ma'lumotlar bazasini loyihalash. mohiyat-aloqa diagrammasini qurish

PPTX 19 pages 650.0 KB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 650.0 KB

File type PPTX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

mavzu: ma`lumotlar bazasini loyihalash. mohiyat – aloqa diagrammasini qurish (er modeli) mavzu: ma`lumotlar bazasini loyihalash. mohiyat – aloqa diagrammasini qurish “mohiyat – aloqa” modeli predmet sohani tashkil etuvchi uchta asosiy komponentalardan foydalanib quriladi: mohiyat, atribut, aloqa. konstruktiv elementlar tarkibida “vaqt” tashkil etuvchisi faqat oshkormas holda ishtirok etishi mumkin. modelda vaqt, yil, sana va shunga o`xshash atributlar bilan tasvirlanadi. modelni qurishda “aloqa”mavjud ob`yektni, jarayonni yoki hodisani, abstraksiyasi sifatida keladi. atribut mohiyatni xarakterlaridan bo`lib, nom bilan belgilanib, birorta qiymatlar to`plamidan qiymatlar qabul qilinadi. “mohiyat – aloqa” modelidagi bog`lanishlarga, ikki mohiyat o`rtasidagi har bir bog`lanish turiga tegishli munosabatlarni kiritish zarur (binar, ternar.., n-nar). loyiha haqidagi axborot diagramma ko`rinishida rasmiylashtiriladi, buning uchun quyidagi belgilar kiritiladi: mohiyat turlari – to`rtburchak bilan, atributlar-ovallar bilan tasvirlanadi va ular mos mohiyatlar bilan yo`nalishsiz qirralar bilan bog`lanadi. “mohiyat – aloqa” modeli predmet sohani (ps) faqat aniq bir qismini akslantiradi. bu holda uni lokal model deyiladi. ps haqida to`la axborotga …

2 / 19

halari: ma’lumotlar toifasi – relyasion mb saqlanadigan ma’lumot qiymatlari; domen – domenlar ma’lumotlarni ayrim asosiy turlarini aniqlash orqali o‘rnatiladi; atributlar – jadval ustunlar nomlari; bog‘lanish – relyation so‘zidan olinib munosabatni bildiradi; birlamchi kalit – bu kalit tashqi mb bilan bog‘lanishni o‘rnatish uchun xizmat qiladi. relyatsion mb munosabatlarni o`zaro bog`langan to`plamidir. har bir munosabat kompyuterda fayl ko`rinishida tasvirlanadi. 1-laboratoriya ishida qurilgan mohiyat - aloqa diagrammasi uchun relyatsion bog`lanish o`rnatamiz. mini marketning relyatsion modeli jadvallarini tuzib chiqamiz. mahsulotlar id turi nomi brendi narxi amal qilish muddati made 1 ichimlik pepsi pepsicola 11000.0 1 yil uzbekiston 2 shirinlik snickers marathon 6000.0 6 oy shotlandiya 3 sut mahsuloti sut nestlee 8000.0 3 oy shvetsariya 4 kolbasa doktorskaya tuxtaniyoz ota 60000.0 6 oy uzbekiston hodimlar id vazifasi jinsi yoshi tajribasi 1 boshliq erkak 45 10 yillik 2 sotuvchi ayol 35 2 yillik 3 haydovch erkak 31 6 yillik 4 kasser ayol 40 15 yillik kassa …

3 / 19

ddl tilining asosiy komandalari: create – yangi jadval hosil qilish uchun ishlatiladi. quyidagi ko’rinishda yoziladi: create table ( ustun_nomi va toifasi, … ); alter – jadvalga o’zgartirish kiritish uchun ishlatiladi. bu buyruq jadvalga yangi ustunlar qo'shish, ustunlarni o'chirish, ustunlar kattaligini o'zgartirish, hamda cheklanishlarni qo'shish va olib tashlash imkoniyatlariga ega. bu buyruq ansi standarti qismi emas, shuning uchun har xil tizimlarda har xil imkoniyatlarga ega. misol uchun jadvalga ustun qo’shish buyrug’i sintaksisi quyidagicha: alter table add ; drop - jadvalni o’chirish buyrug’i. jadvalni o'chirish imkoniga ega bo’lish uchun, jadval egasi (ya’ni yaratuvchisi) bo’lshingiz kerak. faqat bo‘sh jadvalni o'chirish mumkin. qatorlarga ega bo’lgan, to’ldirilgan jadvalni o‘chirish mumkin emas, ya’ni jadval o‘chirishdan oldin tozalangan bo’lshi kerak. jadvalni o'chirish buyrug'i quyidagi ko‘rinishga ega: drop table ; eski yaratilgan ma’lumotlar bazasini ko’ramiz: so`rov: show databases; natija: mahsulotlar nomli jadval yaratamiz: so`rov: create table mahsulotlar (id int, turi varchar(50), nomi varchar(30), brendi varchar(30), narxi double, amal_qilish_muddati …

4 / 19

zlashtirilgan saqlanishi mavjudligi va ulaming tavsifi ba’zan so'rovlar tili (querylanguage) deb ataluvchi so'rovlarda tashkil etilgan umumiy uskunasi sifatida dml tilidan foydalanish imkonini beradi. so'rovlar tilining mavjudligi o'ziga xos faylli tizimlarni cheklanishlardan yo'qotish imkoniyatini beradi, unda foydalanuvchilarning fiksirlangan so'rovlar to'plami ustida ish olib borishlari yoki dasturiy ta’minotni boshqarishda ko'proq murakkab muammolar uchun doimiy ravishda yaratilayotgan dasturlar sonining oshishi nazarda tutiladi. dml tilining ikki xil turi mavjud - protsedurali va protsedurali bo'lmagan tillar. ular bir-biridan ma’lumotlardan ko'chirma olish usullari bilan farqlanadi. ular o'rtasidagi asosiy farq, protsedurali tillar odatda mb da ketma-ket ravishda axborotlarni qayta ishlaydi, protsedurali bo'lmagan tillar butun yozuvlar to'plamiga birdan operatsiyaga kirishadi. dml tili so’rovlari: select – amal bajaradigan jadvalimizni tanlash, ekranga chiqarish komandasi. sintaksisi esa quyidagicha: select *from // jadvalni to’liq chiqarish select from // jadval ustunlarini chiqarish insert – sql da barcha satrlar ushbu buyruq yordamida kiritiladi. sintaksisi esa quyidagicha: insert into values (“ustun_info”, “ustun_info”, … ); delete …

5 / 19

ulotlar set sale=10 where id=1; natija: drop operatori orqali jadvalni o’chiramiz: so`rov: drop table mahsulotlar; image2.png image3.png image4.png image5.png image6.png image7.png image8.png image9.png image10.png image11.png image12.png /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ma'lumotlar bazasini loyihalash. mohiyat-aloqa diagrammasini qurish"

mavzu: ma`lumotlar bazasini loyihalash. mohiyat – aloqa diagrammasini qurish (er modeli) mavzu: ma`lumotlar bazasini loyihalash. mohiyat – aloqa diagrammasini qurish “mohiyat – aloqa” modeli predmet sohani tashkil etuvchi uchta asosiy komponentalardan foydalanib quriladi: mohiyat, atribut, aloqa. konstruktiv elementlar tarkibida “vaqt” tashkil etuvchisi faqat oshkormas holda ishtirok etishi mumkin. modelda vaqt, yil, sana va shunga o`xshash atributlar bilan tasvirlanadi. modelni qurishda “aloqa”mavjud ob`yektni, jarayonni yoki hodisani, abstraksiyasi sifatida keladi. atribut mohiyatni xarakterlaridan bo`lib, nom bilan belgilanib, birorta qiymatlar to`plamidan qiymatlar qabul qilinadi. “mohiyat – aloqa” modelidagi bog`lanishlarga, ikki mohiyat o`rtasidagi har bir bog`lanish turiga tegishli ...

This file contains 19 pages in PPTX format (650.0 KB). To download "ma'lumotlar bazasini loyihalash. mohiyat-aloqa diagrammasini qurish", click the Telegram button on the left.

Tags: ma'lumotlar bazasini loyihalash… PPTX 19 pages Free download Telegram