kompyuter tarmoqlarining rivojlanishi va standartlari

PPTX 29 pages 5.8 MB Free download

29 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 5.8 MB

File type PPTX

Pages 29

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 29

1-ma’ruza kompyuter tarmoqlarining rivojlanish tarixi. kompyuter tarmoqlarining standartlari. tarmoq standartlarini tartibga soluvchi qo‘mita. simli va simsiz tarmoq texnologiyalari. mobil tarmoq standartlari. ma’ruzachi: polvonov alimirzo reja: 1. kompyuter tarmoqlarining rivojlanish tarixi. 2. kompyuter tarmoqlarining rivojlanishiga muhim hissa qo’shgan kishilar 3. kompyuter tarmog‘i tushunchasi, kompyuter tarmog‘ining tarkibi. 4. kompyuter tarmoqlarining asosiy qurilmalari. 5. kompyuter tarmoqlarining standartlari. 6. simli va simsiz tarmoq texnologiyalari. 7. mobil tarmoq standartlari. 1. kompyuter tarmoqlarining rivojlanish tarixi 1950-1960-yillar – dastlabki kompyuter tarmoqlari ilmiy markazlar va harbiy sohalarda ishlatilgan. bu davrda asosiy e'tibor katta kompyuterlarni terminallar bilan bog‘lashga qaratilgan. 1969-yil – arpanet – aqsh mudofaa departamenti tomonidan ishlab chiqilgan arpanet birinchi to‘liq funktsional paket-kommutatsiyali tarmoq bo‘ldi. bu hozirgi internetning asoschisi hisoblanadi. 1970-1980-yillar – lokal tarmoqlar (lan) – ethernet texnologiyasi ishlab chiqildi (1973-yil). bu korxona va tashkilotlarga o‘z tarmoqlarini yaratishga imkon berdi. 1983-yil – tcp/ip protokoli – internetning asosiy protokoli sifatida qabul qilindi, bu esa turli tarmoqlarni bog‘lash imkonini berdi. …

2 / 29

bo‘ldi. 2. paul baran hissa: raqamli aloqa uchun mustahkam va tarqalgan tarmoq konsepsiyasini taklif qilgan (1960-yillar). ahamiyati: sovuq urush davrida tarmoqlar hujumlarga chidamli bo‘lishi kerakligini tushuntirib bergan. 3. donald davies hissa: paket-kommutatsiya atamasini kiritgan va uni mustaqil ravishda taklif qilgan (1965). ahamiyati: ushbu texnologiya internetda ma’lumot almashishning asosiy usuli bo‘ldi. 4. vinton cerf va robert kahn hissa: tcp/ip protokollarini ishlab chiqqan (1973). ahamiyati: ushbu protokollar internetning asosiy ishlash tamoyillarini belgilab berdi. 5. tim berners-lee hissa: jahon tarmog‘ini (www – world wide web) yaratgan (1989). ahamiyati: bugungi kunda internet orqali veb-sahifalarni ko‘rish imkonini bergan texnologiyalarni ishlab chiqqan. 2. kompyuter tarmoqlarining rivojlanishiga muhim hissa qo’shgan kishilar 6. ray tomlinson hissa: elektron pochta (email) tizimini yaratgan (1971). ahamiyati: "@” belgisi bilan ishlaydigan birinchi email tizimini yaratgan. 7. marc andreessen hissa: birinchi ommaviy veb-brauzer – mosaic’ni yaratgan (1993). ahamiyati: internetdan keng foydalanish va vebning rivojlanishiga katta ta’sir ko‘rsatgan. 3. kompyuter tarmog‘i tushunchasi, kompyuter tarmog‘ining …

3 / 29

at ko‘rsatadigan maxsus kompyuterlar (fayl server, veb-server, pochta serveri va boshqalar). marshrutizator (router) – tarmoqlar o‘rtasida ma’lumot almashinuvini ta’minlaydi, internetga ulanish imkonini beradi. kommutator (switch) – tarmoq ichida qurilmalar o‘rtasida ma’lumot almashinuvi samarali bo‘lishini ta’minlaydi. modem – internet provayder bilan aloqa o‘rnatish uchun ishlatiladi. 3. kompyuter tarmog‘i tushunchasi, kompyuter tarmog‘ining tarkibi. 2. aloqa vositalari (tarmoq muhitlari) simli tarmoq – ma’lumot uzatish uchun mis kabel (ethernet), optik tolali kabel yoki koaksial kabel ishlatiladi. simsiz tarmoq (wi-fi, bluetooth, 4g/5g) – radio to‘lqinlari yordamida qurilmalar o‘rtasida ulanishni ta’minlaydi. 3. dasturiy ta’minot tarmoq operatsion tizimlari (windows server, linux, macos server) – tarmoq boshqaruvi uchun ishlatiladi. tarmoq protokollari (tcp/ip, http, ftp, dns, dhcp) – qurilmalar o‘rtasida ma’lumot almashinuvini boshqaradi. xavfsizlik dasturlari (firewall, antivirus, vpn) – tarmoq xavfsizligini ta’minlaydi. 4. kompyuter tarmoqlarining asosiy qurilmalari 1. server (server) maxsus kompyuter bo‘lib, tarmoq foydalanuvchilariga ma’lumot, dasturlar va xizmatlar taqdim etadi. turlari: fayl server – foydalanuvchilarga fayllarni saqlash va …

4 / 29

siz ulanish (wi-fi) ta’minlash. tarmoq xavfsizligini himoya qilish (firewall, nat). 4. kompyuter tarmoqlarining asosiy qurilmalari 4. kommutator (switch) mahalliy tarmoq (lan) ichida kompyuterlar va boshqa qurilmalar o‘rtasida ma’lumot almashinuvini boshqaradi. funktsiyalari: qurilmalar o‘rtasida tezkor ulanish ta’minlash. ma’lumotlarni faqat kerakli manzilga yo‘naltirish. tarmoq ishlash samaradorligini oshirish. 4. kompyuter tarmoqlarining asosiy qurilmalari 5. tarmoq adapteri (network interface card – nic) kompyuterlarni tarmoqqa ulash uchun ishlatiladi. turlari: simli (ethernet) adapter – tarmoqqa kabel orqali ulanadi. simsiz (wi-fi) adapter – wi-fi orqali tarmoqqa ulanadi. 4. kompyuter tarmoqlarining asosiy qurilmalari 6. modem internetga ulanish uchun ishlatiladi, asosan isp (internet service provider) bilan bog‘lanish uchun mo‘ljallangan. turlari: dsl modem – telefon liniyasi orqali ishlaydi. kabel modem – televizion kabel orqali internetga ulanadi. mobil modem – sim-karta orqali 4g/5g tarmoqlaridan foydalanadi. 4. kompyuter tarmoqlarining asosiy qurilmalari 7. tarmoq xavfsizlik qurilmalari firewall (tarmoq devori) – zararli hujumlardan himoya qiladi va ruxsat etilgan trafikni boshqaradi. vpn (virtual private network) …

5 / 29

ds institute) 5. kompyuter tarmoqlarining standartlari iso (international organization for standardization) – xalqaro standartlashtirish tashkiloti bo‘lib, turli sohalar, jumladan, texnologiya, ishlab chiqarish, sog‘liqni saqlash, atrof-muhit va axborot texnologiyalari uchun standartlarni ishlab chiqadi. tashkil etilgan yili: 23-fevral, 1947-yil bosh office: jeneva, shveytsariya a’zolar soni: 160+ davlat vazifasi: mahsulotlar, xizmatlar va tizimlarning sifati, xavfsizligi va samaradorligini ta’minlash uchun global standartlarni ishlab chiqish. 5. kompyuter tarmoqlarining standartlari iso ning asosiy vazifalari xalqaro standartlarni ishlab chiqish – turli sohalarda moslashuvchan va samarali ishlaydigan standartlarni yaratish. texnologik taraqqiyotni qo‘llab-quvvatlash – yangi texnologiyalarni ishlab chiqish va ularni keng joriy etishga ko‘maklashish. mahsulot va xizmatlar sifatini oshirish – iste’molchilar va ishlab chiqaruvchilar uchun sifat va ishonchlilikni ta’minlash. savdo-sotiqni yengillashtirish – xalqaro savdo jarayonlarini soddalashtirish va mahsulotlarning global moslashuvini ta’minlash. xavfsizlik va ekologiyani himoya qilish – mahsulot va xizmatlarning inson va atrof-muhitga zarar yetkazmasligini kafolatlash. 5. kompyuter tarmoqlarining standartlari ieee (institute of electrical and electronics engineers) – elektr …

Want to read more?

Download all 29 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kompyuter tarmoqlarining rivojlanishi va standartlari"

1-ma’ruza kompyuter tarmoqlarining rivojlanish tarixi. kompyuter tarmoqlarining standartlari. tarmoq standartlarini tartibga soluvchi qo‘mita. simli va simsiz tarmoq texnologiyalari. mobil tarmoq standartlari. ma’ruzachi: polvonov alimirzo reja: 1. kompyuter tarmoqlarining rivojlanish tarixi. 2. kompyuter tarmoqlarining rivojlanishiga muhim hissa qo’shgan kishilar 3. kompyuter tarmog‘i tushunchasi, kompyuter tarmog‘ining tarkibi. 4. kompyuter tarmoqlarining asosiy qurilmalari. 5. kompyuter tarmoqlarining standartlari. 6. simli va simsiz tarmoq texnologiyalari. 7. mobil tarmoq standartlari. 1. kompyuter tarmoqlarining rivojlanish tarixi 1950-1960-yillar – dastlabki kompyuter tarmoqlari ilmiy markazlar va harbiy sohalarda ishlatilgan. bu davrda asosiy e'tibor katta kompyuterlarni terminallar...

This file contains 29 pages in PPTX format (5.8 MB). To download "kompyuter tarmoqlarining rivojlanishi va standartlari", click the Telegram button on the left.

Tags: kompyuter tarmoqlarining rivojl… PPTX 29 pages Free download Telegram