning pa...

Этот файл содержит 11 стр. в формате DOC (50,5 КБ). Чтобы скачать "islom dinining tarqalishi va uning ta'lim tarbiyaga ta'siri", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: islom dinining tarqalishi va un… DOC 11 стр. Бесплатная загрузка Telegram