osteomielit (suyakning yiringli yallig'lanishi)

PDF 23 pages 585.0 KB Free download

23 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 585.0 KB

File type PDF

Pages 23

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 23

ma'ruza №10. bolalarda utkir gematogen osteomielit. bolalarda yumshok tukimalarining yiringli septik kasalliklari o'tkir gematogen osteomielit osteomielit (suyakning yiringli yallig'lanishi) — bu suyak uch elementining: suyak qobig'i, suyak ko'migi, suyak ichidagi yumshoq to'qimaning yiringli yallig'lanishidir. bu kasallik asosan qonga infektsiya tushishi, ko'p hollarda stafilokokk, ba'zan mikroorganizmlarning yiring tug'dirishi natijasida paydo bo'ladi. osteomielit kuchli og'riq beradigan va surunkali davom etadigan kasallik bo'lib, kasallik keltirib chiqaruvchi mikroblar uzun naysimon suyaklarga tez joylashib oladi. kichik yoshdagi bolalarda yiringli jarayon dastlab 2—3 yil ichida ko'proq epifiz, kattaroq bolalarda esa metafiz, keyinroq diafizda to'planib, bir joyga o'rnashib oladi. o'tkir gematogen osteomielitda suyak ichi, suyakning o'zi, suyak oralari yiring bog'lab qattiq yallig'lanadi. bu kasallikning gematogen osteomieliti deb atalishiga sabab shuki, bunda qon oqimi bo'ylab suyakning biror joyiga infektsiya tushib zararlanadi va o'sha joy yiringlay boshlaydi. ko'p hollarda tillarang stafilokokk qo'zg'ovchilik vazifasini bajarib, qonda ko'payishi natijasida ko'kimtir yiring tayoqchalarini paydo qiladi. bu kasallik asosan (96 foizgacha) kichik yoshdagi …

2 / 23

brin natijasida shishadi, oqarib quriydi, tomirlar torayishi kuchayadi. qon oqimi orqali suyak ko'migigao'tgan bakteriyalar mayda tomirchalar (kapillyar) devorlariga zaharli ta'sir o'tkazadi. natijada o'tkazuvchanlik o'zgarishi bilan bakteriyalar membrananing ichiga kiradi va suyak ko'migi to'qimalariga o'rnashib oladi. o'sha joyda mikroblar to'plana boshlaydi. bunda suyak iligining fagotsitar vazifasi ham katga ahamiyatga ega. shu bilan birga, reaktiv yallig'lanish, qon quyilishi, shish, ekssudatsiya, oq qon tanachalari yiring paydo qilib, suyak iligi to'qimalarining irib ketishiga olib keladi. keyinchalik tomirlarning jarohatlanishi natijasida qonning suyuq qismi suyak pardasi qatlamining yiringlashiga, yiringning suyak ostida o'rnashib olishiga, ya'ni yallig'lanish jarayonining kuchayishiga olib keladi. kesilgan «ostit»ga o'xshab suyakda surilish kuzatiladi. ovqatlanishning qo'pol ravishda buzilishi, oziqovqatning zaharli bakteriyalar urchishiga ta'siri natijasida organizm kam quvvat bo'lib qoladi. bu esa suyakning katta va kichik qismlarida sekvestrlar hosil bo'lishiga olib keladi. keyinchalik bu sekvestrlar ham nobud bo'lib, suyak pardasidan hamda suyakning sekvestral qutisidan qaytadan qobiq paydo bo'lishiga sabab bo'ladi. natijada paydo bo'lgan yangi yallig'langan eski …

3 / 23

g'riqdan oyoqqo'llar zirqiraydi, bola oyoqqo'llarini ayab, o'rnida qimirlashga ham qo'rqadi. zararlangan joy paypaslab ko'rilganda yumshoq to'qimalarning taranglashganini sezish mumkin, shuningdek, xastalik uncha rivojlanmagan joylarda og'riq odatda mikroblar o'rnashib olish jarayoniga mos tarzda kuchli yo kuchsiz bo'ladi. keyinchalik og'riq zararlangan qo'loyoqlardan boshqa joyga o'tmasligi, qusish, zirqirash, shish paydo bo'lishi bilan chegaralanadi. chaqaloqlarda kasallik septik tarzda kechadi: epifizda yiring paydo bo'ladi. shu boisdan kasallik tezda bo'g'imlarga o'tadi. yangi va chala tug'ilgan chaqaloqlarda ko'pincha to'qimalarning shishishi kasallikning asosiy mahalliy belgilari hisoblanadi. ko'p hollarda qon to'planib qolishi natijasida to'qimalar qizaradi, ba'zan zararlangan joyidagi haroratni aniqlab bo'lmaydi. oyoqqo'llarning soxta yoki falaj bo'lib qolishi—osteomielit xastaligining dastlabki va har doimgi belgisidir. t.p. krasnobaevning klinik tavsifiga ko'ra, o'tkir gematogen osteomielit quyidagi uch ko'rinishga ega: a) zaharli yoki adinamik; b) septikopiemik yoki og'ir (yiringning qon tomirlari orqali yoyilishi); v) mahalliy yoki engil. o'tkir gematogen osteomielitning zaxarli yoki adinamik ko'rinishi kasallikning bu ko'rinishida bemorning umumiy ahvoli og'ir bo'ladi, tana harorati …

4 / 23

tana harorati 38—39° darajagacha ko'tarilib, ba'zan tushib turadi. kasallik boshlangandan bir necha soat vaqt o'tgandan so'ng og'riq paydo bo'ladi, zararlangan joyni to'laligicha egallab oladi. zararlangan joyga ozgina tegib ketish ham kuchli og'riq beradi. bolaning umumiy ahvoli yomonlashadi. kasallik bolaning ruhiy holatiga ta'sir ko'rsatmasada, bosinqirash, asabiylashish qusish, ich ketish hollari kuzatiladi. bunday holatda yurak urishi pasayadi va tezlashadi. kasallik paydo bo'lgan joydagi teri atroflarida, qorinda zaharli toshmalarni ko'rish mumkin. ko'p hollarda qizil toshmalar toshadi. bir qarashda zararlangan joy ko'zga tashlanmaydi. ammo diqqat bilan qaralganda zararlangan joyni topish oson. bola holatini kasallik o'ziga moslashtiradi: 2—3 kundan so'ng taxmin qilingan zararlangan joy barmoqlar bilan paypaslab ko'rilganda to'qimalardagi og'riqni bemor tez sezadi, to'qimalar taranglashgani tufayli og'riq kuchaya boradi. keyinroq bolaga yordam ko'rsatilmasa, teri tagidagi shishlar qizarib, kattalashib, ayni paytda zararlangan joy atroflarida flyuktuatsiya anikdanadi. osteomielitning septikopiemik ko'rinishi uchun eng xarakterli xususiyat—metastaz (kasallikning qon oqimi orqali opranizmning bir joyidan ikkinchi joyiga o'tishi) orqali yiringli infektsiya …

5 / 23

hdir. xastalikning mahalliy shaklida bolaning umumiy holati o'rtacha bo'lib, tana harorati 37—38° darajagacha ko'tariladi, zararlangan joyda, uning chegarasida kuchli og'riq paydo bo'ladi. shish va flyuktuatsiya ustida tezlikda qizarish aniqlanadi. yallig'langan joy odatda suyakning uncha katta bo'lmagan erining zararlanishi bilan chegaralanadi. osteomielitning bu turi bemor sog'ayishi bilan tugaydi, u qadar kuchli asorat qolmaydi, surunkali kasallikka aylanish holatlari juda oz mikdorda qayd etiladi. laboratoriya tekshirishlari. qon va siydikdagi o'zgarishlar ko'rsatkichi darajasi bo'yicha kasallikning qaysi holatda ekani — og'ir engilligi, asorat qoldirish qoldirmasligi yoki metastaz (qon oqimi bilan kasallikning bir joydan ikkinchi joyga o'tishi) haqida xulosa chiqarish mumkin. oq qon tanachalari miqdorining ko'payishi (20—30 g/l) va ularning chap tomonga siljishi, oq qon tanachalari (mielotsit) harakatini yuzaga keltiradi. bundan tashqari, ko'p yadroli neytrofillarning zaharli donadona toshmalari paydo bo'ladi. yallig'lanishni yo'q qilish asnosida leykotsitoz pasayadi, qon tarkibi o'z holiga qaytadi. kasallik boshlanganining birinchi haftasidayoq qonda gemoglobin va qizil qon tanachalari (eritrotsitlar) pasayadi. anizotsitoz va poykilotsitoz …

Want to read more?

Download all 23 pages for free via Telegram.

Download full file

About "osteomielit (suyakning yiringli yallig'lanishi)"

ma'ruza №10. bolalarda utkir gematogen osteomielit. bolalarda yumshok tukimalarining yiringli septik kasalliklari o'tkir gematogen osteomielit osteomielit (suyakning yiringli yallig'lanishi) — bu suyak uch elementining: suyak qobig'i, suyak ko'migi, suyak ichidagi yumshoq to'qimaning yiringli yallig'lanishidir. bu kasallik asosan qonga infektsiya tushishi, ko'p hollarda stafilokokk, ba'zan mikroorganizmlarning yiring tug'dirishi natijasida paydo bo'ladi. osteomielit kuchli og'riq beradigan va surunkali davom etadigan kasallik bo'lib, kasallik keltirib chiqaruvchi mikroblar uzun naysimon suyaklarga tez joylashib oladi. kichik yoshdagi bolalarda yiringli jarayon dastlab 2—3 yil ichida ko'proq epifiz, kattaroq bolalarda esa metafiz, keyinroq diafizda to'planib, bir joyga o'rnashib oladi. o'tk...

This file contains 23 pages in PDF format (585.0 KB). To download "osteomielit (suyakning yiringli yallig'lanishi)", click the Telegram button on the left.

Tags: osteomielit (suyakning yiringli… PDF 23 pages Free download Telegram