yukko’taruvchi konstruksiyalar korroziyasi

PPTX 13 pages 16.8 MB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 16.8 MB

File type PPTX

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

mavzu: yuk ko’taruvchi konstruksiyalar karroziyasi taqdimot mavzu: yuk ko’taruvchi konstruksiyalar karroziyasi reja: 1. bino va inshoot elementlarining korroziyasi 2. beton va temirbeton konstruksiyalar korroziyasi 3. metall konstruksiyalarni yemirilishi korroziya (lotincha so‘zdan olingan bo‘lib, corrosion-yedirilish demakdir)- materialning atrof-muhit bilan fizik-kimyoviy (elektrokimyoviy, kimyoviy va mexanik) o‘zaro ta’siri natijasida buzilishidir. metallning korroziyalanishiga yaqqol misol qilib, uning zanglashini keltirish mumkin. zanglash- bu temirning, alyuminiy, mis va boshqa metallarning havodagi kislorod ta’sirida oksidlanishidir temirbeton konstruksiyalarga tajavvuzkor muhitning ta’siri beton, armatura va detallarning korroziyasini keltirib chiqarishi va umuman konstruksiyaning yuk koʻtarish qobiliyatini kamaytirishi mumkin. bu xatarni toʻxtatish va bartaraf etish uchun betonning korroziyaga uchragan qismini yaxshilab aniqlash lozim. korroziyadan shikastning darajasi va chuqurligini beton va poʻlat armaturadan olingan namunani fizik-ximiyaviy tahlil qilish orqali aniqlash mumkin. mexanik yemirilish natijasida paydo bo‘ladigan defektlarga quyidagilarni kiritish mumkin:  yuk ko‘taruvchi konstruksiyalar poydevorlaridagi va yerto‘la qavatlaridagi devorlardagi yoriqlar;  poydevor elementlarining cho‘kishi va gorizontal siljishi;  devorlarda choklarning ochilishi;  …

2 / 13

b chiqarishi bilan bog‘liq. bu jarayonga ohakning ishqorlanishi deyiladi va beton uchun juda xavflidir. ohaktosh esa deyarli barcha turdagi sementning asosiy tashkil etuvchisidir. masalan, kimyoviy tarkibi bo‘yicha portlandsement – 64-68% ohaktoshdan, 21-24% kremney tuprog‘idan, 4-7% loytuproqdan, 1-3% temir va magniy oksididan iborat. 1-turdagi korroziyaning tashqi belgisi - betonning tashqi devorini oq poroshok sifat modda bilan qoplanishidir. bunda kalsiy gidrooksidi- sa(on)2 havodagi so2 ta‘sirida kalsiy karbonatga- saco3 ga aylanadi: agarda ta'sir qiluvchi suvning miqdori kam bo‘lib va suv betonning sirtida parlanib tursa (betonga singmasdan), bunda kalsiy gidrooksidi- sa(on)2 beton tarkibida qoladi va bu jarayon betonning o‘z-o‘zidan davolanishi deyiladi. 1-turdagi korroziyaning asosiy ko‘rsatkichi kalsiy gidrooksidining erish tezligidir. tajribalardan ma‘lumki, ohaktoshning dastlabki 16% ishqorlanishi beton musahkamligini 20%, keyingi 14% esa mustahkamlikni 50% ga kamayishiga olib keladi. konstruksiyaning to‘liq buzilishi ohaktoshning yemirilishining 35-50% miqdoriga to‘g‘ri keladi. betonning 1-tur korroziyaga bardoshliligini baholashda asosiy omil sifatida betonning zichligi va sementning tarkibi (uning tarkibidagi ohaktosh miqdorining kamligi) …

3 / 13

ydigan sharoit uchun maxsus kislotabardosh sementlar qo‘llaniladi. 2-tur korroziya jarayoni quyidagicha rivojlanadi. sement toshining asosiy oksidi bo‘lib, kalsiy oksidi hisoblanadi. kalsiy gidroksidlari bilan kislotalarning o‘zaro ta'siri natijasida beton yemiriladi. iii tur korroziya. 3-tur korroziya yoki betonning kristalli yemirilishi, beton tarkibidagi mayda g‘ovaklarda tuz kristallarining yig‘ilib qolishi natijasida sodir bo‘ladi. tuzlarning bunday yig‘ilib qolishi 2 ta sababga ko‘ra amalga oshadi: - sement toshi tarkibining agressiv muhit bilan o‘zaro ta’sirida kimyoviy reaksiyalar natijasida; - tashqaridan suv (namlik) bilan birgalikda tuzlarning beton tarkibiga yig‘ilishi va suvning parlanishi natijasida tuzlarning qolib ketishi, masalan, quruq issiq iqlimli sharoitlarda tuproqda sho‘rlanish darajasi katta bo‘lgan joylarda bu ko‘proq uchraydi. dastlabki bosqichda tuz kristallarining to‘planishi betonni mustahkamlab boradi. lekin, ma’lum vaqt o‘tgandan so‘ng kristallashuv shunday darajaga yetadiki, bunda g‘ovaklik va kapilyarlar devorlaridagi cho‘zuvchi kuch buzuvchi kuchga aylanadi va beton tarkibi buzila boshlanadi, natijada mustahkamligi kamayadi betonning bunday kristalli yemirilishi agressiv muhitda joylashgan g‘ovakli betonlarda juda tez, bir hafta …

4 / 13

tushuniladi. temirbeton konstruksiyasining buzilishi betonning yemirilish natijasida, xuddi shunday, armaturaning korroziyalanishi natijasida ham sodir bo‘lishi mumkin. armaturaning korroziyasi betonning himoya qatlamda darzlarni paydo bo‘lishi bilan bog‘liq. darzlar orqali kislorod, karbonat angidrid, suv yoki kapilyarlar orqali sizib o‘tuvchi agressiv eritmalar armaturani korroziyalanishiga sabab bo‘ladi. karbonat angidrid (so2) ta‘sirida karbonizatsiya jarayoni oddiy atmosfera muhitida juda sekin rivojlanadi. atmosferaning nisbiy namligi 60-80% bo‘lishi, armaturaning korroziyalanishi uchun eng qulay muhit hisoblanadi. bunday muhitda g‘ovaklik va kapilyarlar orqali ham havo ham suv kirishi mumkin. nisbiy namligi 50-60%dan kam bo‘lgan sharoitda armaturada korroziya jarayoni deyarli rivojlanmaydi. metall konstruksiyalar, ayniqsa sanoat binolarida, sport inshootlarining asosiy yuk ko‘taruvchi konstruksiyalari sifatida keng qo‘llaniladigan konstruksiya hisoblanadi. normal ekspluatatsiya sharoitlarida metall konstruksiyalarning xizmat muddati 60-70 yilgacha bo‘lib, sanoat binolarining asosi hisoblangan texnologik uskunalarning ma’naviy eskirish muddatidan anchagina kattadir. metall konstruksiyalarda shikastlanishlarning kelib chiqish sababi quyidagilardir: *ortiqcha kuchlanish ta’sirida (darzlarning, uzilish, bog‘lanishlardagi ajralish, ustivorlikning yo‘qolishi va h.k.lar ta'sirida hosil bo‘luvchi); mexanik ta’sirlar …

5 / 13

g yetishmasligi– 6,6%. foydalanilgan adabiyotlar bino va inshootlarni texnik holatini baholash (o’quv qo’llanma) sh.r.nizamov, n.a.asatov, m.r.aliyev, n.e.rahmonov bino va inshootlar konstruksiyasi n.j.to‘ychiyev image3.png image4.png image5.png image6.png image7.png image8.png image9.png image10.png image11.png image12.png image13.png image14.png image15.png image16.png image17.png image1.jpg eo /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yukko’taruvchi konstruksiyalar korroziyasi"

mavzu: yuk ko’taruvchi konstruksiyalar karroziyasi taqdimot mavzu: yuk ko’taruvchi konstruksiyalar karroziyasi reja: 1. bino va inshoot elementlarining korroziyasi 2. beton va temirbeton konstruksiyalar korroziyasi 3. metall konstruksiyalarni yemirilishi korroziya (lotincha so‘zdan olingan bo‘lib, corrosion-yedirilish demakdir)- materialning atrof-muhit bilan fizik-kimyoviy (elektrokimyoviy, kimyoviy va mexanik) o‘zaro ta’siri natijasida buzilishidir. metallning korroziyalanishiga yaqqol misol qilib, uning zanglashini keltirish mumkin. zanglash- bu temirning, alyuminiy, mis va boshqa metallarning havodagi kislorod ta’sirida oksidlanishidir temirbeton konstruksiyalarga tajavvuzkor muhitning ta’siri beton, armatura va detallarning korroziyasini keltirib chiqarishi va umuman konstruksiyaning ...

This file contains 13 pages in PPTX format (16.8 MB). To download "yukko’taruvchi konstruksiyalar korroziyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: yukko’taruvchi konstruksiyalar … PPTX 13 pages Free download Telegram