mumtoz adabiyot namunalarini ifodali o’qish bo’yicha audiomaterial

PPTX 12 pages 966.8 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 966.8 KB

File type PPTX

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

prezentatsiya powerpoint “osiyo texnologiyalar universiteti” boshlang‘ich ta’lim fakulteti bts-22-127- guruh urolova amira mavzu: mumtoz adabiyot namunalarini ifodali o’qish bo’yicha audiomaterial tayyorlash. reja: mumtoz adabiyot namunalarini ifodali o’qish urg‘u, ritm ahamiyati. ifodali o‘qishda nafas, ovoz va talaffuzning o‘rni. ifodali o‘qishning asosiy vositalari urg'u ifodali o'qishning asosiy vositalaridan biri bo'lib, u ta'kidlash, alohida e'tibor qaratish uchun xizmat qiladi. urg'u so'zlarni to'g'ri talaffuz etishga, ma'noni to'g'ri va to'la anglashga yordam beradi. ifodali o'qishga o'rgatish va ifodali o'qishning nazariy masalalari haqida ma'lumot olishlarini osonlashtirish maqsadida urg'uning ikki turi xususida to'xtalmoqchimiz: 1. so'z urg'usi. 2. mantiqiy urg'u. so'z urg'usi. so'z urg'usi tushgan bo'g'indagi unli shu so'zning boshqa bo'g'inlaridagi unli tovushlariga qaraganda kuchliroq, cho'ziqroq talaffuz etiladi. so'z urg'usi lingvistik adabiyotlarda leksik urg'u nomi bilan ham yuritiladi. o'zbek tilida so'z urg'usi, asosan, so'zning oxirgi bo'g'iniga tushadi. so'zlarga qo'shimchalar qo'shila borishi bilan urg'u ham ko'cha boradi. masalan: bola, bolalar, bolalarga; ishchi, ishchilar, ishchilarga. bu hodisa ko'proq, turkiy tillarga, …

2 / 12

‘lib, ularni alohida ta’kidlash yoki ovozni kuchaytirish orqali ifoda qilinadi.odatda, mantiqiy urg'udan keyin qisqa pauza qilinadi. masalan: quyidagi she’riy parchalami o‘qib, mantiqiy urg‘u olgan so‘zlarga e’tibor beraylik. sen qalbimda o‘chmas suratsan, qanday qilib seni soginmay ? suvlar gocyo menga oqqanday, qarayman-da, dil ovutaman! ortiq chanqovlikda o‘stirgan gulzorim bor, oq gullarim bor, ular seni taniydi ko‘pdan, ular senga ko‘pdan intizor. (erkin vohidov) ifodali o‘qishning asosiy vositalari ritm haqida umumiy ma'lumot. ritm grekcha (rhuthmos–ritmos) so'zidan olingan bo'lib, vazifadosh, ohangdosh degan ma'nolarni anglatadi. ritm ifodali o'qishda katta o'rin tutadi. badiiy adabiyotda, ayniqsa, she'riyatda misradagi kichik bo'laklarning bir-biriga monand ravishda takrorlanib kelishi ritmni hosil qiladi.masalan, barmoq tizimidagi she'rlarda ritm, turoq, qofiya, radiflar yordamida va misralardagi hijolarning bir tekisda takrorlanishidan maydonga keladi. masalan: his etib dunyoning shodligin, g ‘amin, ulug‘ bir hikmatga bomganman amin: yaxshiyu yomonni ko‘tararkan teng, shu bois, ona deb nom olgan zamin. ushbu to‘rtlikning har bir misrasi m a’lum bir o‘lchov asosida …

3 / 12

belgisi qo‘yilgan gaplarda pauza. undov belgisi qo‘yi!gan gaplarda pauza. ko`p nuqta qo`yilgan o‘rinlarda pauza. vergul belgisi qo‘yilgan o‘rinlarda pauza. ifodali o‘qishning asosiy vositalari temp lotincha (tempus - tempus) so`zidan olingan bo`lib, sur'at, daraja, vaqt degan ma'nolarni anglatadi. temp - ifodali o`qishning his-hayajon jihatdan intensivligi, uning istirobli, hayajonli nafasidir. ifodali o`qish jarayonida tempni ko`tarish hovliqish degan gap emas, aksincha jonlantirish demakdir. agar ifodali o`qish jarayonida temp inobatga olinmasa, nutq so`lg`in, jonsiz bo`lib, ta'sir kuchi pasayadi. bunga g`ofur g`ulomning "sen yetim emassan" she'ridan olingan quyidagi parcha yaxshi misol bo`la oladi. nega cho`chib tushding? murg`ak tasavvur. go`dak xayolingga nimalar keldi? shunday qilib, nutq tempi asar mazmuni va muallif maqsadiga ko`ra goh pasayadi, goh ko`tariladi. ifodali o‘qishning asosiy vositalari intonatsiya ifodaviylikning asosiy vositasi bo‘lib, inson hissiyotlari holatining rang-barang tovlanishlarini aks ettirishga xizmat qiladi. nutqda intonatsiya orqali eng murakkab tuyg‘ular, nozik kechinmalar va kayfiyat, holatlarini ham ifoda qilish mumkin. nutq jarayonidagi fikr-tuyg‘ular, maqsad va intilishlar, …

4 / 12

7.png image8.png image2.png image3.png image4.png image5.png q | osivo mid | texnologiyalar |_|u i universiteti 1-qadam ifodali o'gishga tayyorgarlik matn bilan tanishishdan boshlanadi. o'zingiz orgali muallifning fikrlarini va gahramoniamning his-tuyg'ularini etkazish uchun siz ulamni to'lig his qilishingiz kerak. asar syujetini tushuning, o'zingiz uchun mantigiy alogalami tushunib oling. shundan so'ng, qahramonlarning harakatlarining motiviari, ularning his-tuyg'ulari, tajribalari haqida o'ylang. matn haqida aniqrog tasavvur hosil qilish uchun uning qanday sharoitlarda yaratilganligini, muallif shu vaqt ichida nimalarni boshdan kechirganligini bilib olishingiz mumkin. fagat she'r, hikoya yoki asarni iloji boricha to'liq tushungan holda, siz muallif tomonidan yaratilgan obraziamni tomoshabinlarga etkaza olasiz. 2-qadam ovoz chigarib o'giydigan matn parchasini chop eting. mavzuga qarab o’gish tezligi va ritmini tanlang matnni pauza qiling. tinish belgilari bolgan joylarda mantiqiy pauzalar zarur, ular tufayli bayonot to'liq bolladi. verguldan keyingi pauza muddat yoki ellipsisdan keyingi pauzadan qisqa bo'lishi kerak. psixologik pauzalar joyini belgilash uchun boshqa belgidan foydalaning. ular o'quvchiga ibora yoki gapning …

5 / 12

a pauza qilinmaguncha sun'y ravishda “ushlab turishga” urinmang - bunday harakatlar faqat ovozni buzadi. havoni qabul gilganingizdan so'ng, uni birdan silkitmasdan, teng ravishda chigaring 4-qadam ifodali o'gishning asosiy vositalari ovoz kuchi va intonatsiyadir. siz bildirayotgan fikr va hissiyotni his qilib, gachon balandrog gapirish va qachon shivirlash kerakligini aniqlay olasiz. qachon tabassum qilish kerak va gachon ovozingizga go'shiq qo'shish kerak. muallif nutqi bo'lgan asarda ko'pincha qahramon va uning kechinmalarini ohangini ko'tarish yoki tushirish to'g'risida to'g'ridan-to'g'ri ko'rsatmalar mavjud. siz ulami orfiqcha teatrlashtirmasdan, teatrsiz kuzatishingiz kerak. siz empatiyani o'rganganingizda, ya'ni empatiya, matnni o'zingiz orqali o'tkazishda eng kata ekspresivlikka erishasiz. 5-qadam ovoz chigarib o'gish mimika va imo-ishoralar bilan birga bo'lishi mumkin. mimika bevosita o'quvchi nutq davomida boshdan kechirgan hissiyotlarga to'g'ri keladi. bundan tashqari, aktyorlik bo'yicha o'gimagan bolsangiz, "yuzingiz bilan o'ynash" bunga loyiq emas - shuning uchun siz to'g'ridan-to'g'ri ovozga e'tibor bera olmaysiz. bundan tashgari, o'gish taassurotini noon jilmayish bilan buzish xavfi katta. 6-qadam agar …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mumtoz adabiyot namunalarini ifodali o’qish bo’yicha audiomaterial"

prezentatsiya powerpoint “osiyo texnologiyalar universiteti” boshlang‘ich ta’lim fakulteti bts-22-127- guruh urolova amira mavzu: mumtoz adabiyot namunalarini ifodali o’qish bo’yicha audiomaterial tayyorlash. reja: mumtoz adabiyot namunalarini ifodali o’qish urg‘u, ritm ahamiyati. ifodali o‘qishda nafas, ovoz va talaffuzning o‘rni. ifodali o‘qishning asosiy vositalari urg'u ifodali o'qishning asosiy vositalaridan biri bo'lib, u ta'kidlash, alohida e'tibor qaratish uchun xizmat qiladi. urg'u so'zlarni to'g'ri talaffuz etishga, ma'noni to'g'ri va to'la anglashga yordam beradi. ifodali o'qishga o'rgatish va ifodali o'qishning nazariy masalalari haqida ma'lumot olishlarini osonlashtirish maqsadida urg'uning ikki turi xususida to'xtalmoqchimiz: 1. so'z urg'usi. 2. mantiqiy urg'u. so'z urg'usi. ...

This file contains 12 pages in PPTX format (966.8 KB). To download "mumtoz adabiyot namunalarini ifodali o’qish bo’yicha audiomaterial", click the Telegram button on the left.

Tags: mumtoz adabiyot namunalarini if… PPTX 12 pages Free download Telegram