belgilar o’rtasidagi bog’liqlikni baholash

PPTX 18 pages 1.8 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 18
berdaq nomidagi qoraqalpoq davlat universiteti magistrlar bo’limi “umumiy biologiya va fiziologiya”kafedrasi 1-kurs biologiya yo’nalishi magistranti jamalova shaxnozaning biostatistika fanidan “belgilar o’rtasidagi bog’liqlikni baholash” mavzusidagi taqdimot ishi. mavzu: belgilar o’rtasidagi bog’liqlikni baholash reja: 1.o’zaro bog’lanishlar haqida tushuncha va ularning turlari. 2. regression va korrelyatsion tahlil vazifalari va bosqichlari. 3. boshlang’ich malumotlar asosida hisoblanadigan regressiya tenglamasi va korrelyatsiya koeffitsienti. 4. ranglar korrelyatsiya koeffitsiyenti. o’zaro bog’lanishlar haqida tushuncha va ularning turlari hodisalar orasidagi o’zaro bog’lanishlarni o’rganish statistika fanining muhim vazifasidir. bu jarayonda ikki xil belgilar yoki ko’rsatkichlar ishtirok etadi, biri erkli o’zgaruvchilar, ikkinchisi esa erksiz o’zgaruvchilar hisoblanadi. birinchi toifadagi belgilar boshqalariga ta’sir etadi, ularning o’zgarishiga sababchi bo’ladi. shuning uchun ular omil belgilar deb yuritiladi, ikkinchi toifadilar esa natijaviy belgilar deb yuritiladi. masalan, paxta yoki bug’doyga suv, mineral o’g’itlar bilan ishlov berish natijasida ularning hosildorligi oshadi. bu bog’lanishda hosildorlik natijaviy belgi, unga tasir etuvchi kuchlar (suv, o’g’itlar) omil belgilardir. o’zaro bog’lanishlar xarakteriga qarab 2 …
2 / 18
namunalari olinib, ularning temperaturasi 20 c dan 25 s gacha ozgartirilsa, u vaqtda bir xil sharoitda bo’lgan barcha gaz namunalarining hajmlari bir xil miqdorga kengayadi; termometrdagi simob ustunining balandligi havo yoki suvning harorati haqida aniq va bir qiymatli ma'lumot beradi. biologik hodisalarda ma'lum bir organizmning ayrim sifat yoki son belgilari orasida bog’lanishlar kuzatiladi. biologik belgilar orasida mavjud bo’lgan munosabatlar shu bilan xarakterliki, ularda bir belgining aniq qiymatiga boshqa belgining bir emas, balki bir qancha turli qiymatlari to’g’ri keladi, ba'zan bu qiymatlar aniqmas bo’lib qolishi ham mumkin, masalan, hosil solingan o’g’it miqdoriga bogliq, lekin bu bog’lanishda aniq moslik yoq. bir xil sifatli, bir xil miqdorda o’g’it berilganda ham hosil turlicha bolishi mumkin, chunki hosilning miqdori o’g’itdan tashqari boshqa kop sabablarga ham bog’liq bo’ladi. korrelyatsion bog’lanish. korrelyatsiya so’zi lot correlation so’zidan olingan bo’lib, o’zaro munosabat, bog’liqlik mabosini beradi. bu atamani statistika faniga ingliz biologi va statistic frensis galto xix asr oxirida kiritgan. …
3 / 18
. masalan, ona quyon bir tug’ishda qancha ko’p bola tug’sa, har bir bolasining vazni shuncha kamayadi yoki ona quyonni nurlantirish dozasini ko’paytirish bilan uning serpushtliligi kamayadi. odatda to’g’ri va teskari munosabatlar to’g’ri chiziqli yoki shunga yaqin bo’lgan korrelyatsion bog’lanishga ega bo’ladi. bog’liqlik miqdori (darajasi) va xarakteri statistik xarakteristikalarini hisoblash yordami bilan aniqlanishi mumkin: bu xarakteristikalar orasida korrelyatsia koeffitsiyenti, regressiya koeffitsiyenti, korrelyatsion nisbat keng tarqalgan va ko`proq ishlatiladi. agar ikki belgi sifatida yetakchi belgilar ajratilsa, va tanlanmani hosil qilish jarayonida bolishi mumkin bolgan boshqa omillarning o’rganilayotgan belgilarga ta'siri tanlanmaning barcha hadlariga nisbatan bir xil bo’lishiga erishilsa, yuqoridagicha faraz qilish mumkin. masalan agar hosilning harorat sharoitlari bilan bog’lanishi o’rganilayotgan bo’lsa, u vaqtda barcha donlar uchun yoritilish, namlik, donlarning bir xil navli bolishi, agrotexnika va h.k. bo`yicha bir xil sharoit yaratishga harakat qilinadi. regression va korrelyatsion tahlil vazifalari va bosqichlari korrelyatsion tahlil deb hodisalar orasidagi bog’lanish zichlik darajasini baholashga aytiladi. korrelyatsion tahlil korrelyatsiya …
4 / 18
vuti kelajak avlodda kamayadi – regressiyalanadi degan xulosaga kelgan. buning sababi shundaki, farzandlari bo’ylari nafaqat otalari bo’yicha bog’liq, balki ularga ona bo’yi va boshqa bola voyaga yetishi bilan bog’liq omillar ta’sir etadi va ular ikkiyoqlama yo’nalishda bola o’sishiga ta’sir etgani uchun og’il bolalar bo’yini o’rtacha darajaga yaqinlashtiradi. umuman olib qaraganda, bo’y o’zgaruvchanligi kamaymaydi, albatta, hozirgi “akseleratsiya” davrimizda o’rtacha inson bo’yi avloddan avlodga cho’zilib (uzayib ) bormoqda. korrelyatsiya koeffitsent kuzatilayotgan 2 kishi orasida bog’lanish bor yo’qligini aniqlab beradi. lekin belgining aniq bir qiymatiga 2 belgining qanday qiymati mos kelishini, bir belgining qiymatlari qanchagadir o’zgarganda 2-chi belgining qiymatlari qanchaga o’zgarishini korrelyatsiya koeffitsientidan aniqlab bo`lmaydi. bu savollarga javob olish uchun regressiya koeffitsenti va regressiya tenglamasi topiladi. shunday qilib korrelyatsion bog’lanishlarni har taraflama chuqur tahlil qilish uchun korrelyatsion tahlil va regressiya usullari birgalikda qo’llanishi kerak. misol: odamning bo’yi va og’irligi misolida korrelyatsiya, regressiya koeffitsientlari va regressiya tenglamasi qanday topilishini korib chiqamiz. 10 odamning bo’yi …
5 / 18
relyatsion tahlilda bog‘lanishning regressiya tenglamasi aniqlanadi va u ma’lum ehtimol (ishonch darajasi) bilan baholanadi, so‘ngra iqtisodiy-statistik tahlil qilinadi. shu sababli ham regression va korrelyatsion tahlil quyidagi 4bosqichdan iborat bo‘ladi: masala qo‘yilishi va dastlabki tahlil; ma’lumotlarni to‘plash va ularni o‘rganib chiqish; bog‘lanish shakli va regressiya tenglamasini aniqlash; regressiya tenglamasini baholash va tahlil qilish. boshlang‘ich ma’lumotlar asosida regressiya tenglamasini tuzish to‘g‘ri chiziqli regressiya tenglamasi korrelyatsion bog‘lanishning eng umumiy tavsifi hisoblanadi. bu holda natijaviy va omil belgilari orasidagi bog‘lanish to‘g‘ri chiziqli funksiya deb qaraladi, ya’ni y=a+bx. ammo haqiqatda funksional bog‘lanish mavjud bo‘lmagani uchun bu tenglama yechimga ega emas, chunki, u ikkita noma’lum parametr (a0, a1) larga ega. shuning uchun chiziqli regressiya tenglamasini hisoblash uchun dastlab bu tenglamani normal tenglamalar tizimiga keltirish zaruriyati tug‘iladi. bu masala odatda kichik kvadratlar usuli orqali yechiladi. uning mohiyati shundan iboratki, natijaviy belgining haqiqiy qiymatlari (yi) bilan uning regressiya tenglamasi yordamida olinadigan (faqat omil belgi ta’siri ostida shakllanuvchi) tegishli …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "belgilar o’rtasidagi bog’liqlikni baholash"

berdaq nomidagi qoraqalpoq davlat universiteti magistrlar bo’limi “umumiy biologiya va fiziologiya”kafedrasi 1-kurs biologiya yo’nalishi magistranti jamalova shaxnozaning biostatistika fanidan “belgilar o’rtasidagi bog’liqlikni baholash” mavzusidagi taqdimot ishi. mavzu: belgilar o’rtasidagi bog’liqlikni baholash reja: 1.o’zaro bog’lanishlar haqida tushuncha va ularning turlari. 2. regression va korrelyatsion tahlil vazifalari va bosqichlari. 3. boshlang’ich malumotlar asosida hisoblanadigan regressiya tenglamasi va korrelyatsiya koeffitsienti. 4. ranglar korrelyatsiya koeffitsiyenti. o’zaro bog’lanishlar haqida tushuncha va ularning turlari hodisalar orasidagi o’zaro bog’lanishlarni o’rganish statistika fanining muhim vazifasidir. bu jarayonda ikki xil belgilar yoki ko’rsatkichlar ishtiro...

This file contains 18 pages in PPTX format (1.8 MB). To download "belgilar o’rtasidagi bog’liqlikni baholash", click the Telegram button on the left.

Tags: belgilar o’rtasidagi bog’liqlik… PPTX 18 pages Free download Telegram