populyatsiyalar ekologiyasi

PPT 13 sahifa 82,6 KB Bepul yuklash

13 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 82,6 KB

Fayl turi PPT

Sahifalar 13

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 13

слайд 1 * популяция – таърифи, кўрсаткичлари, структураси, унинг экологик ва эволюцион бирлик эканлиги andijon davlat universiteti zoologiya va biokimyo kafedrasi reja populyatsiyalar ekologiyasi. hayvonlar populyasiyalarining o’ziga xos xususiyatlari va strukturasi. hayvonlar populyasiyalari, ulardagi o’ziga xos xususiyatlar. turning populyasion strukturasi. fan o’qituvchisi: bfd., dots. a.k.xusanov биологияда популяция (лотинча: populus — гуруҳ, уюшма, халқ) — эркин чатиша оладиган (ёки чатишиш имкониятига эга бўлган), аниқ яшаш ареалини эгаллаган ва маълум даражада замон ва маконда бир-бирига ўзаро таъсир кўрсатадиган организмлар гуруҳи. популяциядаги генетик ўзгаришлар турларнинг келиб чиқиши, янги ўсимлик навлари, ҳайвон зотларини яратиш ва бошқа асосини ташкил қилади. табиатда популяциянинг турли хил типлари учрайди: ёпиқ популяция (фақат бир-бири билан жуфтлаша оладиган индивидлар гуруҳи); панмиктик популяция (индивидлар жуфтлашиши жуфт танламасдан амалга ошади); менделча популяция (бир географик ареалда тарқалган, кўпайиш ва бошқа хусусиятлари бир хил бўлган индивидлар мажмуи); изоген популяция генетик жиҳатдан айнан ўхшаш, яъни барча локуслар (хромосоманинг бир ген жойлашган чизиқли участкаси) бўйича кўпчилик …

2 / 13

иладиган навлари популяцияси ҳарорат, ёруғлик, сув режими, озиқланиш ва бошқаларга нисбатан турлича реакциялар билан ҳарактерланадиган жуда кўп гурухлардан ташкил топган. табиатда популяцияларнинг аралашиб кетишига географик (сув ҳавзаси, тоғ, ўрмон, чўл), биологик (жинсий аппаратнинг тузилишида куйикиш ва уя қуриш, ўсимликларда гуллаш муддатида фарқ бўлиши), экологик (яшаш муҳити — намлик, тупроқ таркибида фарқ бўлиши) алоҳидаланиш тўсқинлик қилади. * популяция тузилмасининг кўрсаткичлари – миқдор зичлиги, организмларнинг кенгликдаги тақсимланиши, турли ёш ва жинсга мансуб индивидларнинг нисбати билан ифодаланади. организмларнинг индивидуал хусусиятлари генотипга ва ундан мужассамланган ирсий ахборотни онтогенезда намоён бўлиши ва юзаланишига боғлиқ. ҳар бир индивид жинси, ўлчамлари, ҳулқ-атвори, морфологияси ва муҳит омилларига мосланувчанлик даражаси билан фарқланади. мазкур белгиларнинг тақсимланиши ҳам популяция тузилмасини ифодалайди. * * популяциянинг фазодаги структураси 1 ареал 2 ареалдаги популяциялар сони 3. популяция зичлиги 4. популяциядаги турлар миқдор зичлиги * популяциянинг кўрсаткичлари. популяциядаги индивидлар мўллиги унинг муҳим кўрсаткичларидан бўлиб сонларда, абсолют ва нисбий зичликларда ифодаланади. аниқ чегарага эга бўлган популяциялардаги …

3 / 13

мавқеи билан боғлиқ. масалан, асаларилар, термитлар ва чумолиларда эркаклари фақат оталанишда иштирок этади. шу сабабдан жамоадаги урғочи жинслар нисбати кўп бўлади. кўпчилик умуртқали ҳайвонлар онтогенезнинг дастлабки босқичларида эркаклари кўпроқ учрайди. * популяциянинг жинс тузилмаси. популяциянинг жинс тузилмаси эркак ва урғочи индивидларнинг сон жиҳатдан нисбатидир. жинслар нисбати организмларда кўпайишнинг дастлабки босқичларида - оталанишда аниқланган бўлади. хромоссомалар ўртасидаги мутаносиблик ва белгиларнинг алмашиниши бўлажак авлоднинг морфологияси, физиологияси ва ҳулқ-атворини белгилайди. * ондатралар популяциларида янги туғилган болалари орасидаги эркак ва урғочилари сони деярли тенг бўлади, кейинчалик эса урғочилар сони бир мунча пасайиб кетади ва улар ўртасидаги нисбат 140:100 ни ташкил этади. товуқсимонлар ва ўрдакларда ҳам хўрозлари кўпроқ бўлади. * жумладан, моногам сут эмизувчилар, қушлар ва бошқалар. популяциянинг барқарорлигида урғочи организмлар сони муҳим аҳамиятга эга. жинслар нисбатига ташқи муҳит омиллари ҳам таъсир этади. масалан, ўрмон чумолилари тухумидан +20с ли ҳароратдан паст шароитда фақат эркаклари, юқори ҳароратда эса урғочилари ривожланиши кузатилган. бунинг асосий сабаби тухум йўлидаги …

4 / 13

масалан, кунликларнинг личинкалари 1-3 йил умр кўради, имаго даврида 2-3 соат, баъзан бир неча кун яшайди холос. шунингдек, баҳорилар (plecoptera) вояга етган даврида озиқланмайди, бир неча личинкаси эса сувда 1-3 йил ҳаёт кечиради. америка цикадасининг личинкалик даври 17 йил давом этади. * популяция кенглиги (ареали) оқ айиқ популяцияси * популяция кенглиги қўй популяцияси * популяция кенглиги хитой панда популяцияси * популяция структураси этологик структура жамоа ҳосил қилиш инстинкт инстинкт – туғма комплекс хатти-ҳаракатлар бўлиб, ҳайвонни ташқи ва ички шароитларга тубдан мослайди. кўпинча инстинк стереотип ҳолда бўлади. бу ҳаракатларни ҳеч ким организмга ўргатмаган ва бу инстинктив ҳаракатлар наслда-наслга ўтади. инстинкт схемаси стимул  реакция  сенсор тизим  феъл-атворини ишга солиш ва назоратни ҳаракат дастурлари  феъл-атвор импринтинг (муҳрланиш) импринтинг жуда қисқа вақт ичида рўй беради, қайталанмайди, мустаҳкамловчи омил талаб қилмайди. импринтинг турларга хос бўлган белгидир. жўжалар тухумдан чиқиб, кўрган организмга эргашиши қушлар хўрозларининг бошқа тур жўжалар билан парвариш қилинганда, ўз …

5 / 13

ак, оқбош қумой, бургут, қора калхат (коршун), қулоқли япалоққуш, жиғалтой, миққий, оддий какку, қизилиштон, булбул ва бошқа қушларнинг яшаш тарзи, хусусан, кўпайиш пайтидаги кучли этологик хусусиятларни кучли намоён этади булбул макиёни тухум босган кундан бошлаб хўрози жўжа очилгунга қадар сайраб туради (туну-кун). 2000 хил куйда сайрай олади. * популяцияда жинслар нисбати кўл бақаси * евросиё силовсини популяциясининг турли мамлакатлардаги ҳолати болқон ярим ороли: сербия, македония, албания ва греция германия: 1850 йилда қириб юборилган. 1990 йилларда бавария ўрмонлари ва гарцга қайта кўчириб келинган. карпат: чехиядан руминиягача 2200 дан ортиқ польша: 1000 га яқин индивид. * евросиё силовсини популяцияси россия: ғарбий чегара – сахалин; сибирь – 90% скандинавия: норвегия, швеция, финландия – 2500 дан ортиқ. франция: 1900 йилда қириб юборилган. кейинчалик вогез ва пиренейга қайта кўчириб келинган. марказий осиё: ўзбекистон, қирғизстон, қозоғистон, тожикистон, туркманистон, хитой ва монголия. кавказорти: озарбайжон, арманистон, грузия * оила ҳосил қилиш * доимий гала (тўда) тўда боши * …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 13 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"populyatsiyalar ekologiyasi" haqida

слайд 1 * популяция – таърифи, кўрсаткичлари, структураси, унинг экологик ва эволюцион бирлик эканлиги andijon davlat universiteti zoologiya va biokimyo kafedrasi reja populyatsiyalar ekologiyasi. hayvonlar populyasiyalarining o’ziga xos xususiyatlari va strukturasi. hayvonlar populyasiyalari, ulardagi o’ziga xos xususiyatlar. turning populyasion strukturasi. fan o’qituvchisi: bfd., dots. a.k.xusanov биологияда популяция (лотинча: populus — гуруҳ, уюшма, халқ) — эркин чатиша оладиган (ёки чатишиш имкониятига эга бўлган), аниқ яшаш ареалини эгаллаган ва маълум даражада замон ва маконда бир-бирига ўзаро таъсир кўрсатадиган организмлар гуруҳи. популяциядаги генетик ўзгаришлар турларнинг келиб чиқиши, янги ўсимлик навлари, ҳайвон зотларини яратиш ва бошқа асосини ташкил қилади. табиатда популя...

Bu fayl PPT formatida 13 sahifadan iborat (82,6 KB). "populyatsiyalar ekologiyasi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: populyatsiyalar ekologiyasi PPT 13 sahifa Bepul yuklash Telegram