afgʻoniston

DOCX 5 стр. 303,4 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 5
afgʻoniston reja: 1. afgʻoniston tabiati koʻrinishi 2. afgʻoniston tarixi afgʻoniston islom amirligi (2021-yilning 15-avgustigacha afgʻoniston islom respublikasi) — janubi-gʻarbiy osiyoning eng chekka sharqiy qismida joylashgan mamlakat. geografik oʻrniga koʻra yaqin sharq mamlakatlari qatoriga ham kiritiladi. maydoni 652,2 ming km2. aholisi 32 mln. 225 ming 560 kishi (2019-y). poytaxti — kobul shahri. afgʻoniston maʼmuriy-hududiy tuzilishiga koʻra 34 viloyatga boʻlinadi. eron, pokiston, xitoy, tojikiston, turkmaniston, oʻzbekiston bilan chegaradosh. afgʻoniston bilan oʻzbekiston oʻrtasidagi chegaraning uzunligi — 137 km. afgʻoniston tabiati koʻrinishi afgʻoniston hududining 4/5 qismini togʻlar va yassitogʻliklar egallagan. shimoli-gʻarbida paropamiz, safedkoʻh, bandi turkiston, shimoli-sharqida hindikush togʻ tizmalari, asosan, kenglik boʻylab yoʻnalgan. markazining asosiy qismini hazorajat va gʻazni-qandahor yassitogʻliklari egallagan boʻlib, ularga gʻarbiy hamda janubiy tomonlardan boshqa togʻliklarning tizmalari qoʻshilib ketgan (bandi bayon, chixilabadalon, zang tizmasi, koʻhi xurd, mazor va boshqa). mamlakat hududining janubiy va janubi-gʻarbiy qismlari baland tekisliklardan iborat boʻlib, ularda registon va garmsir qumli hamda tosh-gilli dashti morgʻo choʻllari joylashgan. botiqlarda …
2 / 5
atta qismi quruq subtropik iqlim mintaqasida joylashgan boʻlib, iqlimi kontinental. yozi issiq va quruq (iyulning oʻrtacha temperaturasi tekisliklarda 32—35 °c, togʻlarda 10— 14 °c), kishi iliq, togʻlarda sovuq (yanvarning oʻrtacha temperaturasi tekisliklarda 0ye dan 8 °c gacha; — 30 °c sovuqlar ham kuzatiladi, togʻlarda 0 °c dan past, ayozli kunlar koʻp boʻladi). yillik yogʻin miqdori shimoliy hududlarda 170 – 280 mm, choʻl hududlarida 40 – 50 mm, togʻ yon bagʻirlarida 800 mm gacha boradi. yirik daryolari — amudaryo va uning irmogʻi — panj hamda hilmand, farrohrud, herirud, murgʻob va boshqa qobul daryosi hind okeani havzasiga quyiladi. daryolarning suvlaridan sunʼiy sugʻorishda hamda elektr energiya hosil qilishda foydalaniladi. mamlakat sugʻorma dehqonchilik hududlarida boʻz va toʻq boʻz tuproq hamda sur-koʻngʻir tuproklar tarqalgan. katta qismini qumli tuproq egallagan. asosan choʻl va dasht oʻsimliklari oʻsadi. shimoli-sharqiy va sharqiy qismlaridagi togʻlarda keng bargli (2000–2400 m li balandlikda) hamda ignabargli (3300 – 3400 m gacha boʻlgan balandlikda) …
3 / 5
80 yillardagi urushlar). angliya afgʻonistonni oʻz mustamlakasiga aylantira olmadi, lekin 1879-yilda tashqi siyosat uning nazorati ostiga oʻtdi. 19-asr oxiri — 20 — asr boshlarida afgʻonistonda markazlashgan davlatni shakllantirish jarayoni yakunlandi. birinchi jahon urushida afgʻoniston oʻzini betaraf deb eʼlon qildi. qulay xalqaro sharoitning vujudga kelishi afgʻoniston amiri omonulloxonga 1919-yil 28-fevralda afgʻonistonni mustaqil deb eʼlon qilishga imkon berdi. 1919 — 28 yillarda omonulloxon mamlakatda qoloqlikni bartaraf qilish va ishlab chiqarish munosabatlarini rivojlantirishga yoʻnaltirilgan bir qancha islohotlarni amalga oshirdi. 1923-yilda afgʻonistonning birinchi konstitutsiyasi eʼlon qilindi. 1929-yilda angliya tomonidan uyushtirilgan isyon natijasida omonulloxon taxtdan ketdi. hokimiyatni muxolifat kuchlari rahbarlaridan biri, bachai saqo (amir habibullo nomi bilan) egalladi va u barcha islohotlarni bekor qildi. lekin shu yilning oʻzida bachai saqo hokimiyati agʻdarib tashlandi. taxtga oʻtirgan nodirshoh hukumati mamlakatni jadal rivojlantirish yoʻlini davom ettirdi. 1933-yil taxtga uning oʻgʻli muhammad zohirshoh oʻtirdi. ii jahon urushi davrida afgʻoniston betaraflikni saqlab qoldi. urushdan keyingi yillarda davlat tizimini demokratlashtirish, mamlakat …
4 / 5
yati salkam bir yarim yildan keyin h. amin tomonidan agʻdarildi, uning oʻzi oʻldirildi. mamlakatda qirgʻinbarot boshlandi. lekin h. amin hokimiyati ham uzoqqa bormadi. u 1979-yil 27-dekabrda agʻdarildi hamda hokimiyat avval b. karmal, 1986-yildan najibullo rahbarligidagi afgʻoniston xalq demokratik partiyasi va inqilobiy kengash qoʻliga oʻtdi. 1978-yil aprel toʻntarishidan keyin afgʻoniston xalq demokratik partiyasi mavjud sharoitni hisobga olmasdan amalga oshira boshlagan islohotlar afgʻonlarning asrlar davomida shakllangan anʼanalari va urf-odatlariga zid edi. bu, ayniqsa, yerga egalik qilishda va undan foydalanishda, taʼlim tizimida hamda ayollarning jamiyatda tutgan oʻrnida yaqqol koʻzga tashlanar edi. shuning uchun ham islohotlarning aksariyati xalqqa chuqur norozilik tugʻdira boshladi. bu esa mamlakatdagi hamda pokiston va erondan boshpana toptan afgʻon muxolifat kuchlariga qoʻl keldi. keyinchalik afgʻoniston xalq demokratik partiyasi yuqoridagi xatoliklarini tuzatishga harakat qildi. lekin vaqt qoʻldan boy berilgan, mamlakat ichidagi nizolar chuqurlashgan edi. mana shunday sharoitda afgʻoniston hukumatini qoʻllab kelayotgan, shuningdek oʻz tashqi siyosatini kommunistik mafkurani dunyo boʻylab yoyish orqali taʼsir …
5 / 5
bosqinchilaridan koʻra kattaroq vayronagarchilik olib keldi. „tolibon“ harakatining oʻzaro kurashga qoʻshilishi afgʻonistonda yangi vaziyatni vujudga keltirdi. bu harakatning harbiy kuchlari 1994-yil kuzida dastlabki muvaffaqiyatga erishdi. 1996-yil 27-sentabrda ular kobulni ishgʻol qilib, prezident b. rabboniy va g. hikmatyor hukumati agʻdarib tashlanganini, mamlakatda shariat qonun-qoidalariga asoslangan „chin islom boshqaruvi“ joriy etilganini bildirdi. image1.jpeg image2.jpeg

Хотите читать дальше?

Скачайте все 5 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "afgʻoniston"

afgʻoniston reja: 1. afgʻoniston tabiati koʻrinishi 2. afgʻoniston tarixi afgʻoniston islom amirligi (2021-yilning 15-avgustigacha afgʻoniston islom respublikasi) — janubi-gʻarbiy osiyoning eng chekka sharqiy qismida joylashgan mamlakat. geografik oʻrniga koʻra yaqin sharq mamlakatlari qatoriga ham kiritiladi. maydoni 652,2 ming km2. aholisi 32 mln. 225 ming 560 kishi (2019-y). poytaxti — kobul shahri. afgʻoniston maʼmuriy-hududiy tuzilishiga koʻra 34 viloyatga boʻlinadi. eron, pokiston, xitoy, tojikiston, turkmaniston, oʻzbekiston bilan chegaradosh. afgʻoniston bilan oʻzbekiston oʻrtasidagi chegaraning uzunligi — 137 km. afgʻoniston tabiati koʻrinishi afgʻoniston hududining 4/5 qismini togʻlar va yassitogʻliklar egallagan. shimoli-gʻarbida paropamiz, safedkoʻh, bandi turkiston, shimoli-sh...

Этот файл содержит 5 стр. в формате DOCX (303,4 КБ). Чтобы скачать "afgʻoniston", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: afgʻoniston DOCX 5 стр. Бесплатная загрузка Telegram