tarixshunoslik fanining mazmuni va mohiyati

PPTX 14 pages 200.3 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 200.3 KB

File type PPTX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

prezentatsiya powerpoint toshkent kimyo xalqaro universiteti ma’ruzachi: dotsent husniddin muydinovich mamadaliyev fan: manbashunoslik va tarixshunoslik “tarix” kafedrasi 8-mavzu: tarixshunoslik fanining mazmuni va mohiyati reja: 1. tarixshunoslikning maqsadi 2. tarixshunoslikning boshqa fanlar bilan aloqasi, davrlashtirish va uning turlari. kalit soʻzlar va iboralar: “tarixshunoslik”, tarixshunoslikning obyekti, predmeti va vazifasi, tarixshunoslikning rivojlanish bosqichlari, tarixshunoslik usullari, tadqiqotda mavzuni o‘rganilganlik darajasini belgilash, tadqiqotlarni davrlashtirish, nazariy-metodik masalalar, ilmiy maktablarning shakllanishi. tarixshunoslik – tarix fanining tarixini oʻrganuvchi fan. u tarixiy bilimlar taraqqiyotini, muayyan tarixiy bosqichda yaratilgan ilmiy mahsulotlarni yoki maʼlum bir muammoga bagʻishlangan tarixiy tadqiqotlarni oʻrganadi va tahlil qiladi. nafaqat tarix, balki maxsus tarix fanlari (masalan: sharqshunoslik, etnologiya, arxeologiya va boshqalar) tarixi bilan ham shugʻullanadi. bu fanning asosiy vazifasi tarix fani rivojini chuqur va har tomonlama xolisona anglashdan, muayyan taraqqiyot davrida toʻplangan tarixiy bilimlarni tahliliy tadqiq etishdan, amalga oshirilgan ishlarning natijasini chiqarishdan hamda shu asosda tadqiq etilgan dolzarb muammolarni aniqlab, kelgusi tadqiqotlarning yoʻnalishlarini belgilashdan, tarixchilarni muayyan tarixiy-ilmiy …

2 / 14

adqiqotlar majmuyi (arablar bosqini davri tarixishunosligi). birinchi ilmiy tarixiy asar sifatida fukididning (miloddan avvalgi v – iv asrlar) peloponnes urushi (miloddan avvalgi 431-404 yillar) tarixi hisoblanadi. bu ishda miloddan avvalgi 411 yilgacha voqealar tasvirigacha yetkazilgan va o‘sha davr tarixiy voqealarini ko‘rsatish berishda ishonchliligi va haqqoniyligi bilan ajralib turadi. bu asar herodot asarlari bilan solishtirganda, shubhasiz, oldinga qadamdir. ellinistik mamlakatlarda miloddan avvalgi 220-146 yillarda kechgan voqealarini qamrab olgan “umumiy tarix” asarining muallifi, yunon tarixchisi polibiy (miloddan avvalgi 2-asr) esa o‘z asarida tarixni ilmiy jihatdan taqdim etish tamoyillari aniq belgilab bergan. bu o'rta er dengizi barcha eng muhim davlatlari tarixini o'zaro aloqadorlikda tasvirlashga birinchi urinish edi. muallifning xulosasi qiziq: har bir holat, xuddi tirik organizm kabi, “tabiat tartibi” bo‘yicha rivojlanadi, o‘sish esa pasayish va tanazzul bilan birga keladi. polibiy birinchi marta "pragmatik tarix" atamasini ishlatgan. tarixshunoslik predmeti zamonaviy tadqiqotchilarning aksariyati tarix fanining tarixi sifatida tarix fanining va uning barcha quyi tizimlarining rivojlanish …

3 / 14

i to‘plash jarayonini tadqiq etish, manbalarni ilmiy muomalaga kiritish; manbalarni tahlil qilish usullarini o'zgartirish va takomillashtirish jarayonini o'rganish; tarixiy tadqiqot muammolarini o‘zgarish qonuniyatlarini tahlil qilish; tarixiy ilmiy muassasalarni, tarixchilarni tayyorlash tizimini o‘rganish; tarixiy bilimlarni tarqatish, ilmiy va ilmiy-ommabop davriy nashrlarning holati; mahalliy tarix fanining xalqaro aloqalarini, falsafa va boshqa mamlakatlar tarixining mahalliy olimlarga ta'sirini o‘rganish; tarix fanining rivojlanish sharoitlarini o‘rganish (ayniqsa, davlat siyosati). tarix fanining tamoyillari haqiqat tamoyili – haqiqat tarixiy bilimning oliy maqsadi va qadriyati sifatida e’tirof etiladi; o‘ziga xoslik tamoyili - tarixiy tadqiqotning har qanday predmeti mazmunining o‘ziga xosligi, rivojlanish joyi va vaqtining aniqligini hisobga olgan holda o‘ziga xosligi bilan o‘rganilishi kerak; tarixiylik ta’limoti - g‘arbiy yevropa tarixiy an’analarida bu tamoyil (nem. historismus) birinchi navbatda tarixda “g‘oyalar” ning alohida rolini ta’kidlaydi. xolislik tamoyili — tarixchi-tadqiqotchi tadqiqot jarayonida obyektivlikka intilishi, subyektiv xatolar va ilmiy haqiqatga erishish bilan bog‘liq bo‘lmagan manfaatlar ta'sirini bartaraf etishi kerak; keng qamrovlilik tamoyili - tarixiy …

4 / 14

garishlarni o‘rganishda sabab-oqibat munosabatlarini aniqlashni o‘z ichiga oladi. tarixiy-qiyosiy usul - turli tarixiy davrlarda tarixiy maʼlumotlar qanday paydo boʻldi, harakatlandi, oʻzgardi va rivojlandi, jamiyat taraqqiyotida tarixiy fikrlarning paydo boʻlishi va rivojlanishi jarayonini aniqlashda qoʻllanadi. tarixiy-tipologik usul – ma’lum bir guruh narsalar uchun o‘zgarishlar ketma-ketligini aks ettiruvchi tipologik qatorlar yaratuvchi tizimlashtirish va xronologiyalash usuli; tarixiy-tizimli metod - o‘tmishdagi obyektlar va hodisalarni yaxlit tarixiy tizimlar sifatida o‘rganishga qaratilgan. diaxronik tahlil usuli - tarixiy jarayonlarni tarixiy voqelikdagi mohiyatan vaqtinchalik o'zgarishlar sifatida o'rganish. tarixiy davriylashtirish usulida maʼlum bir tarixiy davriy chegarada tarix fanining sifat, uslub va xususiyatlarining oʻzgarishiga ijtimoiy-iqtisodiy munosabatlarning taʼsiri, har bir yangi bosqichda vujudga kelgan ilmiy gʻoyalarni harakatlantiruvchi omil va yoʻnalishlar aniqlanadi; retrospektiv tahlil - tarixshunoslikka doir tadqiqotlarda tadqiqotchining vazifasi oʻzidan avvalgi bosqichlarda yaratilgan ilmiy asarlarni zamonaviy bilimlar nuqtai nazaridan oʻrganish, ularning ijobiy va salbiy jihatlarini tahlil qilishdan iborat. mavzuning o‘rganilganlik darajasi “muammoni hal qilish sezilar hissa qo‘shganlar ...”; “ilm-fanda bu yo‘nalish …

5 / 14

dmeti va tarixnavislik asarlarining tarix fani rivojidagi o‘rni haqida gapirib bering. 2. tarixiy metodning mohiyati nimada? 3. tarix fanining tamoyillarini aytib bering. adabiyotlar o'zbek davlatchiligi tarixshunosligi ocherklari. iii jild. [matn]: monografiya / d.a. alimova. – toshkent: bookmany print, 2024. – 524 b. zamonov a. o‘zbekiston tarixi. iv-qism (xvi asr - xix asr o‘rtalari). oliy o‘quv yurtlarining tarix yo‘nalishi talabari uchun darslik. – t.: bayoz, 2022. istoriya uzbekistana. – tashkent: fan, 2012. polvonov n. o‘zbekiston tarixi xrestomatiyasi. 1-qism. o‘quv qo‘llanma. t.: info capital group, 2018. manbashunoslik. darslik. o‘zbekistonning eng yangi tarixi masalalari bo‘yicha muvofiqlashtiruvchi-metodik markaz, 2021. – t.: «turon-iqbol», 2021. – 480 b. zaytseva t.i. zarubejnaya istoriografiya. moskva, 2011. image1.png /docprops/thumbnail.jpeg ‘toshkent kimyo. universitet “tarix” kafedré fan: manbashunoslik va ‘tarixshunoslik husniddin muydinovich mar

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tarixshunoslik fanining mazmuni va mohiyati"

prezentatsiya powerpoint toshkent kimyo xalqaro universiteti ma’ruzachi: dotsent husniddin muydinovich mamadaliyev fan: manbashunoslik va tarixshunoslik “tarix” kafedrasi 8-mavzu: tarixshunoslik fanining mazmuni va mohiyati reja: 1. tarixshunoslikning maqsadi 2. tarixshunoslikning boshqa fanlar bilan aloqasi, davrlashtirish va uning turlari. kalit soʻzlar va iboralar: “tarixshunoslik”, tarixshunoslikning obyekti, predmeti va vazifasi, tarixshunoslikning rivojlanish bosqichlari, tarixshunoslik usullari, tadqiqotda mavzuni o‘rganilganlik darajasini belgilash, tadqiqotlarni davrlashtirish, nazariy-metodik masalalar, ilmiy maktablarning shakllanishi. tarixshunoslik – tarix fanining tarixini oʻrganuvchi fan. u tarixiy bilimlar taraqqiyotini, muayyan tarixiy bosqichda yaratilgan ilmiy mahsulotla...

This file contains 14 pages in PPTX format (200.3 KB). To download "tarixshunoslik fanining mazmuni va mohiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: tarixshunoslik fanining mazmuni… PPTX 14 pages Free download Telegram