texnologik uskuna qurilmalarning umumiy xavfsizlik talablari

DOC 51.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1705221135.doc texnologik uskuna qurilmalarning umumiy xavfsizlik talablari reja: 1. „xavfsizlik qoidalari” faniga kirish 2. ‘’xavfsizlik qoidalari’’ huquqiy asoslari 3. „xavfsizlik qoidalari” ni ta`minlashning ergonomika va psixologik asoslari. tayanch so’zlar: xavf, sabab, faoliyat, inson, jamiyat, xavfsizlik qoidalari, xavfsizlik, tavakkalchilik, xavf, klassifikatsiya, hozirgi kunda dunyo hamjamiyati oldida turgan muhim masalalardan biri turli miqyosda inson xavfsizligi, xususan uning bir elementi bo‘lmish hfxni ta’minlashdir. „xavfsizlik qoidalari” ni turli yo‘nalishdagi olimlar o‘z qarashlari va mutaxassisliklari doirasida turlicha taxlil qilmoqdalar. jumladan, g‘arb tadqiqotchilari davlat ekologik xavfsizligi (gleick,1994), qishloq xo‘jalik xavfsizligi (holst,1989), yerlardan foydalanish va ekologik xavfsizlik (homer-dixon et al.,1993), tabiatni muhofaza qilish xavfsizligi (mische,1998), suv xavfsizligi (rosegrant and ringler,1997), resurslar xavfsizligi (soffer,2000) va shu kabi yo‘nalishlarda ilmiy izlanishlar olib borganlar. rus olimlari ekologik xavfsizlik va ekologik salomatlik (mamin, 2003), tabiatni muhofaza qilish va ekologik xavfsizlik (danilov-danilyan,1997), inson hayot faoliyati xavfsizligi (krivoshein va b., 2000), avtotransportda xavfsizlik (mishin,1997), xavfsizlikni boshqarish mexanizmi va modellari (burkov, g rakianskiy va …

radley 2004). xavf yoki tavakkalchilikni rejalashtirilgan tarzda oldini olish yoki rejalashtirilmagan xolda esa tartibga tushirish mumkin. bu orqali xavfsizlik ta’minlanadi. insonlarning esa noqulay muhitga moslashishi -adaptatsiya (o‘zbekiston milliy ensiklopediyasi.- t.: “o‘zme nashriyoti” 1 jild. 2000; reymers, 1990; charles, 1978) deb ataladi va bu holatda ham xavfsizlik ta’minlanishi mumkin. xavfsizlik, - l.yu.xotunsevning (2002) fikricha, - alohida shaxs, jamiyat va tabiat obektlarini kuchli darajadagi xavf-xatardan himoyalanganlik darajasi bo‘lib, uning asosiy mezoni kelajakda yoki hozirda sodir bo‘luvchi tabiiy yoki ijtimoiy xatardan kelib chiquvchi qo‘rquv hissidir. bu tushunchaga k.ya.kondratev (1993) va t.aroshidzelar (1994), xavfsizlik keng ma’noda xayot, salomatlik, insoniyatning asosiy huquqlari, xayotiy manfaatlarini ta’minlovchi manbalar, ijtimoiy tartibdagi resurslar bilan bog`lik xavflarga chidamlilik darajasidir, deb ta’rif beradilar. v.n.burkov, a.v.shepkinlarning (2003) fikricha xavfsizlik - zamonaviy, o‘zaro tartibli fan yo‘nalishi bo‘lib, insoniyat, jamiyat, davlatni hayotiy zarur manfaatlarini texnogen va tabiiy favqulodda xolatlardan himoyalanganlik darajasi. xavfsizlik keng ma’noli tushuncha bo‘lib, birinchidan, u nafaqat shaxs, to‘g‘rirog‘i inson (shaxs yuridik …

i natijasida yuzaga keluvchi har qanday jarayon yoki xodisa tabiiy jarayon hisoblanib, tabiiy tanlanish bosqichida turadi. ammo, undagi ayrim jarayonlar, masalan, chigirtkalarning son jihatdan ko‘payib ketishi va ularning o‘simlik dunyosi bilan bo‘ladigan munosabatlari, albatta, inson xavfsizligiga ta’sir etadi. bu ilgari (insoniyatning tabiatga ta’siri kam yoki deyarli bo‘lmagan davrlarda) ham uchrab turgan tabiiy jarayon hisoblanib, ozuqa maydonini insoniyat tomonidan qisqarishi evaziga tezlashdi. tabiatning esa insondan xavfliroq unsuri yo‘q. ikkinchidan, xavfsizlik nafaqat texnogen yoki tabiiy favqulodda holatlar va jarayonlardan organizmlarning saqlanganlik darajasi, balki u ko‘zga ko‘rinmas hamda bilvosita ta’sir etuvchi hodisa va jarayonlar orqali sekin asta yuzaga kelishi ham mumkin. masalan, issiqxona samarasi tufayli iqlimning asta-sekinlik bilan isib borishi va uning natijasida cho‘llanish jarayonining yuzaga kelishi. oqibatda cho‘llangan erlarda o‘simlik va hayvonot dunyosining tur va son jihatdan kamayadi, ya’ni biologik xilma-xillik degradatsiyalanadi hamda insonlar uchun noqulay ekologik atrof tabiiy muxit shakllanadi. albatta, bunday xavfsizlik ekologik xarakterdagi xavfsizlikka kiradi. lekin u ijtimoiy, iqtisodiy, …

kadrlar tayyorlashning milliy dasturi kuchga kirishi, yuqoridagi fikrni amalga oshirishning dastlabki bosqichi bo`lib xizmat qiladi. ko`p bosqichli ta'lim tizimiga binoan oliygohlarda tayyorlanadigan bakalavrlar uchun o`quv rejasiga «xavfsizlik qoidalari» fanining kiritilishi bo`lg`usi mutaxassislarning bilimini chuqurlashtirilishiga yordam berishi so`zsizdir. mehnat muhofazasi insonni ishlab chiqarishdagi ahvoli, u bilan bog‘liq masalalarini o‘rganishni o‘z oldiga maqsad qilib qo‘yadi. hozirgi vaqtda inson - tabiiy, texnik, iqtisodiy va boshqa har xil xavf-xatar dunyosida ishlaydi. xavf – hayot faoliyati xavfsizligining asosiy tushunchalaridan biri bo‘lib, inson faoliyati davrida uning sog‘ligiga bevosita yoki bilvosita zarar keltiruvchi, ya’ni ko‘ngilsiz oqibatlarga olib keluvchi holat, jarayon, ob`yekt va vositalardir. xavfni harakterlovchi belgilar soni tahlil maqsadiga bog‘lik holda ko‘payishi yoki kamayishi mumkin. shu sababli, xavfni harakterlovchi belgilar standart tushuncha – «xavfli va zararli ishlab chiqarish omillari» shaklida talqin qiladi. xavfli va zararli omillar kelib chiqish sabablariga bog‘liq holda fizikaviy, kimyoviy, biologik va psixofiziologik ko‘rinishida bo‘ladi. shunga bog‘liq holda xavf potensial ( yashirin) va real …

an iboratdir. ushbu vazifa quyidagi uch xil yo‘nalishdagi tadbirlar orqali amalga oshirilishi mumkin: 1. texnik tizimlar va obyektlarni takomillashtirish. 2. yuqori malakali mutaxasislar va kadirlarni tayyorlash. 3. favqulodda holatlarni bartaraf etish. ehtimol qilingan xavf ma’lum ketma-ketlik asosida o‘rganiladi va ushbu ketma-ketlik quyidagi ko‘rinishda bo‘ladi: 1-bosqich –xavfni dastlabki tahlil qilish. a) xavf manbalarini aniqlash; b) tizimning ushbu xavfni keltirib chiqaruvchi qisimlarini aniqlash; v) talilda ma’lum chegaralar o‘rnatish, ya’ni o‘rganil-maydigan xavflarni aniqlash. 2-bosqich - xavflarni sodir bo‘lish ketma-ketligini aniqlash, «xodisalar va xavflar daraxti»ni ko‘rish. 3-bosqich. oqibatni tahlil qilish. yuqorida keltirilgan xavfni o‘rganish ketma-ketligining 1 va 2 bosqichlari hodisa (oqibat) sodir bo‘lishidan, ya’ni faoliyat jarayoni boshlanishidan oldin amalga oshiriladi va xavfsizlikni ta’minlashga xizmat qiladi. 3-bosqich esa faoliyat kelajakda xavfsizlikni ta’minlash bo‘yicha tadbirlar ishlab chiqish uchun foydalaniladi. adabiyotlar: 1. yormatov g‘. y. va boshqalar. hayot faoliyati xavfsizligi. o‘quv qo‘llanma. -t.: 2005. 2. nigmatov i., tojieyv m. x. "favqulodda vaziyatlar va fuqaro muhofazasi" darslik.-t.: iqtisod-moliya. …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "texnologik uskuna qurilmalarning umumiy xavfsizlik talablari"

1705221135.doc texnologik uskuna qurilmalarning umumiy xavfsizlik talablari reja: 1. „xavfsizlik qoidalari” faniga kirish 2. ‘’xavfsizlik qoidalari’’ huquqiy asoslari 3. „xavfsizlik qoidalari” ni ta`minlashning ergonomika va psixologik asoslari. tayanch so’zlar: xavf, sabab, faoliyat, inson, jamiyat, xavfsizlik qoidalari, xavfsizlik, tavakkalchilik, xavf, klassifikatsiya, hozirgi kunda dunyo hamjamiyati oldida turgan muhim masalalardan biri turli miqyosda inson xavfsizligi, xususan uning bir elementi bo‘lmish hfxni ta’minlashdir. „xavfsizlik qoidalari” ni turli yo‘nalishdagi olimlar o‘z qarashlari va mutaxassisliklari doirasida turlicha taxlil qilmoqdalar. jumladan, g‘arb tadqiqotchilari davlat ekologik xavfsizligi (gleick,1994), qishloq xo‘jalik xavfsizligi (holst,1989), yerlardan foydala...

DOC format, 51.5 KB. To download "texnologik uskuna qurilmalarning umumiy xavfsizlik talablari", click the Telegram button on the left.

Tags: texnologik uskuna qurilmalarnin… DOC Free download Telegram