endogen pigmentatsialar

PPT 80 pages 6.2 MB Free download

80 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 6.2 MB

File type PPT

Pages 80

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 80

powerpoint presentation aralash distrofiyalar xromoproteidlar almashinuvining buzilishi. 3-kurs talabalari uchun ma'ruza. endogen pigmentatsiyalar endogen pigmentatsiyalar-aralash distrofiyalar bo'lib, ularning asosida endogen pigmentlar almashinuvining buzulishi yotadi. endogen pigmentlar-bo'yalgan moddalar bo'lib, turli ximiyaviy tarkibga ega. ular organizmning o'zida sintezlanadi va to'qimalarga rang beradi. strukturasi bo'yicha ular xromoproteidlardir (bo'yalgan oqsillar). bu moddalar tabiatda keng tarqalgan bo'lib, inson organizmida turli vazifalarni bajaradi: kislorodni tashish, oksidlanish qaytarish reaktsiyalari, nafas olish (gemoglobin, tsitoxromlar, ligoglobin, monofitsin), ultrabinafsha nurlardan ximoya qilish (melanin) biologik aktiv moddalarni sintezlash (enteroxromafin xujayralar granulalari pigmenti) sekretlarni sintezlash va x.k. tasnifi endogen pigmentlar 3 guruxga bulinadi. 1) gemoglobinogenli 2) proteinogenli, yoki tirozinogenli, 3) lipidogenli yoki lipopigmentlar tasnifi aralash distrofiyalar umumiy(sistemali) va maxalliy orttirilgan va irsiy xarakterga ega bo'lishi mumkin. endogen pigmentatsiyalar endogen pigmentlar almashinuvining buzilishi natijasida xosil bo'lgan moddalar a'zolarning ham parenximasida ham stromasida yig'iladi. pigment almashinuvining buzulishi, uning miqdorini yoki ortib ketishi yoki butunlay kamayib ketishidir. pigment almashinuvining buzilishi pigmentlar almashinuvining buzilishi juda ko'p …

2 / 80

sharoitda, boshqa qismi esa patologik xolatlarda hosil bo'ladi. fiziologik sharoitda gemosiderin, ferritin, bilirubin va kam miqdorda porfirinlar xosil bo'ladi. patologik sharoitlarda — gematoidin, gematinlar xosil bo'ladi va porfirinning miqdori keskin ortib ketadi. bu pigmentlarning ayrimlari ichakda so'rilgan temirdan sintezlanishi mumkin (gemosiderin, ferritin). gemoglobin gemoglobin — xromoproteid, unda temirporfirinli kompleks gem mavjud. gemoglobin molekulasining oqsil qismi ikki juft polipeptid zanjirlardan iborat bo'lib, xar birida 140tadan aminokislotalar to'plangan. gemoglobin tarkibidagi temir xisobiga u nafas olish funktsiyasini bajaradi. gemoglobin almashinuvi eritrotsitlarga bog'liq. fiziologik gemoliz asosan suyak ko'migida, ba'zan taloq va jigarning makrogistiotsitar sistemasida kuzatilib, ferritin, gemosiderin va bilirubin xosil bo'ladi. ferritin ferritin — temirproteid, tarkibida apoferritin oqsili va uchvalentli temir fosfat gidrookisi ko'rinishida bo'ladi.. ferritinni 20 yaqin izoferritinlari ma'lum. kislorod muxim axamiyatga ega: ferritin ikki valentli temirdan kislord yordamida sintezlanadi va ss-guruxli bog'lar xosil qiladi.. ferritin gipoksiya sharoitida sh-ferritin xosil bo'ladi, u vazoparalitik ta'sirga ega. ferritina temir metabolizmida asosiy o'rin tutadi. temirning erkin …

3 / 80

t xujayralarining siderosomalarida amalga oshadi. ba'zan gemosiderin sideroblastlarda shu darajada ko'p to'planadiki, xujayra xatto yorilib ketadi. shunda gemosiderin stromada erkin xolda paydo bo'ladi. bunday xolatlarda gemosiderinlarni makrofaglar fagotsitoz qiladi va siderofaglarga aylanadi. bilirubin — gemolizning oxirigi maxsuli. xosil bo'lgan maxsulot qondagi albumin bilan birikib, jigarga keladi va pigmentni sintezi yakunlanadi. maxsus retseptorlarga ega bo'lgan gepatotsitlar bilirubinni qamrab oladi va glyukuroniltransferaza sistemasi fermentlai yordamida konyugatsiyalaydi. bilirubin konyugatlari o't kapillyarlariga o'tadi va shu tariqa bilirubin o'tning asosiy pigmentiga aylanadi. gematoidin, bu pigment tarkibida temir moddasi bo'lmaydi. ximiyaviy tarkibi bo'yicha bilirubinga yaqin turadi qizg'ish kristallar ko'rinishida bo'ladi. eritrotsitlar va gemoglobinni parchalanishidan xosil bo'ladi. gemosiderin kabi xujayra ichi pigmenti bo'lsada, xujayra nobud bo'lgandan so'ng nekrotik massalar orasida aniqlanadi. gematinlar, oksigemoglobin gidrolizidan xosil bo'ladi va gemning oksidlangan shakli xisoblanadi. uning tarkibida uch valentli temir bog'langan xolda bo'ladi. qora - jigarrang kristallar yoki donachalar ko'rinishida. gematinlarga bezgak pigmenti (gemomelanin), xlorid kislotali gematin va formalinli pigmentlar kiritiladi. …

4 / 80

adi. pigment rombsimon yoki ignasimon kristallar ko'rinishida. formalinli pigment - to'qimalar formalin bilan fiksatsiya qilinganda xosil bo'ladi (rn<5,6), qo'ng'ir rangdagi kristallar yoki donachalar ko'rinishida aniqlanadi. porfirinlar — gemning o'tmishdoshi, ularning tarkibida temir bo'lmaydi, yopiq tetraperrol xalqali tuzilishga ega. bu pigmentlar terini ultrafiolet nurlarga sezuvchanligini oshiradi va melaninning antogonisti xisoblanadi. odatda porfirinlarning metabolizmi uroporfirinogen iii bosqichi darajasida yakunlanib, keyin gem sintezi reaktsiyalarida qatnashadi. agar uroporfirinogen iii kosintetaza fermenti etishmasa uroporfirinogen iii ning o'tmishdoshlari:- uroporfirinogen i, porfobilin, porfobilinogenlar paydo bo'ladi. normada bu moddalar minimal miqdorda qon va siydikda aniqlanadi. gemoglobinogenli pigmentlar almashinuvining buzilishi gemosideroz. gemosiderin, ferritin va bilirubin almashinuvining buzilishidan xosil bo'ladi. bu jarayon eritrotsitlarga patogen omil ta'sir etganda gemolizning kuchayishidan ro'y beradi. gemosideroz xam tomirini (umumiy gemosideroz), xam tomirdan tashqari(maxalliy gemosideroz) gemoliz natijasida rivojlanadi. umumiy gemosideroz qon sistemasi kasalliklarida (anemiyalar, gemoblastozlar), intoksikatsiyalar (bertole tuzi, sulfanilamidlar, xinin, qo'rg'oshin), ayrim infektsiyalar (sepsis, bezgak, brutsellez, qaytalama tif), boshqa gruppa qon quyilganda yoki rezus-konfliktlarda ( …

5 / 80

olatlarda gemosiderin a'zolar stormasi va tomir devorlarida ham paydo bo'ladi. ko'p sonli siderofaglar gemosiderinni utilizatsiyasiga ulgurmaydi. bir paytning o'zida ferritin va bilirubin miqdori ortib boradi va gemolitik sariqlik rivojlanadi. maxalliy gemosideroz qon quyilish o'choqlarida rivojlandi, ya'ni gemoliz qon tomirdan tashqarida kechganda. bunda leykotsitlar, gistiotsitlar, retikulyar xujayralar, endoteliy va epitelial xujayralar sideroblastlar vazifasini bajaradi. gemoliz natijasida ferritin va gemosiderin sintezlanadi. yirik qon quyilish o'choqlarida gemosiderindan tashqari gemotoidin ham xosil bo'ladi. mayda, diapedez qon quyilish o'choqlarida odatda gemosiderin xosil bo'ladi. qon quyilgan o'choqlarda siderofaglar juda uzoq vaqt saqlanib qoladi, shuning uchun a'zolar qo'ng'ir rangga kiradi. klinikada o'pka gemosiderozi katta axamiyatga ega. bu jarayon surunkali venoz to'laqonlik natijasida yurak kasalliklari yuilan xastalangan bemorlarda rivojlanadi (yurak nuqsonlari, kardioskleroz va b). o'pkada ko'p sonli diapedez qon quyilishlar kuzatilib,alveolyar epiteliy va gistiotsit xujayralardaferritin va gemosiderin xosil bo'ladi. gipoksiya sharoitida sh-ferritin sintezlanadi. vazoparalitik ta'sirga ega bo'lgan bu pigmentqon tomir o'tkazuvchanligini va diapedezni yanada oshiradi, shu tariqa xalqa …

Want to read more?

Download all 80 pages for free via Telegram.

Download full file

About "endogen pigmentatsialar"

powerpoint presentation aralash distrofiyalar xromoproteidlar almashinuvining buzilishi. 3-kurs talabalari uchun ma'ruza. endogen pigmentatsiyalar endogen pigmentatsiyalar-aralash distrofiyalar bo'lib, ularning asosida endogen pigmentlar almashinuvining buzulishi yotadi. endogen pigmentlar-bo'yalgan moddalar bo'lib, turli ximiyaviy tarkibga ega. ular organizmning o'zida sintezlanadi va to'qimalarga rang beradi. strukturasi bo'yicha ular xromoproteidlardir (bo'yalgan oqsillar). bu moddalar tabiatda keng tarqalgan bo'lib, inson organizmida turli vazifalarni bajaradi: kislorodni tashish, oksidlanish qaytarish reaktsiyalari, nafas olish (gemoglobin, tsitoxromlar, ligoglobin, monofitsin), ultrabinafsha nurlardan ximoya qilish (melanin) biologik aktiv moddalarni sintezlash (enteroxromafin xujayr...

This file contains 80 pages in PPT format (6.2 MB). To download "endogen pigmentatsialar", click the Telegram button on the left.

Tags: endogen pigmentatsialar PPT 80 pages Free download Telegram