iqlimoʻzgarishioqibatida biosferada biologik va ekologik oʻzgarishlar

PPTX 30 pages 6.8 MB Free download

30 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 6.8 MB

File type PPTX

Pages 30

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 30

2-mavzu. iqlim oʻzgarishi oqibatida biosferada biologik . 2-mavzu. iqlim oʻzgarishi oqibatida biosferada biologik va ekologik o’zgarishlar . reja 1. qulay va noqulay iqlim sharoitlari; iqlim sharoitlarini inson hayoti va faoliyatiga, oʻsimlik va hayvonot dunyosiga ta’siri. 2. global iqlim evolyusiyasi, asosiy kuzatilgan oʻzgarishlar, global isish tushunchalari. 3. jahon sogʻliqlin saqlash tashkilotlari ma’lumotlari. 4. iqlim isishi oqibatlarining aholi sogʻligiga bevosita va bilvosita ta’siri. iqlim oʻzgarishi, uning barqaror emasligi nafaqat olimlar nigohida, balki butun dunyo jamoatchiligi koʻz oʻngida yorqin aks etmoqda. ob-havoning keskin oʻzgarishi natijasida yuz berayotgan toʻfonlar, suv toshqinlari, bir tomondan qurgʻoqchiliq jazirama issiqlar, muzliklarning jadal erishlari ikkinchi tomondan anomal, ya’ni noodatiy koʻrinishga ega boʻlmoqda. bizning keyingi kelajagimiz bir-birimiz va tabiat bilan oʻzaro uzviy aloqa bogʻlashimizga bogʻliq. bizning zimmamizga tabiatni, oʻsimliklar, hayvonot olamini saqlab qolish va kelajak uchun asrashdek masʻuliyatli vazifa yuklangan. kelajak taraqqiyotimiz atrof-muhitga va iqlim oʻzgarishiga mutlaqo zarar yekazmaydigan energiya manbalarini ishlab chiqarishga ham bogʻliqdir. biz duch kelgan muammo gʻoyat …

2 / 30

g ilk pogʻonalaridayoq barqarorlikning asosiy omili boʻlib xizmat qilgan. keyinchaliq mehnat qurollari takomillashgan sari, tabiiy sharoitlarning insonlar hayoti va faoliyatidagi oʻrni murakkablashdi. negaki, ishlab chiqarish va yashash uchun inson oʻziga “tabiatni boʻysindirish”ga harakat qildi. oʻrta asrlarga kelib insonlar pishiq va issiq uylar qura boshladilar, kiyim-boshni turli xil turlarini oʻylab topdilar, intensiv dehqonchilik bilan shugʻullana boshladilar. natijada “tabiiy xona iqlimi” samarasi kamayib, “sunʻiy xona iqlimi” sharoiti yuzaga kela boshladi. nainki iliq iqlim, balki sovuq iqlim sharoiti ham jamiyat taraqqiyotining barqarorlashuvi uchun belgilovchi omil boʻlib ta’sir koʻrsatdi. iqlim oʻzgarishi jamiyat rivojinigina emas, balki tabiatdan oqilona foydalanish va atrof-muhitni muhofaza qilish yoʻlini ham tezlashtirdi. insonlar passiv istemolchidan faol ishtirokchiga aylana boshladi. lekin uning faol ishtirokchiligi keyingi iii-iv asr mobanida atrof tabiiy muhitga oʻz salbiy ta’sirini oʻtkazdi, ya’ni oʻzi oʻtirgan daraxtini oʻzi kesa boshladi. ekologiya fanining ham xix asrning ikkichi yarmida yuzaga kelishi ham aynan tabat-jamiyat oʻrtasidagi ziddiyatlarning kelib chiqishidan boshlandi. endilikda insonlar bor …

3 / 30

a olinadi. iqlim odamlarning hayoti va salomatligiga, shuningdek xoʻjalik faoliyatiga ham ta’sir koʻrsatadi. inson organizmi iliqlikni tanasining yuza qismida kuyish, issiqlik oʻtkazuvchanliq konveksiyalar va namlikning bugʻlanishi orqali yoʻqotadi. agar bu yoʻqotishlar ulkan boʻlsa, ya’ni sovuq havoda yoki jazirama issiqda inson oʻzini noqulay ahvolda xis etadi va kasallanishi kuchayadi. past namlik va shamolning katta tezligi havoning sovish samarasini oshiradi. ob-havoning keskin oʻzgarishi turli “stress”li holatlarga olib keladi-ishtahani pasaytiradi, bioritmlarni buzadi va immunitetni tushiradi. iqlim oʻzgarishi patogen mikroorganizmlarning umr kechirishi sharoitiga ta’sir etib, kasallikni chaqiradi. shu bois mavsumiy va hududiy kasalliklarning kelib chiqishi yuz beradi. zotiljam va tumov epidemiyasi asosan qishda koʻp tarqaladi. bezgak tropik va subtropik joylarda keng tarqaladi va bu kasallik bezgak tarqatuvchi chivinlar koʻpayadigan joyda uchraydi. notoʻgʻri ovqatlanish tufayli kelib chiqadigan kasalliklar asosan iqlimga bogʻliq, shuningdek oziq-ovqat mahsulotlaridan, hududiy tarqalgan oʻsimliklar va tuproq tarkibida ayrim ozuqa elementlarini yetishmasligi natijasida sodir boʻladi. ming yillar davomida insonning xoʻjalik faoliyati uni oʻrab …

4 / 30

iiy geotizimlar doirasida eʻlon qilish maqsadga muvofiqdir. bizga ma’lumki, iqlim oʻzgarishi muammosi ilmiy tadqiqot yoki ta’lim mavzusidan kengroq doiraga chiqib, davlat va jamiyatning barqaror rivojlanishiga ta’sir etayotgan masalalar turkumiga aylandi. zero iqlim nafaqat joyning, balki davlat va hamjamiyatning iqtisodiy, ekologiq ijtimoiy, siyosiy havfsizligini belgilamoqda. bunga orol dengizi suv havzasida yuzaga kelgan suv muammosi hamda tarnschegaraviy suv resurslaridan oqilona foydalanish masalalari yaqqol misol boʻla oladi. 60 yil ichida orol muammosi markaziy osiyo davlatlari uchun ekologik fojia doirasidan chiqib har tomonlama ijtimoiy hayotni belgilab beruvchi muammoga aylandi. hozirgi kunda bu muammoga nafaqat kishilik faoliyatining salbiy harakatlar natijasi, balki iqlim harorati koʻtarilishining natijasi deya qaralmoqda. iqlimning bunday oʻzgarishida orol dengizining saqlanishi dargumon. ehtimol mumkindir, ammo bunga insoniyatning global miqyosdagi ommaviy tashabbusi darkor. ob-havo qaysidir joy yoki mintaqada tez-tez oʻzgarishi mumkin. kun va soat sayin, fasllar yoki yillar mobaynida, hattoki ular bir maromdagi iqlim sharoitida boʻlsada. bu havo harorati, yogʻingarchilik miqdori, shamol va bulutlarning …

5 / 30

h. ―issiqxona samarasi‖3 tushunchasi ko’pchilikka yaxshi tanish. ma’lumki, atmosferadagi karbonat angidrid gazi quyosh nurini o’tkazadi, lekin issiqlikni ushlab qolish xususiyatiga ega. uning miqdori esa sanoat korxonalari, energiya manbalari, transport vositalaridan havoga ko’tarilib, ortib bormoqda. demak, iqlim ham yildanyilga isib boradi. olimlar bashoratiga ko’ra, 2020-yilga borib, harorat odatdagidan 2,5ºc, 2050-yilga borib, 4ºc ga ortadi. geograflar sanoatlashuvning yoyilishi hamda iste’mol va ifloslanishning ortishi o’rtacha global temperaturaning ortishiga sabab bo’layotganligidan xavotir olishmoqda. 1. issiqxona samarasiga atmosferda yerning haroratini ortishiga olib keladigan, radiatsiyani issiqlikka aylantiradigan bug’ni hosil qiladigan karbonat (ii) oksidi va metan gazi kabi sanoat chiqindilari sabab bo’lmoqda. 2. global ishish nazariyasi yer haroratining ortishi, qutb muzliklarining tezlik bilan erib ketishi va natijada dengiz sathining ko’tarilishiga sabab bo’ladigan salbiy oqibatlarga olib keladi4. o’zbekiston respublikasi ―rio deklaratsiyasi‖ni ratifikatsiya qildi. o’zbekiston iqlimning o’zgarishi to’g’risidagi konvensiya va biologik xilmaxillik to’g’risidagi konvensiyalarga qo’shildi. 1998-yili barqaror rivojlanish konsepsiyasi tayyorlandi. 1999-yili barqaror rivojlanishning milliy strategiyasi ishlab chiqildi. o’zbekiston respublikasida …

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

Download full file

About "iqlimoʻzgarishioqibatida biosferada biologik va ekologik oʻzgarishlar"

2-mavzu. iqlim oʻzgarishi oqibatida biosferada biologik . 2-mavzu. iqlim oʻzgarishi oqibatida biosferada biologik va ekologik o’zgarishlar . reja 1. qulay va noqulay iqlim sharoitlari; iqlim sharoitlarini inson hayoti va faoliyatiga, oʻsimlik va hayvonot dunyosiga ta’siri. 2. global iqlim evolyusiyasi, asosiy kuzatilgan oʻzgarishlar, global isish tushunchalari. 3. jahon sogʻliqlin saqlash tashkilotlari ma’lumotlari. 4. iqlim isishi oqibatlarining aholi sogʻligiga bevosita va bilvosita ta’siri. iqlim oʻzgarishi, uning barqaror emasligi nafaqat olimlar nigohida, balki butun dunyo jamoatchiligi koʻz oʻngida yorqin aks etmoqda. ob-havoning keskin oʻzgarishi natijasida yuz berayotgan toʻfonlar, suv toshqinlari, bir tomondan qurgʻoqchiliq jazirama issiqlar, muzliklarning jadal erishlari ikkinchi...

This file contains 30 pages in PPTX format (6.8 MB). To download "iqlimoʻzgarishioqibatida biosferada biologik va ekologik oʻzgarishlar", click the Telegram button on the left.

Tags: iqlimoʻzgarishioqibatida biosfe… PPTX 30 pages Free download Telegram