xalqaro mehnat taqsimotida o`zbekistonning o`rni

DOC 788,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1355626293_41099.doc www.arxiv.uz reja: 1. xalqaro mehnat taqsimotida o`zbekistonning o`rni 2. tashqi iqtisodiy faoliyat va uning turlari 3. tashqi savdoni tartibga solishda bojxona xizmatining o`rni 4.xalqaro iqtisodiy aloqalarni rivojlantirish zaruriyati vaasosiy yo`nalishlari 1. xalqaro mehnat taqsimotida o`zbekistonning o`rni xalqaro mehnat taqsimoti degan tushunchaning ma`nosi shundan iboratki, u mamlakatlarni ma`lum tovarlar ishlab chiqarishga ixtisoslashuvi va ular bilan jahon bozorida qatnashuvini bildiradi. xalqaro mehnat taqsimotida muayyan tovarlar ishlab chiqarishga ixtisoslashuv har qanday davlatning jahon bozorida o`z mavqei va o`rniga ega bo`lishini ta`minlaydi. masalan, samolyotsozlikda aqsh, audio va videoapparatura ishlab chiqarishda yaponiya, chinni idishlar ishlab chiqarishda xitoyning jahon bozorida salmoqli nufuzga ega ekanligi yuqoridagi fikrimizning dalili bo`la oladi. bu deganimiz, ushbu davlatlar faqat shu mahsulotlari bilangina mashhurdirlar, degan ma`noni bildirmaydi. ular, xususan, o`zlarining yuqori sifatli avtomobillari, elektron-hisoblash mashinalari, to`qimachilik va yengil sanoat mollari bilan ham jahon bozorida faol qatnashib keladilar. muayyan tovarlar ishlab chiqarishga ixtisoslashuv orqali jahon bozorida qatnashish, asosan, mamlakatning eksport salohiyatiga bog`liq, …
2
vchilarni umumjahon bozoriga tortadi. xalqaro mehnat taqsimotining takomillashib borishi mamlakatlar o`rtasida fan-texnika, ishlab chiqarish, savdo-iqtisodiy aloqalarning rivojlanishiga olib keladi. bozor iqtisodiyotiga o`ta boshlagan o`zbekiston uchun xalqaro mehnat taqsimotida o`z o`rnini topib olish va jahon bozorining faol ishtirokchisiga aylanish naqadar muhim vazifa ekani endi o`quvchiga ma`lum bo`lgani shubhasizdir. o`zbekiston respublikasi maydoni bo`yicha jahon davlatlari orasida 55-o`rinni egallaydi. uning maydoni germaniya, buyuk britaniya, italiya kabi etakchi mamlakatlardan kattaroq. birlashgan millatlar tashkiloti ma`lumotlariga qaraganda, sayyoramizning umumiy yer maydoni 135,6 million kv.km.ni tashkil etadi. o`zbekiston ulushiga uning 0,3 foizi to`g`ri keladi. mamlakatimiz osiyo qit`asining 1 foiz maydonini egallaydi. o`zbekistonda tabiiy resurslar salohiyati ko`p tarmoqli xo`jalikni rivojlantirish uchun yetarli bo`lib, uning tarkibida energetika va boshqa tayanch tarmoqlarni yuksak sur`atlar bilan rivojlanishiga imkon beruvchi boyliklar salmoqli o`rin egallaydi. mamlakatimizda jahon oltin zahirasining 5 foizi, tabiiy gazning 2 foizi mavjud. qator rangli metallar va uran zahiralari bo`yicha ham o`zbekiston jahonda yetakchi o`rinlardan birida turadi. umuman olganda, mineral …
3
ng ayrim tarmoqlari texnikaviy murakkab mahsulotlar ishlab chiqara oladi. bizga ma`lumki, o`zbekiston gaz qazib chiqarish bo`yicha mdh davlatlari ichida 3-o`rinda va jahon miqyosida gaz qazib chiqaruvchi yirik davlatlar o`nligida, oltin zahiralari bo`yicha 4 va uni qazib chiqarish bo`yicha 7-o`rinda, uran zahiralari bo`yicha 7, kumush ishlab chiqarish bo`yicha 11-o`rinda turadi. ko`rinib turibdiki, o`zbekiston bir qator tovarlar ishlab chiqarish va ular bilan jahon bozorida qatnashish uchun katta ekport salohiyatiga ega. binobarin, mamlakatimiz iqtisodiyotini rivojlantirish va tarkibiy qayta qurishda tashqi bozorga ko`proq mahsulotlar chiqarish muhim omil bo`lib xizmat qiladi. shuni e`tiborga olib, o`zbekistonda davlat mustaqilligining ilk davridan boshlab mamlakatimiz prezidenti i.karimov hukumatning tashqi iqtisodiy faoliyat sohasidagi ishlarini faollashtirishga alohida e`tibor qaratdi. hukumatning bu sohada olib borayotgan siyosati savdo balansida ijobiy qoldiqqa erishish, eksport va importning tarkibiy tuzilishini tubdan o`zgartirishga qaratilgan. shu bilan birgalikda, tayyor mahsulotlar eksportini keskin oshirishga qaratilgan chora-tadbirlar amalga oshirilmoqda. davlatlar, hududlar va alohida shaxslar u yoki bu tovarni ishlab chiqarishga …
4
zon kofe etishtirish uchun hamma sharoit yetarli bo`lsa, kanada arzon bug`doy yetishtirish imkoniyatiga ega. vaqt o`tishi bilan mamlakatning turli tovarlar ishlab chiqarishdagi imkoniyatlari va samaradorligi o`zgarishi mumkin. masalan, biror davlat asosan xomashyo ishlab chiqarishga ixtisoslashgan bo`lsa, keyinchalik ishchi kuchi sifatining o`sishi, asosiy kapitalning ko`payishi natijasida sanoat mahsulotlari, tayyor tovarlar ishlab chiqarishi mumkin. masalan, sho`rolar davrida o`zbekistonda yetishtirilgan paxtadan olingan tolaning 4-4,5 foizigina mamlakatda qayta ishlangan bo`lib, uning asosiy qismi arzon baholarda ko`proq rossiya ip-gazlama korxonalariga etkazib berilgan va boshqa xorijiy davlatlarga sotilgan edi. endilikda mamlakatga ko`p miqdorda xorijiy investitsiyalar va zamonaviy texnologiyalarning kirib kelishi tufayli paxta tolasidan tayyor mahsulotlar ishlab chiqarish va ularni jahon bozoriga olib chiqish yildan-yilga ko`payib bormoqada. xalqaro mehnat taqsimoti va tovar ayirboshlashda mamlakatlar, yuqorida ta`kidlanganidek, bir xil imkoniyat va sharoitlarga ega emaslar. bu hol ularning jo`g`rofiy joylashuvi, tabiiy resurslarining tarkibi va zahiralari, mamlakatning iqtisodiy rivojlanish darajasi, iqtisodiyotning tuzilishi, ichki bozorning hajmi kabi omillar bilan belgilanadi. ana …
5
. dollar yoki 27,5 foizi paxta tolasi hissasiga to`g`ri keldi. undan 5 yil muqaddam, ya`ni 1996 yilda paxta tolasini eksport qilishdan tushgan valyuta mablag`lari jami eksportning 38 foizini tashkil etgan edi. paxta tolasining mamlakat eksportidagi ulushining kamayishi 2 ta sabab tufayli sodir bo`ldi. birinchidan, o`tgan yillar ichida paxta tolasining jahon bozoridagi narxi deyarli 2 barobar tushib ketdi. ikkinchidan, tolani mamlakat ichida qayta ishlash hajmlari ko`paygani tufayli uni eksport qilish bir muncha kamaydi. paxta tolasining eksportdagi ulushining kamayishi kelajakda ham saqlanib qolishi mumkin. chunki u tayyor mahsulot emas, balki xomashyo hisoblanadi. chetga, ya`ni jahon bozoriga xomashyo chiqarishga qaraganda, tayyor mahsulot chiqarish ko`proq foyda keltiradi. bu haqda respublika prezidenti i.karimov ham ko`p marta uqtirib o`tgan. shuning uchun tayyorlanayotgan paxta tolasining tobora ko`proq qismini mamlakatimizda qayta ishlab, undan tayyor gazlamalar va kiyim-kechaklar tayyorlash, mamlakat ehtiyojlaridan ortig`ini eksport qilish strategik vazifa hisoblanadi. o`zbekiston eksportida elektr energiya va yonilg`i, kimyo mahsulotlari, rangli metallar, mashina va …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "xalqaro mehnat taqsimotida o`zbekistonning o`rni"

1355626293_41099.doc www.arxiv.uz reja: 1. xalqaro mehnat taqsimotida o`zbekistonning o`rni 2. tashqi iqtisodiy faoliyat va uning turlari 3. tashqi savdoni tartibga solishda bojxona xizmatining o`rni 4.xalqaro iqtisodiy aloqalarni rivojlantirish zaruriyati vaasosiy yo`nalishlari 1. xalqaro mehnat taqsimotida o`zbekistonning o`rni xalqaro mehnat taqsimoti degan tushunchaning ma`nosi shundan iboratki, u mamlakatlarni ma`lum tovarlar ishlab chiqarishga ixtisoslashuvi va ular bilan jahon bozorida qatnashuvini bildiradi. xalqaro mehnat taqsimotida muayyan tovarlar ishlab chiqarishga ixtisoslashuv har qanday davlatning jahon bozorida o`z mavqei va o`rniga ega bo`lishini ta`minlaydi. masalan, samolyotsozlikda aqsh, audio va videoapparatura ishlab chiqarishda yaponiya, chinni idishlar ishlab chiqa...

Формат DOC, 788,0 КБ. Чтобы скачать "xalqaro mehnat taqsimotida o`zbekistonning o`rni", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: xalqaro mehnat taqsimotida o`zb… DOC Бесплатная загрузка Telegram