sitoplazma qiritmalari

DOCX 222.2 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1538898390_72689.docx sitoplazma qiritmalari reja: 1. yog` kiritmalari 2. glikogen kiritmalar kiritmalar sitoplazmaning doimiy bo`lmagan tarkibiy qismlari hisoblanadi. ular hujayra ichidagi modda almashinuvi, sekretsiya va pigment hosil qilish jarayonlari davomida va fagotsitoz yo`li bilan tashqi muhitdan hujayraga moddalar kirishidan hosil bo`ladi. mikroskop ostida kiritmalar har xil zichlikdagi granulalar yoki suyuq vakuolalar holida ko`rinadi. qiritmalarning ximiyaviy tarkibi turlicha. bir necha gruppa kiritmalar farqlanadi. 1. trofik kiritmalar (yog` tomchilari, oqsil granulalari, glikogen to`plamlari, vitaminlar va boshqalar). 2. sekretor kiritmalar (zimogen granulalar va boshqalar). 3. ekskretor kiritmalar (o`t kislotasi, mochevina va b.) 4. pigment kiritmalar (gemoglobin, melanin, lipofustsin va boshqalar). oqsil kiritmalar kamda-kam uchraydi. misol tariqasida ba’zi bir umurtqali hayvonlar jigaridagi oqsil donalarini hamda tuxum hujayrasidagi murakkab oqsil va fosfoproteid gruppalaridan tashkil topgan plastinkalar, donachalar, disklar, duksimon shakldagi ko`pgina sariqlik donachalarini va boshqalarni ko`rsatish mumkin. elektron mikroskopda olingan ma’lumotlarga qaraganda sariqlik tanachalari kristalsimon strukturalar hosil qilgan donachalardan va tayoqchalardan (protein makromolekulalari) iborat. ko`pgina olimlar …

a va boshqalarda) hamda patologik jarayon natijasida (jigar hujayralari va yurak mushaklarining yog` bilan to`yinishi -yog` distrofiyasida) kuzatiladi. lipoid kiritmalar neytral yog`larga nisbatan murakkab ximiyaviy tuzilishga ega bo`lib, qiyin ekstraktsiya qilinadi. ular har xil to`qima hujayralarida uchraydi (masalan, buyrak usti bezining po`stloq qismida, oligodendrogliya hujayrasida va boshqalarda). elektron mikroskopik tadqiqotlar lipid tomchilarini turli shakllarda bo`linishini ko`rsatdi. ayniqsa, bachadon, buyrak usti bezi po`stlog`i qismida lipid kiritmalar turli morfologik ko`-rinishda bo`lib, ular turli himiyaviy tarkibga egadir. lipid kiritmalar endoplazmatik to`r elementlaridan va ribosomalardan keskin ajralib turadi. bu kiritmalar agranulyar endoplazmatik to`r kanalchalarida va golji apparati sisternalarida yig`ilishi kuzatilgan. bu faktlar yuqorida keltirilgan organellalarning lipid almashinuvidagi roliga misol bo`ladi. glikogen kiritmalar jigar hujayrasi sitoplazmasida, ko`ndalang-targ`il mushak tolalarida oddiy mikroskop ostida yirik-yirik to`plamlar holida ko`rinadi. mushak tolalaridagi glikogen energiya manbai hisoblanadi. nerv hujayralarida nissl moddasiga yaqin yotuvchi glikogen ham energetik vazifani bajaradi. adabiyotda turli patologik holatlarda glikogen miqdorining oshishini ko`rsatuvchi dalillar ko`p. myuller tomonidan …

asm). glikogen granulalarining yig`ilishi va parchalanishi agranulyar endoplazmatik to`r va ehtimol golji apparatida bo`lishi mumkin. 19-rasm. a. yog` kiritma. osmiy kislotasi bilan fiksatsiya qilingan. 0b.60,ok. 10. 1- jigar hujayrasi; 2-yadro; 3-sitoplazmadagi yog` tomchilari; 4-hujayra chegarasi. b-jigar hujayrasidagi yog` kiritmasi. elektron mikrofotogramma. x35.000. 1-yog` kiritma; 2-mitoxondriya. 20- rasm. glikogen kiritma. jigar hujayrasi bir qismining elektron mikrofotogrammasi. x 30.000. 1-sitoplazma; 2-glikogen kiritma, 3-mitoxondriyalar. hujayra va biriktiruvchi to`qimaning hujayra oraliq strukturalarining normal hayot kechirishi uchun zarur bo`lgan vitamin c buyrak usti bezlarida, homilaning nerv hujayrasida va boshqa organlarda maxsus usul bilan ishlanganidagina ko`rinadi. sekretor kiritmalar bez hujayrasiga xos bo`lib, hujayradan chiqaruvchi va organizm normal hayot kechirishi uchun o`ta ahamiyatga ega bo`lgan moddalardan tashkil topgan. bu kiritmalar turli ximiyaviy tarkibga ega bo`ladi. sekretor granulalar gomogen moddadan tashkil topgan bo`lib, lipoproteid membrana bilan o`ralgan. elektron mikroskop sekretor granulalar va vakuolalarning yetilishidagi sifat o`zgarishlarini ko`rishga imkon beradi. elektron mikroskopik radioavtografiya yordamida noytr va leblond golji kompleksida …

murtqa-li hayvon hujayralarida 0,1 dan 6 mkm gacha bo`ladi (21-rasm). sitoplazmasida melanin granulalari ko`p bo`lgan hujayralar pigment hujayralari - melanotsitlar yoki melanoforlar nomini olgan. ular asosan himoya funktsiyasini o`taydi. ma’lumki, melanin tirozinning tirozinaza bilan oksidlanish mahsulotidir. ximiyaviy tarkibi jihatidan melanin adrenalinga va serotoninga yaqin turadi. melanotsitlarni elektron mikroskop ostida o`rganish melanin donachalarini 2 qismdan: protein tanachadan va ko`pgina mayda osmiofil granulalardan tuzilganligini ko`rsatdi. 21-rasm. pigment kiritma. epidermisdagi pigment hujayra (melanotsit). elektron mikrofotogramma. x l000. 1_yadro; 2-melanin donachalari; 3-tonofilamentlar. ba’zi bir pigmentlar faqatgina hujayra nobud bo`lgandan so`ng sitoplazmadan chiqadi va makrofaglar tomonidan fagotsitoz qilinadi. bunday pigmentlarga to`qimalarda ko`p uchraydigan sariq va kulrang pigment - lipofustsin kiradi. uning granulalari ko`proq nerv hujayralarida, miokard tolalarida (qarishning distrofik jarayonlarida) uchraydi. shuning uchun bu pigmentni qarish pigmenti deb ataladi. bu pigment yana jigar, buyrak usti bezlari (po`stloq qismining to`rsimon zonasida), neyrogipofiz - pituitsit hujayralarida va boshqa a’zolarda uchraydi. buqa mushagidan ajratib olingan lipofustsin o`rtacha elektron …

uchrovchi retinin ham kiradi. gemoglobin parchalanishining mahsulotlari (gemotoidin, gemosiderin, ferritin) fagotsitoz qiluvchi hujayralarda uchraydi. gemosiderin va gemotoidin sariq va qo`ng`ir rangga ega. gemosiderin retikulyar hujayralar tomonidan fagotsitoz qilingan (nobud bo`layetgan) eritrotsit gemoglobinidan hosil bo`ladi. shuning uchun retikulyar hujayra sitoplazmasida ko`p miqdorda ferritin donachalarini ko`rish mumkin. eritroblastlar retikulyar hujayralarning ferritin saqlovchi qismini qamrab oladi. ferritin eritroblastlar mitoxondriyasiga kirib u yerda yo`qoladi. balki ferritin bu yerda transformatsiyaga uchrasa kerak, chunki hosil bo`layotgan eritrotsit elektron mikroskopda ko`rilganda gemoglobin tarkibida ferritin ko`rinmaydi. ba’zi bir hujayralar sitoplazmasida maxsus kiritmalar bo’lib, ular hujayraning qaysi to`qimaga aloqadorligiga qarab ma’lum bir funktsiyani bajaradi. bu kiritmalarga qon donador leykotsitlari va siyrak biriktiruvchi to`kimaning semiz hujayralari ichidagi granulalar misol bo`la oladi. neytrofil leykotsitlarda granulalar dumaloq yoki oval shaklga ega. uning kattaligi 0.02 mkm dai 0,5 mkm gacha. bazofil leykotsitda granulalar yumaloq yoki yirikroq - 0,3 mkm gacha. yirik eozinofil granulalar yumaloq yoki oval shaklda bo`lib, kattaligi 0,7 dan 1,3 mkm …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "sitoplazma qiritmalari"

1538898390_72689.docx sitoplazma qiritmalari reja: 1. yog` kiritmalari 2. glikogen kiritmalar kiritmalar sitoplazmaning doimiy bo`lmagan tarkibiy qismlari hisoblanadi. ular hujayra ichidagi modda almashinuvi, sekretsiya va pigment hosil qilish jarayonlari davomida va fagotsitoz yo`li bilan tashqi muhitdan hujayraga moddalar kirishidan hosil bo`ladi. mikroskop ostida kiritmalar har xil zichlikdagi granulalar yoki suyuq vakuolalar holida ko`rinadi. qiritmalarning ximiyaviy tarkibi turlicha. bir necha gruppa kiritmalar farqlanadi. 1. trofik kiritmalar (yog` tomchilari, oqsil granulalari, glikogen to`plamlari, vitaminlar va boshqalar). 2. sekretor kiritmalar (zimogen granulalar va boshqalar). 3. ekskretor kiritmalar (o`t kislotasi, mochevina va b.) 4. pigment kiritmalar (gemoglobin, melanin, l...

DOCX format, 222.2 KB. To download "sitoplazma qiritmalari", click the Telegram button on the left.

Tags: sitoplazma qiritmalari DOCX Free download Telegram