uyg'onish davri san'ati

DOC 10 pages 2.1 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 10
«ma'qullayman» o’rta asrlarda o’rta osiyo san’ati. uyg’onish davri g’arbiy yevropa san’ati.italiyada uyg’onish davri san’ati. florensiya san’ati reja : 1. uygonish davrida garbiy evropa 2. italiyada uygonish davri san'ati 3. italiyada ilk uytonish davri san'ati 4 florentsiya san'ati uygonish davrida garbiy evropa bu davrga kelib, ≪kirol xokimiyati shaxar axolisiga suyanib, feodal dvoryanlarning tsudratini sindirib tashladi va yirik- yirik, aslida millatlarga asoslangan monarxiyalar tuzdi, bu monarxiyalarda xozirgi zamon evropa millatlari va xozirgi zamon burjua jamiyati tarakkiy eta boshladi1≫. ana shu tarakkiyot jarayoiida yangi dunyoviy san'at va madaniyat kamol topdi. kitob bosishning vujudga kelishi adabiy va ilmiy asarlarni keng tarkatish imkoniyatini yaratdi. mamlakatlar orasidagi yakin munosabatlar esa badiiy xayotdagi yangiliklarni tezda uzlashtirish imkonini turdirdi. uz taraadiyotini xv—xvi asrlarda boshidan kechirgan bu yangi madaniyat tarixda ≪uygonish≫ deb nom oldi. bu iborani italiyalik rassom va san'atshunos jorj vazari italiyada san'at uzok urta asrdan sung yana kaytadan ≪uygonganligi≫ sababli ishlatgan va asosan, jotto ijodiga nisbatan kullangan …
2 / 10
ta'biri bilan aytganda: dunyoviy san'at va madaniyat misli kurilmagan darajada rivojlandi. uygonish davri kishilari insonning akl-idrokiga, imkoniyatining cheksizligiga, ma'rifatning kelajakdagi tantanasiga ishondilar. uz izlanishlarining markaziga esa shu insonni kuydilar. natijada ular chin ma'noda xalkchil asarlar yarata oldilar,keng xalk ommasining orzu-istak, xis-tuyrularini ifodalab,ilgor gumanistik royalarni kutarib chikdilar. shu boisdan xam bu davr ≪gumanizm asri≫ lotincha insoniy, insonparvar) deb ataldi. italiyada uygonish davri san'ati yangi davr san'atining xarakterli belgilari dastlab adabiyotda kurina boshladi. bu xususiyat, aynitssa, ≪urta asrning eng oxirgi va shu bilan birga, yangi zamonning eng avvalgi shoiri≫ (f. engels.) dante aligeri (1265—1321) ijodida namoyon buldi. gumanist yozuvchi ijodi tsali urta asr allegorizmidan xoli emas, simvolik tasvirlar mavjud bulsa tsam, lekin shu shakllarda san'atkorning diniy syujetlarni real votselik bilan boglashga intilishi seziladi. uygonish davrining xayotbaxsh rukini aks ettiradilar. tasviriy san'atda bu xususiyat dastlab xaykaltaroshlikda nikola pizano (1220/1225—1278/84),rassomlikda chimabue, (1240/50—1302), duchcho di buoninsenya (1255—1319)lar ijodida kurina boshladi. xaykaltarosh n. pizanoning ilk asari …
3 / 10
lladi. nikola pizanoning ijodi italiya xaykaltaroshligining rivojlanishida muxim rol uynadi, uning shu urinda uning ≪butga mixlangan≫, ta'sirida jovanni pizano (tax. 1250—1317) mashxurdir. jovanni pizano xaykaltaroshlik sirlarini uz otasi nikola pizanodan urgangani xolda, protorenessans xaykaltaroshligini u uygonish davri san'atiga yakinlashtirdi. jovanni xaykaltarosh va me'mor sifatida ijod kildi, sobor va cherkovlar kurish ishlarida katnashdi. minbarlar uchun relef, ibodatxona tokchalariga kuyish uchun xaykallar ishladi. ≪chakaloklarni chavoklash≫ kompozitsiyalari xarakterli. jotto di bondone ( avtoportret ) (1266/67—1337) suzsiz, uygonish davrining yirik rassomi, protorenessans rangtasvir san'atining buyuk isloxotchisi chimabuening shogirdi jotto di bondone (1266/67—1337) dir rassomning muxim asarlaridan biri, paduyadagi del arena kapellasiga ishlangan devoriy suratidir. bu suratda san'atkorning grajdanlik pozitsiyasi, yuksak badiiy maxorati namoyon buldi. suratlarda bibi maryam va iso xayoti tasvirlanadi. ≪isoga aza tutish≫ lekin, diniy vokealar san'atkor tomonidan real vokeadek ifodalanadi. . bu xususda ≪iuda busasi≫, kabi suratlari xarakterlidir. ≪iuda busasi≫ kompozitsiyasi markazida iso va uning sotkin shogirdi iuda tasvirlanadi italiyada ilk uytonish …
4 / 10
larning xiyofalari, karashlarida mayin insoniylik,tuygulari sezilib turadi. rassomning bir obrazni zur ishtiyok bilan ishlaydi, xar bir detalning tugal va anik bulishiga e'tibor beradi. duchchoning mashxur asari sobor mexrobi uchun ishlangan surati xisoblanadi. bibi maryam va iso tarixiga bagishlangan bu katta kompozitsiya (eni 4,24 m, balandligi 4 m ga yaxin) markazida chaxalox kutarib utirgan bibi maryam, uning atrofida avliyo va farishtalar aks ettirilgan. rassom bu asarida xam xikoyanavislikka katta e'tibor beradi, nur, rang, chiziklarning emotsional imkoniyatlaridan keng foydalanadi. bibi maryam va iso xayotiga bagishlangan syujet kompozitsiyalari, aynixea, xayotiy va jonli chikkan florentsiya san'ati florentsiya xv asr davomida italiyaning muxim madaniy uchogi, ilk uygonish san'atining vataniga aylandi. 1453 yil vizantiya turklar tomonidan bosib olingandan keyin, u erdagi olim va san'atkorlar florentsiyaga kela boshladilar. florentsiya grek tili, adabiyoti va falsafasini urganish markaziga aylandi. shu erda platon akademiyasi, kutubxona tashkil etildi. antik dunyo san'ati yodgorliklarini uzida mujassamlashtira boshlagan birinchi badiiy muzey yuzaga keldi. bular …
5 / 10
me'morlik turrisida un kitob nomli asarida antik yodgorliklarni urganish asosida uzi yaratgan yangi me'morlik kompozitsiyalarining ilmiy nazariyasini bayon kildi. uning izlanishlari yukori uygonish davri me'morligi uslubiga asos yaratdi. florentsiyadagi ruchellai palakkosi albertining tugallangan etuk asarlaridan xisoblanadi. tasviriy san'at. ilk uygonish davri tasviriy san'atida paydo bulgan yangi tendentsiyalar dastlab xaykaltaroshlikda kurina boshladi. ilk uygonish davri xaykaltaroshligining yulduzi florentsiyalik xaykaltarosh donato di nikola di betti bardi yoki kisxacha donatello (1386—1466) edi. san'atkor ijodining ana shu uziga xos tomoni uning avliyolarga bagishlangan avliyo mark (1411 —1412) va aynitssa, avliyo georgiy (1416) xaykallarida namoyon buladi. avliyo georgiy xaykalida xakikiy renessans davri kishisi — ziyrak, aktiv, uzi uchun xam, boshkalar uchun xam kurasha oladigan, ideal zamonaviy shaxs kiyofasi namoyon buladi. asar taxlili avliyo georgiy uz dubulgasini ushlagancha, oyoklarini erga kattik tirab, uz kuchiga ishongan xolda xar kanday dushmanga mardlarcha bardosh bera olishga va uni engishga kodir ekanligini namoyon etib turibdi. bu xol uning yon tomonga …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "uyg'onish davri san'ati"

«ma'qullayman» o’rta asrlarda o’rta osiyo san’ati. uyg’onish davri g’arbiy yevropa san’ati.italiyada uyg’onish davri san’ati. florensiya san’ati reja : 1. uygonish davrida garbiy evropa 2. italiyada uygonish davri san'ati 3. italiyada ilk uytonish davri san'ati 4 florentsiya san'ati uygonish davrida garbiy evropa bu davrga kelib, ≪kirol xokimiyati shaxar axolisiga suyanib, feodal dvoryanlarning tsudratini sindirib tashladi va yirik- yirik, aslida millatlarga asoslangan monarxiyalar tuzdi, bu monarxiyalarda xozirgi zamon evropa millatlari va xozirgi zamon burjua jamiyati tarakkiy eta boshladi1≫. ana shu tarakkiyot jarayoiida yangi dunyoviy san'at va madaniyat kamol topdi. kitob bosishning vujudga kelishi adabiy va ilmiy asarlarni keng tarkatish imkoniyatini yaratdi. mamlakatlar orasidagi ya...

This file contains 10 pages in DOC format (2.1 MB). To download "uyg'onish davri san'ati", click the Telegram button on the left.

Tags: uyg'onish davri san'ati DOC 10 pages Free download Telegram