hfx ning nazariy asoslari

DOC 760,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1460099032_64273.doc hfx ning nazariy asoslari reja: 1.hfx nazariyasining asosiy tushuncha va ta’riflari. 2.hfx ni taminlash asoslari. 3.xafsizlikni taminlash usullari, ta’riflari. 4.hfx ni boshqarishni uslubiy asoslari. 5.faoliyatni turkumlarga ajratish. 1. hfx nazariyasining asosiy tushuncha va ta’riflari xavf-xatar deganda, odam sog’ligiga bevosita yoki bilvosita zarar etkazadigan kungi lsiz hodisalar tushuniladi. xavfning bunday tushunchasi oldingi standart tushunchalar (ishlab chiqarishning xavfli va zararli omillari)ni o’z ichiga oladi, chunki hayot faoliyat xavfsizligi faoliyatning hama shakllari va omillarini nazarda tutadi. hayot faoliyatga to’g’ri kelmaydigan elementlar tizimi, ximiyaviy hamda biologik faol moddalar yashirin xavfga egadir. xavflar taksonomiyasi - bu murakkab hodisalarni, tushunchalarni, kishi faoliyatiga qaratilgan narsalarni tasniflash va tizimlash to’g’risidagi fandir. u faoliyat xavfsizligi borasida bilimlarni uyushtirishda, xavflarning tartibini yanada chuqurroq o’rganishda katta ahamiyatga ega. taksonomiya yangi fan bo’lib, hali to’la ishlab chiqilmagan. biroq uning ayrim qismlari quyidagilarni tashkil etadi: - kelib chiqishi bo’yicha xavflar: tabiiy, texnik, ekologik, aralash bo’ladi; - rasmiy standartga asosan fizik, ximiyaviy, biologik …
2
rchan (zaharlar, kislotalar) va sust (narkotik moddalar, arok, sigaret) bo’ladi. sust ta’sir deganda odamning o’zi sababchi bo’ladigan xavf tushuniladi. xavflar ruyxati – bu aniq bir tartiblar bo’yicha qo’yilgan nomlar, atamalardir (o’zgaruvchan harorat, havo harakatining tezligi, havo bosimi, yorug’lik, havoni ionlash, portlash, gyerbisid, shovqin, tebranish, yong’in, zaharli moddalar, lazer nuri, elektr yoyi va boshqalar). har bir tekshiriladigan ob’ektda o’tkaziladigan aniq tekshirishlar uchun shu ob’ekt (sex, ish joyi, texnologik jarayon, kasb) da uchraydigan xavflar ruyxati tuziladi. xavflar kvantifikasiyasi hayot faoliyat xavfsizligini taminlashga qaratilgan tadbirlar uchun etarli darajada kerak bo’lgan miqdoriy, vaqtincha, fazoviy va boshqa xususiyatlarni aniqlab amalga oshirish jarayonidir. tenglashtirish jarayonida aniq bir masalani hal qilishda xavflar ruyxati, zarar va boshqa omillar aniqlanadi. sabab va oqibatlar. yashirin xavflarni amalga oshishiga olib keladigan sharoit-sabab deb ataladi. sabablar, jarohatlar, yuqumli kasalliklarni keng tarqalishi (epidemiya), atrof-muhitga zarar va boshqa xil oqibatlarni keltirib chiqaradi. xavf, sabab, oqibat uchligi-bu yashirin xavflarni va zararlarni amalga oshiruvchi mantiqiy jarayondir. …
3
hida bo’lib o’tgan sonining bo’lishi mumkin bo’lgan soniga nisbatidir. â«tavakkalâ»ni aniqlashda nimani â«tavakkaliâ» deyish mumkin savoliga javob berishkerak. tavakkalning turlari. tavakkal ikki xil bo’ladi: shaxsiy â«tavakkalâ»- ayrim shaxs uchun aniq xavf turi; ijtimoiy yoki ko’pchilik â«tavakkaliâ»- takroriy hodisalar natijasida jarohatlangan insonlar orasidagi bog’liqlik. bizda hozircha ijtimoy â«tavakkalâ» bo’yicha hech qanday ma’lumot yo’q. xorijda esa alohida ishlab chiqarish korxonalari, sanoat tarmoqlari, xavf turlari bo’yicha to’liq ma’lumotlar mavjud. jamoat â«tavakkaliâ» xavfni sub’ektiv (boshqacha) ravishda qabul etadi. odatda ko’pchilik kam uchraydigan va ko’p qurbon bo’lgan voqealarga keskin ravishda ahamiyat beradi. masalan, ishlab chiqarishda har yili o’rta hisobda 200-250 kishi halok bo’ladi. ammo bir halokatda 5-10 kishi qurbon bo’lgani oldingi ma’lumotlardan ko’ra odamlarga ko’proq ta’sir qiladi. kishilarning bu ruhiy holatini qabul qilishi mumkin bo’lgan â«tavakkalâ» masalasi kurilganda hisobga olish lozim. xavflarni baholashda tavakkal (â«tâ») usulini qo’llash boshqa usullarga qaraganda ko’proq to’g’ri keladi, deb hisoblanadi. masalan, har xil sabablar natijasida halokatli (o’lim bilan) tugagan ayrim …
4
bunga norozilik bildirishdi, chunki odam hayotining bahosi yo’q. lekin, odam hayotini saqlab qolish uchun qancha mablag’ sarf qilishkerak deganda bunday bahokerakdir. xorijda o’tkazilgan tadqiqotlarga ko’ra, odam hayoti aksh da 650 mingdan 7 million dollargacha baholanar ekan. tavakkalni aniqlash qancha taxminiy bo’lishiga qaramay, uni aniqlashning quyidagi to’rt yo’li mavjud: 1. muhandislik yo’li statistikaga, takrorlanishlarni hisoblashga, xavfsizlikning taxminiy tahliliga, â«xavflar daraxtiâ» qurishga asoslanadi. 2. modellash yo’li (andozalash) odamga, guruhga, kasbga ta’sir qiluvchi omillar modelini qurishga asoslangan va h.k. bu yo’l bilan hisoblashga ma’lumotlar topish ancha qiyin. 3. ekspyert (tekshirish) yo’li ma’lumotlarni ekspyertlardan (mutaxassislardan) so’rab yig’ishga asoslangan. 4. ijtimoiy yo’l odamlardan so’rab surishtirib, aniq xulosa chiqarishga asoslangan. bu yo’llar â«tâ» ni har xil nuqtai nazardan tavsiflaydi, shuning uchun hammasi birga qo’llaniladi. tavakkalning yo’l qo’ysa bo’ladigan fikr yuritish usuli xavfsizlik texnikasi, mutlaq xavfsizlikni yaratib berishga asoslangan. ammo bunday holatni (ya’ni, t=0) yaratib berish amalda mumkin emas. shuning uchun, yo’l qo’ysa bo’ladigan (yqb) â«tâ» ning …
5
’lim hodisalarining maksimal yqb darajasi bir yilda 10-6 deb olingan. odatda, tavakkalning yqb mintaqasi 10-8 bo’lsa, bu juda kichik qiymat hisoblanadi. [image: image1.wmf]â´ [image: image11.png][image: image9.png] -rasm. tavakkalning yo’l qo’ysa bo’ladigan mintaqasi aniqlash sxemasi. tavakkalning yqb mintaqasi tushunchalari bizda hali qabul qilinmagan va to’liq amalga oshirilmagan. bunday tashqari ayrim mutaxassislar bunga tanqidiy nazar bilan qaraydilar. ularning fikricha, xavfsizlikni bunday baholash insonparvarlik nuqtai nazaridan yiroqdir. haqiqatda esa, hozirgi mavjud usullardan, tavakkalning yqb mintaqasi usuli 2-3 daraja jiddiy sanaladi. tavakkalni boshqarish. xavfsizlik darajasini ko’tarish, xavfsizlikning asosiy nazariy va amaliy masalasidir. buning uchun mablag’ni 3 yo’nalishda sarflashkerak: -ishlab chiqarish texnik tizimlari va ish ob’ektlarini takomillashtirish; -malakali ishchilarni tayyorlashga; -favqulodda oqibatlarni yo’qotishga; sarflarni bular orasida qanday bo’lishini rejalash uchun chuqur tekshirishlar o’tkazish lozim, unda ham aniq fikrga kelish qiyin. â«tavakkalâ» boshqarish texnika doirasida xavfsizlikning oldini olishda yangi imkoniyatlar ochadi. tavakkalni boshqarishda texnik, ma’muriy, tashkiliy yo’llarga iqtisodiy usul ham qo’shiladi. xavflarni o’rganish tartibi uch bosqichda …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"hfx ning nazariy asoslari" haqida

1460099032_64273.doc hfx ning nazariy asoslari reja: 1.hfx nazariyasining asosiy tushuncha va ta’riflari. 2.hfx ni taminlash asoslari. 3.xafsizlikni taminlash usullari, ta’riflari. 4.hfx ni boshqarishni uslubiy asoslari. 5.faoliyatni turkumlarga ajratish. 1. hfx nazariyasining asosiy tushuncha va ta’riflari xavf-xatar deganda, odam sog’ligiga bevosita yoki bilvosita zarar etkazadigan kungi lsiz hodisalar tushuniladi. xavfning bunday tushunchasi oldingi standart tushunchalar (ishlab chiqarishning xavfli va zararli omillari)ni o’z ichiga oladi, chunki hayot faoliyat xavfsizligi faoliyatning hama shakllari va omillarini nazarda tutadi. hayot faoliyatga to’g’ri kelmaydigan elementlar tizimi, ximiyaviy hamda biologik faol moddalar yashirin xavfga egadir. xavflar taksonomiyasi - bu...

DOC format, 760,0 KB. "hfx ning nazariy asoslari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: hfx ning nazariy asoslari DOC Bepul yuklash Telegram