xalqaro mehnat taqsimoti tushunchasi

DOC 22 pages 750.5 KB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 750.5 KB

File type DOC

Pages 22

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

xalqaro mehnat taqsimoti tushunchasi reja: 1. xalqaro mehnat taqsimotida o`zbekistonning o`rni 2. tashqi iqtisodiy faoliyat va uning turlari 3. tashqi savdoni tartibga solishda bojxona xizmatining o`rni 4.xalqaro iqtisodiy aloqalarni rivojlantirish zaruriyati vaasosiy yo`nalishlari 1. xalqaro mehnat taqsimotida o`zbekistonning o`rni xalqaro mehnat taqsimoti degan tushunchaning ma`nosi shundan iboratki, u mamlakatlarni ma`lum tovarlar ishlab chiqarishga ixtisoslashuvi va ular bilan jahon bozorida qatnashuvini bildiradi. xalqaro mehnat taqsimotida muayyan tovarlar ishlab chiqarishga ixtisoslashuv har qanday davlatning jahon bozorida o`z mavqei va o`rniga ega bo`lishini ta`minlaydi. masalan, samolyotsozlikda aqsh, audio va videoapparatura ishlab chiqarishda yaponiya, chinni idishlar ishlab chiqarishda xitoyning jahon bozorida salmoqli nufuzga ega ekanligi yuqoridagi fikrimizning dalili bo`la oladi. bu deganimiz, ushbu davlatlar faqat shu mahsulotlari bilangina mashhurdirlar, degan ma`noni bildirmaydi. ular, xususan, o`zlarining yuqori sifatli avtomobillari, elektron-hisoblash mashinalari, to`qimachilik va yengil sanoat mollari bilan ham jahon bozorida faol qatnashib keladilar. muayyan tovarlar ishlab chiqarishga ixtisoslashuv orqali jahon bozorida qatnashish, asosan, mamlakatning eksport …

2 / 22

aruvchilarni umumjahon bozoriga tortadi. xalqaro mehnat taqsimotining takomillashib borishi mamlakatlar o`rtasida fan-texnika, ishlab chiqarish, savdo-iqtisodiy aloqalarning rivojlanishiga olib keladi. bozor iqtisodiyotiga o`ta boshlagan o`zbekiston uchun xalqaro mehnat taqsimotida o`z o`rnini topib olish va jahon bozorining faol ishtirokchisiga aylanish naqadar muhim vazifa ekani endi o`quvchiga ma`lum bo`lgani shubhasizdir. o`zbekiston respublikasi maydoni bo`yicha jahon davlatlari orasida 55-o`rinni egallaydi. uning maydoni germaniya, buyuk britaniya, italiya kabi etakchi mamlakatlardan kattaroq. birlashgan millatlar tashkiloti ma`lumotlariga qaraganda, sayyoramizning umumiy yer maydoni 135,6 million kv.km.ni tashkil etadi. o`zbekiston ulushiga uning 0,3 foizi to`g`ri keladi. mamlakatimiz osiyo qit`asining 1 foiz maydonini egallaydi. o`zbekistonda tabiiy resurslar salohiyati ko`p tarmoqli xo`jalikni rivojlantirish uchun yetarli bo`lib, uning tarkibida energetika va boshqa tayanch tarmoqlarni yuksak sur`atlar bilan rivojlanishiga imkon beruvchi boyliklar salmoqli o`rin egallaydi. mamlakatimizda jahon oltin zahirasining 5 foizi, tabiiy gazning 2 foizi mavjud. qator rangli metallar va uran zahiralari bo`yicha ham o`zbekiston jahonda yetakchi o`rinlardan birida turadi. umuman olganda, mineral …

3 / 22

ining ayrim tarmoqlari texnikaviy murakkab mahsulotlar ishlab chiqara oladi. bizga ma`lumki, o`zbekiston gaz qazib chiqarish bo`yicha mdh davlatlari ichida 3-o`rinda va jahon miqyosida gaz qazib chiqaruvchi yirik davlatlar o`nligida, oltin zahiralari bo`yicha 4 va uni qazib chiqarish bo`yicha 7-o`rinda, uran zahiralari bo`yicha 7, kumush ishlab chiqarish bo`yicha 11-o`rinda turadi. ko`rinib turibdiki, o`zbekiston bir qator tovarlar ishlab chiqarish va ular bilan jahon bozorida qatnashish uchun katta ekport salohiyatiga ega. binobarin, mamlakatimiz iqtisodiyotini rivojlantirish va tarkibiy qayta qurishda tashqi bozorga ko`proq mahsulotlar chiqarish muhim omil bo`lib xizmat qiladi. shuni e`tiborga olib, o`zbekistonda davlat mustaqilligining ilk davridan boshlab mamlakatimiz prezidenti i.karimov hukumatning tashqi iqtisodiy faoliyat sohasidagi ishlarini faollashtirishga alohida e`tibor qaratdi. hukumatning bu sohada olib borayotgan siyosati savdo balansida ijobiy qoldiqqa erishish, eksport va importning tarkibiy tuzilishini tubdan o`zgartirishga qaratilgan. shu bilan birgalikda, tayyor mahsulotlar eksportini keskin oshirishga qaratilgan chora-tadbirlar amalga oshirilmoqda. davlatlar, hududlar va alohida shaxslar u yoki bu tovarni ishlab chiqarishga …

4 / 22

arzon kofe etishtirish uchun hamma sharoit yetarli bo`lsa, kanada arzon bug`doy yetishtirish imkoniyatiga ega. vaqt o`tishi bilan mamlakatning turli tovarlar ishlab chiqarishdagi imkoniyatlari va samaradorligi o`zgarishi mumkin. masalan, biror davlat asosan xomashyo ishlab chiqarishga ixtisoslashgan bo`lsa, keyinchalik ishchi kuchi sifatining o`sishi, asosiy kapitalning ko`payishi natijasida sanoat mahsulotlari, tayyor tovarlar ishlab chiqarishi mumkin. masalan, sho`rolar davrida o`zbekistonda yetishtirilgan paxtadan olingan tolaning 4-4,5 foizigina mamlakatda qayta ishlangan bo`lib, uning asosiy qismi arzon baholarda ko`proq rossiya ip-gazlama korxonalariga etkazib berilgan va boshqa xorijiy davlatlarga sotilgan edi. endilikda mamlakatga ko`p miqdorda xorijiy investitsiyalar va zamonaviy texnologiyalarning kirib kelishi tufayli paxta tolasidan tayyor mahsulotlar ishlab chiqarish va ularni jahon bozoriga olib chiqish yildan-yilga ko`payib bormoqada. xalqaro mehnat taqsimoti va tovar ayirboshlashda mamlakatlar, yuqorida ta`kidlanganidek, bir xil imkoniyat va sharoitlarga ega emaslar. bu hol ularning jo`g`rofiy joylashuvi, tabiiy resurslarining tarkibi va zahiralari, mamlakatning iqtisodiy rivojlanish darajasi, iqtisodiyotning tuzilishi, ichki bozorning hajmi kabi omillar bilan belgilanadi. ana …

5 / 22

mln. dollar yoki 27,5 foizi paxta tolasi hissasiga to`g`ri keldi. undan 5 yil muqaddam, ya`ni 1996 yilda paxta tolasini eksport qilishdan tushgan valyuta mablag`lari jami eksportning 38 foizini tashkil etgan edi. paxta tolasining mamlakat eksportidagi ulushining kamayishi 2 ta sabab tufayli sodir bo`ldi. birinchidan, o`tgan yillar ichida paxta tolasining jahon bozoridagi narxi deyarli 2 barobar tushib ketdi. ikkinchidan, tolani mamlakat ichida qayta ishlash hajmlari ko`paygani tufayli uni eksport qilish bir muncha kamaydi. paxta tolasining eksportdagi ulushining kamayishi kelajakda ham saqlanib qolishi mumkin. chunki u tayyor mahsulot emas, balki xomashyo hisoblanadi. chetga, ya`ni jahon bozoriga xomashyo chiqarishga qaraganda, tayyor mahsulot chiqarish ko`proq foyda keltiradi. bu haqda respublika prezidenti i.karimov ham ko`p marta uqtirib o`tgan. shuning uchun tayyorlanayotgan paxta tolasining tobora ko`proq qismini mamlakatimizda qayta ishlab, undan tayyor gazlamalar va kiyim-kechaklar tayyorlash, mamlakat ehtiyojlaridan ortig`ini eksport qilish strategik vazifa hisoblanadi. o`zbekiston eksportida elektr energiya va yonilg`i, kimyo mahsulotlari, rangli metallar, mashina va …

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xalqaro mehnat taqsimoti tushunchasi"

xalqaro mehnat taqsimoti tushunchasi reja: 1. xalqaro mehnat taqsimotida o`zbekistonning o`rni 2. tashqi iqtisodiy faoliyat va uning turlari 3. tashqi savdoni tartibga solishda bojxona xizmatining o`rni 4.xalqaro iqtisodiy aloqalarni rivojlantirish zaruriyati vaasosiy yo`nalishlari 1. xalqaro mehnat taqsimotida o`zbekistonning o`rni xalqaro mehnat taqsimoti degan tushunchaning ma`nosi shundan iboratki, u mamlakatlarni ma`lum tovarlar ishlab chiqarishga ixtisoslashuvi va ular bilan jahon bozorida qatnashuvini bildiradi. xalqaro mehnat taqsimotida muayyan tovarlar ishlab chiqarishga ixtisoslashuv har qanday davlatning jahon bozorida o`z mavqei va o`rniga ega bo`lishini ta`minlaydi. masalan, samolyotsozlikda aqsh, audio va videoapparatura ishlab chiqarishda yaponiya, chinni idishlar ishlab ch...

This file contains 22 pages in DOC format (750.5 KB). To download "xalqaro mehnat taqsimoti tushunchasi", click the Telegram button on the left.

Tags: xalqaro mehnat taqsimoti tushun… DOC 22 pages Free download Telegram