relyatsion ma'lumotlar ba'zasi loyihalash

DOCX 16 pages 1.4 MB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.4 MB

File type DOCX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

o’zbekiston respublikasi axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarni rivojlantirish vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti mustaqil ish bajardi: 021-guruh talabasi erkinova mushtariybonu tekshirdi: naim nodira toshkent 2022 1-amaliy ish sql(strucred query language)so’ri-ov tili ko’p operatorlardan tashkil topgan bo’lib, bu operatorlar orqali foydalanuvchilar va dasturlar oracle(mbbt)dagi ma’lumotlar ba’zasiga murojaatni amalga oshirish mumkin.oracle utilitlari yoki har xil dasturlar sql operatotlarisiz bazaga murojaatni amalga oshirishi mumkin, lekin so’rovlarni amalga oshirishda bu so’rov tilidan foydalanmaslikning iloji yo’q. sql operatorlari orqali quyidagi vazifalarni bajarish mumkin: 1.ma’lumotlarni so’rov orqali olish. 2.jadvallarning qatorlariga ma’lumot qo’shish,qatorlarini ochirish, yangilash, qoshish. 3.ob’yektlarni yaratish, o’zgartirish va o’chirish. 4.ma’lumotlar ba’zasi va ob’yektlarga ruhsatlarni o’rnatish. 2-amaliy ish relyatsion ma’lumotlar ba’zasini loyihalash, mohiyat diagramma aloqasi ishning maqsadi: ma’lumotlar ba’zasini relyatsion modeli uchun jadval tizimini ishlab chiqishni o’rganish va ob’yektlarni bir biriga bog’lash munosabatlarini tahlil qilish. masalani qo’yilishi: berilgan predmet soha ma’lumotlar ba’zasidagi barcha ob’yektlarni relyatsion modelini ishlab chiqish. uslubiy ko’rsatmalar: ma’lumotlarni relyatsion modeli asosida …

2 / 16

tta nusxasi mos kelsa, va aksincha, v ob`ektning har bir nusxasiga a ob`ektning bitta nusxasi mos kelsa. 2. birga – ko`p (1:n) munosabat. a va v ob`ektlar to`plamida a ob`ektning har bir nusxasiga v ob`ektning bir nechta nusxasi mos kelsa, shu bilan birga v ob`ektning har bir nusxasiga a ob`ektning bittadan ko`p bo`lmagan nusxasi mos kelsa shunday munosabat hosil bo`ladi. 3. ko`pga – bir (n:1) munosabat a va v ob`ektlar to`plami orasida o`rnatilsa, unda a ob`ektning har bir nusxasiga v ob`ektning ko`pi bilan bitta nusxasi mos keladi. v ob`ektning nushalari orasida shundaylari mavjudki, ularga a ob`ektning bir nechta nusxasi mos keladi. 4. ko`pga – ko`p (m: n) munosabat. a va v ob`ektlar orasida shunday munosabat o`rnatilgan deyiladi, agarda a ob`ektning har bir nusxasiga v ob`ektni bir nechta nusxasi mos kelsa va aksincha odamlar xonalar soni ko’chalar mahallar binolar hokimiyat id binolar raqam 1 o’quv binosi 34 maktab binosi 55 3 …

3 / 16

( ma‘lumotlarni ta‘riflash tili ) - ansi da ma‘lumotlar sxemasini ta‘riflash tili, ob‘ektlarni (jadvallar, indekslar, tasavirlar va hokazo) yaratuvchi buyruqlar to‘plamidan iborat. dml (ma‘lumotlarni o‗zgartirish tili) - bu ixtiyoriy daqiqada jadvallarda qanday qiymatlar saqlanishini aniqlovchi buyruqlar majmuasidir. dcl (ma‘lumotlarni boshqarish tili) foydalanuvchiga aniq ob‘ektlarga ta‘sir o’tkazishga ruxsat berish yoki bermaslikni aniqlovchi buyruqlardan iborat. ddl tilining asosiy komandalari: create – yangi jadval hosil qilish uchun ishlatiladi. quyidagi ko‘rinishda yoziladi: create table ( ustun_nomi va toifasi, …) alter – jadvalga o‘zgartirish kiritish uchun ishlatiladi. bu buyruq jadvalga yangi ustunlar qo'shish, ustunlarni o'chirish, ustunlar kattaligini o'zgartirish, hamda cheklanishlarni qo'shish va olib tashlash imkoniyatlariga ega. bu buyruq ansi standarti qismi emas, shuning uchun har xil tizimlarda har xil imkoniyatlarga ega. misol uchun jadvalga ustun qo‘shish buyrug‘i sintaksisi quyidagicha: alter table add ; drop - jadvalni o‘chirish buyrug‘i. jadvalni o'chirish imkoniga ega bo‘lish uchun, jadval egasi (ya‘ni yaratuvchisi) bo‘lshingiz kerak. faqat bo’sh jadvalni o'chirish mumkin. …

4 / 16

, rangi varchar(30)); natija: 5. shu tariqa yana 3 ta baza yaratamiz: natija: 4-amaliy ish mavzu: “ma’lumotlarni tanlash va ular ustida amalar ishning maqsadi: talabalarda dml komandalaridan foydalanish va shu orqali relyatsion mb da ishlash konikmasini hosil qilish; masalaning korilishi: avvalgi labaratoriya mashgulotda yaratilgan hokimiyatning mb ustida amallar bajarish; uslubiy ko’rsatmalar: ma’lumotlar ba’zasiga malumotlani qoshish, yangilash, o’chirish,va chiqarib tashlash imkonini beradi, odatda ma’lumotlani boshqarish tili (dml- data manipulation language) yordamida amalga oshiriladi. barcha ma’lumotlarning markazlashtirilgan saqlanish mavjudligi va ularning tavsifi ba’zan so’rov tili deb ataluvchi so’rovlardan tashkil etilgan umumiy uskuna sifatida dtm ldan foydalanish imkonini beradi. so'rovlar tilining mavjudligi o'ziga xos faylli tizimlarni cheklanishlardan yo'qotish imkoniyatini beradi, unda foydalanuvchilarning fiksirlangan so'rovlar to'plami ustida ish olib borishlari yoki dasturiy ta‘minotni boshqarishda ko'proq murakkab muammolar uchun doimiy ravishda yaratilayotgan dasturlar sonining oshishi nazarda tutiladi. dml tilining ikki xil turi mavjud - protsedurali va protsedurali bo'lmagan tillar. ular bir-biridan ma‘lumotlardan ko'chirma olish usullari …

5 / 16

irish buyrug‘i. sintaksisi esa 2 hil: update set column=expression; update set column=expression where qidiruv_sharti; ishni bajarish tartibi: 3-labarotoriyada tuzilgan jadvallarimizni esga olamiz. endi o‘sha jadvallarni mysql da yuqorida sintaksisini keltirib o‘tganimizday komandalardan foydalanib yaratamiz . 1.jadval ob‘yektlariga qiymatlar beramiz: so’rov: insert into buyrug’i orqali mahallalar jadavalini toldiramiz; natija: 2.mb ga yangi jadval qo‘shamiz va updatedan foydalanib maydonga qiymat beramiz: 3. malumotlar bazasidan id=7 bo’lgan satrni o’chiramiz; so’rov: delete from mahallalar_m where id=7; natija: 5-amaliy ish mavzu: and, or, not mantiqiy standart so„zlardan foydalanish ishdan maqsad: talabalarda and, or, not mantiqiy stanndart so‗zlardan foydalanish va shu orqali relyatsion mb da ishlash ko‘nikmasini hosil qilish. masalaning qo‟yilishi: and, or, not, in, between, like operatoridan foydalanib avvalgi mashg‘ulotlarda yaratilgan jadvallar ustida amallar bajarish. uslubiy ko`rsatmalar:sql tilida shart ifodalarini tuzish uchun solishtirish va mantiqiy operatorlardan tashqari yana bir qator maxsus operatorlar qo‗llaniladi. bu operatorlar dasturlash tillarida mavjud emas. operatorlar: in- biror toplamga tegishliligini tekshirish; …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "relyatsion ma'lumotlar ba'zasi loyihalash"

o’zbekiston respublikasi axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarni rivojlantirish vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti mustaqil ish bajardi: 021-guruh talabasi erkinova mushtariybonu tekshirdi: naim nodira toshkent 2022 1-amaliy ish sql(strucred query language)so’ri-ov tili ko’p operatorlardan tashkil topgan bo’lib, bu operatorlar orqali foydalanuvchilar va dasturlar oracle(mbbt)dagi ma’lumotlar ba’zasiga murojaatni amalga oshirish mumkin.oracle utilitlari yoki har xil dasturlar sql operatotlarisiz bazaga murojaatni amalga oshirishi mumkin, lekin so’rovlarni amalga oshirishda bu so’rov tilidan foydalanmaslikning iloji yo’q. sql operatorlari orqali quyidagi vazifalarni bajarish mumkin: 1.ma’lumotlarni so’rov orqali olish. 2.jadvallarning...

This file contains 16 pages in DOCX format (1.4 MB). To download "relyatsion ma'lumotlar ba'zasi loyihalash", click the Telegram button on the left.

Tags: relyatsion ma'lumotlar ba'zasi … DOCX 16 pages Free download Telegram