jadidlar xarakatida ta’lim va tarbiyaning rivojlantirilish

DOCX 10 pages 111.3 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 111.3 KB

File type DOCX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

4-mavzu: jadidchilik xarakatida ta’lim va tarbiya. jadidlar xarakatida ta’lim va tarbiyaning rivojlantirilganligi. o’zbekistonda jadidchilik xarakati asosida yangi uslubdagi maktablarning ochilishi. o’zbekistondagi asosiy jadidlar namoyondalarining pedagogik qarashlari. reja: 1. uyg‘onish davri. 2.abu nasr farobiyning ta’lim-tarbiya haqidagi qarashlari. 3.abu rayxon beruniyning ta’lim-tarbiya haqidagi qarashlari. 4. ibn sinoning ta’lim-tarbiya haqidagi qarashlari. 5. jadidlar xarakatida ta’lim va tarbiyaning rivojlantirilish 6. o‘zbekistonda jadidchilik xarakati asosida yangi usuldagi maktablarning ochilishi. 7. o‘zbekistondagi asosiy jadidchilik xarakati namoyondalarining pedagogik qarashlari. atamalar lug’atio’zbekcha ruscha inglizcha bilim znanie education ta’lim obrazovanie education ta’rbiya bibliografiya definition ilm poluchenie knowledge uzviylik dlitelnost membership izchillik posledovatelnost consistent nazariya teoriya theory fan fan board texnika texnika technology amaliy prakticheskiy practical vii-xii asrlar davomida markaziy osiyoda madaniyat, ilm-fan beqiyos rivojlana bordi. ayniqsa aniq fanlarga qiziqishlar keskin orta boshladi. o‘sha tarixiy davrda al-xorazmiy, farobiy, farg‘oniy, beruniy, ibn sino kabi olimlar dunyoga keldi. ular ta’sirida dunyoviy ilmlar rivojlandi. o‘sha ulug‘ mutafakkirlar inson madaniy-ma’rifiy qarashlarini o‘stirishda o‘z davrida …

2 / 10

o‘z saroyiga eng zabardast olimlarni taklif etadi. u tashkil etgan “baytul xakim”, “donishmandlar uyi” da qomusiy olimlar beruniy, ibn sino, abu nasr ibn iroq kabi olimlar ijod bilan shug‘ullandilar. bu keyinchalik “ma’mun” akademiyasi nomi bilan dunyoga mashhur bo‘lgan. sharq “uyg‘onish davri” da ilm-fan rivojlanishi uch yo‘nalishda bo‘ldi. · birinchi yo‘nalish matematika-tibbiyot yo‘nalishi bo‘lib, bularga matematika, astronomiya, kimyo, geografiya, mineralogiya, tibbiyot, dorishunoslik kabi fanlar kiritilib, al-xorazmiy, ahmad farobiylar matematikaga oid, zakariyo ar-roziy, kimyo va tibbiyotga oid ibn sino tibbiyot va falsafa, beruniy tibbiyotga oid, jurjoniy tibbiyot va falsafaga oid yirik asarlar yaratdilar. · ikkinchi yo‘nalish ijtimoiy-falsafiy yo‘nalish bo‘lib, bunda falsafa, tarix, mantiq, ruhshunoslik, notiqlik va boshqa fanlar bo‘lib, bu sohada farobiy, al-kixdiy, ibn sino, muhammad narshahiy kabilar faoliyat ko‘rsatgan. yuqorida aytib o‘tilgan olimlar qomusiy olimlardir. · uchinchi yo‘nalish ta’limiy-ahloqiy yo‘nalish bo‘lib, bu sohada qomusiy olimlar o‘z qarashlarini ijtimoiy-falsafiy va ilmiy asarlari tarkibida yoki ahloqiy asarlarida bayon etganlar. sharq uyg‘onish davrida inson …

3 / 10

ng mashhur mutaffakiri, qadimgi yunon falsafasining sharqdagi eng yirik davomchisi va targ‘ibotchisidir. farobiy qadimgi yunon ilmining chuqur bilimdoni bo‘lgan, uning sharqda tarqalishi va rivojiga katta xissa qo‘shgani tufayli uni – “sharq aristoteli” - “muallimi soniy” - “ikkinchi muallim” (birinchi muallim aristotel) deb ataydilar. farobiy ta’lim – tarbiyaga bag‘ishlangan asarlarida ta’lim tarbiyaning muhimligi, unda nimalarga e’tibor berish zuruligi, ta’lim-tarbiya usullari va uslubi haqida fikr yuritadi. “fozil odamlar shahri”, “baxt-soatdatga erishuv to‘g‘risida”, “aql ma’nolari” kabi asarlarida ijtimoiy-tarbiyaviy qarashlari o‘z ifodasini topgan. farobiy “baxt-saodatga erishuv to‘g‘risida” asarida bilimlarni o‘rganish tartibi haqida fikr bayon etgan uning ta’kidlanishicha, avval bilish zarur bo‘lgan ilm o‘rganiladi, bu olam asoslari haqidagi ilmdir. uni o‘rgangach, tabiiy bilimlarni, tabiiy jismlarni tuzilishi, shaklini, osmon haqidagi bilimlarni o‘rganish lozim. undan so‘ng, umuman, jonli tabiat o‘simlik va hayvonlar haqidagi ilm o‘rganiladi, deydi. u botanika, zoologiya, odam anatomiyasi kabi soxalarda izlanishlar olib borgan. farobiy ta’lim-tarbiyaga birinchi marta ta’rif bergan olim sanaladi. ta’lim degan so‘z …

4 / 10

gi qarashlari ham qimmatlidir. u insonda go‘zal fazilatlar ikki yo‘l – ta’lim va tarbiya yo‘li bilan hosil qilinadi. ta’lim nazariy fazilatlarni birlashtirsa, tarbiya nazariy va amaliy fazilatlarni birlashtiradi, deydi. har ikkalasi birlashsa, etuklik namoyon bo‘ladi. farobiy ta’limda barcha fanlarni nazariy asoslari o‘rganilsa, tarbiyada ma’naviy ahloqiy qoidalar, odob meyorlari o‘rganiladi. kasb – hunarga oid malakalar hosil qilinadi, deb uqtiradi. farobiy ta’lim-tarbiyada rag‘batlantirish, odatlantirish, majbur etish metodlarini ilgari surgan. har ikki usul ham insonni har kamol tamoyilga etkazish maqsadini ko‘zlaydi. farobiyning ta’lim-tarbiya haqidagi qarashlari hozircha o‘z ahamiyatini saqlab kelmoqda. abu rayhon beruniy – jahon fanining taraqqiyotiga g‘oyat ulkan xissa qo‘shgan zo‘r iste’dod egasi va tadqiqotchi edi. uning o‘lmas ilmiy asarlari jahon fani taraqqiyotida benihoya yuksak ahamiyatga molikdir. beruniyning yirik asarlariga “mineralogiya”, “hindiston”, “geodeziya”, “o‘tmish yodgorliklari”, “saydana” kabilarni olish mumkin. beruniy har bir yaratgan asarining kishi ruhiyatiga, qobiliyatiga mos, uni toliqtirmaydigan bo‘lishiga e’tibor beradi. beruniy yozadi: “bizning maqsadimiz o‘quvchini toliqtirib qo‘ymaslikdir. hadeb bir …

5 / 10

‘liq degan g‘oyani ilgari suradi.3.mavzu: sharљ uyђonish davrida ta'lim va uni tarbiya masalalari. reja: 1. uyђonish davri. 2. abu nasr farobiyning ta'lim tarbiya ќaљidagi љarashlari. 3. abu rayxon beruniyning ta'lim-tarbiya ќaљidagi љarashlari. 4. ibn sinoning ta'lim – tarbiya ќaљidagi љarashlari. uyђonish davrida o'rta osiyoda ta'lim tarbiyani rivojlanishi. “sharљ” o'yђnish davridailm-fan rivojlanishining asosiy yo'naoishlari. o'rta osiyo mutafakkirlarining ilm-fan, tarbiya ќaљidagi љarashlari. asosiy tushuncha va tayans so'zlar. vii-xii asrlar davomida markaziy osiyoda madaniyat, ilm-fan beљiyos rivojlana bordi. ayniљsa aniљ fanlarga љiziљarli keskin orta boshladi. o'sha tarixiy davrda al-xorazmiy, farobiy, farђoniy, beruniy, ibn sino kabi olimlar dunyoga keldi. ular ta'sirida dunyoviy ilmlar rivojlanadi. o'sha uluђ mutafakkirlar inson ma'naviy va tafakkur dunyosini boyitishda insoniyat ongini, madaniy-ma'rifiy љarashlarini o'stirishda o'z davrida va keyinchalik ќam asosiy rol o'ynaydilar, inson kamolotiga doir beљiyos ta'limotni yaratadilar. bu davrda arab tili ilmiy va aloљa tili edi. x asr o'rtalariga kelib, fors – tojik tilida ќam ish yuritila boshlandi. bu …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "jadidlar xarakatida ta’lim va tarbiyaning rivojlantirilish"

4-mavzu: jadidchilik xarakatida ta’lim va tarbiya. jadidlar xarakatida ta’lim va tarbiyaning rivojlantirilganligi. o’zbekistonda jadidchilik xarakati asosida yangi uslubdagi maktablarning ochilishi. o’zbekistondagi asosiy jadidlar namoyondalarining pedagogik qarashlari. reja: 1. uyg‘onish davri. 2.abu nasr farobiyning ta’lim-tarbiya haqidagi qarashlari. 3.abu rayxon beruniyning ta’lim-tarbiya haqidagi qarashlari. 4. ibn sinoning ta’lim-tarbiya haqidagi qarashlari. 5. jadidlar xarakatida ta’lim va tarbiyaning rivojlantirilish 6. o‘zbekistonda jadidchilik xarakati asosida yangi usuldagi maktablarning ochilishi. 7. o‘zbekistondagi asosiy jadidchilik xarakati namoyondalarining pedagogik qarashlari. atamalar lug’atio’zbekcha ruscha inglizcha bilim znanie education ta’lim obrazovanie education t...

This file contains 10 pages in DOCX format (111.3 KB). To download "jadidlar xarakatida ta’lim va tarbiyaning rivojlantirilish", click the Telegram button on the left.

Tags: jadidlar xarakatida ta’lim va t… DOCX 10 pages Free download Telegram