mehnat muhofazasining nazariy asoslari

DOC 72.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1547395131_73868.doc mehnat muhofazasining nazariy asoslari reja: 1. mehnat muhofazasining ergonomik asoslari 2. mehnat xavfsizligining psixologik asoslari 3. mehnat sharoitini aniqlovchi asosiy omillar tahlili mehnat muhofazasining ergonomik asoslari ergonomika â insonning mehnat faoliyati davomida faoliyatni samarali boâlishini va inson uchun qulay sharoitlar yaratilishini taâminlay oladigan funksional imkoniyatlarni oârganuvchi fandir. boshqacha aytganda, bu fan â inson xususiyati, mashina imkoniyatlari va tavsifnomalari hamda muhit xususiyati orasidagi oâzaro muvofiqlik hamda oâzaro taâsirni oârganuvchi fandir. ergonomika atamasini qoâllash polyak olimi yastshembovskiy tomonidan taklif etilgan va u oâzining â«chert ergonomiki, tð¾ yest nauki ð¾ trudeâ» nomli kitobida ushbu atamani ishlatgan. ergonomika sohasida â«inson-mashina-muhitâ» tizimining kafolatli faoliyatini taâminlovchi quyidagi besh xil muvofiqlik mavjud: maâlumotlar (axborot), biofizik, energetik, fazoviy- antropometrik va texnik-estetik: ðaâlumotlar muvofiqligi. murakkab tizimlarda ishchi odatda, bevosita fizik jarayonlarni boshqarmaydi. chunki koâpincha xavflilik nuqtayi nazaridan ishchi, ushbu jarayonning bð°jarilish joyidan maâlum masofada uzoqda boâladi. boshqarish ð¾byektlari esa koârinmaydigan, eshitilmaydigan, sezilmaydigan holatda boâlishi mumkin. ishchi faqatgina oâlchash …

orqali eng murakkab tizimlarni ham xavfsiz boshqarishi mumkin boâladi. ish davrida mashinaning barcha texnologik va energetik koârsatkichlarini taâminlaydigan va shu bilan bir vaqtda ishchining xotirasi va fikrini charchatmasdan (zoâriqtirmasdan) barcha maâlumotlarni qabul qilish hamda qayta ishlash imkonini beradigan maâlumot modelini yaratish â ergonomikaning asosiy vazifasi hisoblanadi. albatta, bu masala yechimi xavfsizlikni taâminlash, ishdagi aniqlik, sifat, ish unumdorligi kabi koârsatkichlarga bogâliq boâladi. shu sababli, maâlumot modeli insonning psixofiziologik imkoniyatlariga mos kelishi zarur. biofizik muvofiqlik. biofizik muvofiqlik deganda, ishchining maqbul ish qobiliyatini va meâyoriy fiziologik holatini taâmin-laydigan mehnat sharoitini yaratish tushuniladi. mehnat sharoitining asosiy omillarini ruxsat etilgan miqdorlari (rem) standart asosida belgilangan. lekin ular koâpincha ishchining funksional vazifalari bilan bogâlanmagan boâladi. shu sababli, mashinalarni ishlab chiqishda (loyihalashda) shovqin, titrash, yoritilganlik, havo muhiti va shu kabi omillami maxsus tadqiqot qilish va ularning miqdorlarini rem boâyicha oârnatish talab etiladi. ðaâlumki, insonning kuch va energetik koârsatkichlari maâlum chegaraga egadir. sensomotor qurilmalarini harakatga keltirish koâñ yoki …

ylashuvini hisobga olish demakdir. bu masalani yechish ish joyi hajmini, ishchining faoliyat davridagi oxirgi taâsir nuqtasini, boshqarish asboblaridan ishchigacha boâ1gan masofani aniqlash orqali amalga oshiriladi. ushbu masala yechimining murakkab tomoni insonning antropometrik koârsatkichlarini turlichaligidadir. masalan, oârtacha boâyli kishini qanoatlantirgan oâtirgich past yoki baland boâyli kishilar uchun noqulaylik tugâdirð°di. xoâsh, bunday holatda qanday ish tutmoq lozim? albatta, bu savolga ergonomika javob beradi. texnik-estetik muvofiqlik â mashina va ish texnologiyasini texnik-estetik jihatdan ishchining talabini qanoatlantirishidir. inson mashinada ish bajarganda yoki asbob va qurilmalardan foydalanganda oâzida ijobiy hissiyotlar hosil qilishi, ñaâni har qanday mashinaning tashqi koârinishi, shakli, qulayligi, rangi va boshqa koârsatkichlari ham ish jarayoniga, ham ishchining hissiyotiga mos kelishi lozim. bu masalani yechishda ergonomika konstruktorlar, dizaynerlar, rassomlardan foydalanadi. mehnat xavfsizligining psixologik asoslari zamonaviy ishlab chiqarish sharoitida baxtsiz hodisalarni (jaro- hatlanishlar, shikastlanishlar, kasallanishlar, yongâinlar va b.) kamaytirish muammosini faqatgina muhandislik uslublari orqali hal etib boâ1maydi. shu sababli, mehnat xavfsizligi psixologiyasi faoliyat xavfsizligini taâminlashda …

âpincha jarohatlanishlarning 60â70 foiziga bevosita jarohatlanuvchilarning oâzlari aybdor boâladi. xavfsizlik psixologiyasi deganda insonning mehnat xavf- sizligini taâminlashga qaratilgan psixologik bilimlardan foydalanish tushuniladi. xavfsizlik psixologiyasi mehnat faoliyati davomida yuz beradigan turli jarayonlarni, xususiyatlarni va holatlarni chuqur oârganadi hamda tahlil qiladi. shunga bogâliq holda, insonning ruhiy faoliyatini uch xil komponentga ajratish mumkin, ñaâni ruhiy jarayonlar, xususiyatlar va holatlar. ruhiy jarayonlar â ruhiy faoliyatning asosini tashkil etadi. ruhiy jarayonlar bilish, emotsional va irodaviy sezish (his qilish, idrok etish, xotirlash va b.) kabi turlarga boâlinadi. ruhiy xususiyatlar (shaxsiy fazilatlar). ruhiy xususiyatlarga insonning xarakteri, dunyoqarashi, fikrlash qobiliyati, shaxsiy fazilatlarga esa intellektual, emotsional, axloqiy va mehnat qobiliyati hamda irodasi kiradi. xususiyatlar turgâun va doimiy hisoblanadi. ruhiy holat â ruhiy jarayonlarga ijobiy yoki salbiy taâsir etuvchi ruhiy faoliyat xususiyatini bildiradi. mehnat psixologiyasi vazifalari hamda mehnat xavfsizligi psixologiyasi muammolaridan kelib chiqqan holda, ruhiy holatni: ishlab chiqarish ruhiy holati va maxsus ruhiy holatlarga ajratish mumkin. maxsus ruhiy holat ishlab …

nganligi maksimal yuklanish darajasining 40â60 foizini tashkil etishi lozim, aks holda, yuklan- ganlikning bu chegaradan oshishi ishchining ish qobiliyatini susayishiga olib keladi. chegaradan tashqari ruhiy zoâriqish tormozli va asabiy koârinishlarga boâlinadi. tormozli ruhiy zoâriqish harakatning cheklanganligi va sekinlashishi orqali tavsiflanadi. bunday holatda, ishchi ð¾ldingi holatidagiday epchillik, chaqqonlik va ustalik bilan oâz kasbiy mahoratini namoyon qila olmaydi, ñaâni fikrlash jarayoni sekinlashadi, eslash qobiliyati susayadi, eâtiborsizlik va shu kabi boshqa salbiy belgilar yuzaga keladi. asabiy zoâriqish, hayajonlanish, ruhiy zoâriqish giperaktivligi, koâñ soâzlilik, qoâ1 va ovoz qaltirashi kabi belgilarda namoyon boâladi. bunday holatda ishchi dagâal, xafaqon koârinishga tushishi, tez-tez beixtiyor ish jihozlari va asboblari holatini kuzatishi, ust-kiyimini toâgârilashi, qoâlini artishi va shu kabi qiliqlarni bajarishi kuzatiladi. albatta, bu holatlarning barchasi xatoga ñoâ1 qoâyilishiga va natijada baxtsiz hodisalarni kelib chiqishiga sabab boâladi. ishchining ruhiy ishonchliligini belgilovchi alohida ruhiy holatlar: paroksizmal hushdan ketish, kayfiyatni psixogen oâzgari-shi, ruhiy aktiv vositalarni (stimulatorlar, trankvilizatorlar, alkogol ichimliklar) qabul qilish …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "mehnat muhofazasining nazariy asoslari"

1547395131_73868.doc mehnat muhofazasining nazariy asoslari reja: 1. mehnat muhofazasining ergonomik asoslari 2. mehnat xavfsizligining psixologik asoslari 3. mehnat sharoitini aniqlovchi asosiy omillar tahlili mehnat muhofazasining ergonomik asoslari ergonomika â insonning mehnat faoliyati davomida faoliyatni samarali boâlishini va inson uchun qulay sharoitlar yaratilishini taâminlay oladigan funksional imkoniyatlarni oârganuvchi fandir. boshqacha aytganda, bu fan â inson xususiyati, mashina imkoniyatlari va tavsifnomalari hamda muhit xususiyati orasidagi oâzaro muvofiqlik hamda oâzaro taâsirni oârganuvchi fandir. ergonomika atamasini qoâllash polyak olimi yastshembovskiy tomonidan taklif etilgan va u oâzining â«chert ergonomiki, tð¾ yest nauki ð¾ trudeâ» nomli kitob...

DOC format, 72.5 KB. To download "mehnat muhofazasining nazariy asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: mehnat muhofazasining nazariy a… DOC Free download Telegram