merkantilizm iqtisodiy ta'limoti

PPTX 13 pages 139.0 KB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 139.0 KB

File type PPTX

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

mavzu:merkantilizm iqtisodiy ta’limoti. mavzu:merkantilizm iqtisodiy ta’limoti. reja: merkantilizm iqtisodiy ta’limotining mohiyati va mazmuni. merkantilizm ta’limotining namoyondalari: merkantilizimning zamonaviy tahlillari. 3 2 1 merkantilizm italyancha “merkante” so’zidan olingan bo’lib – “savdogar” degan ma’noni anglatadi.bu ta’limot bozor iqtisodiyotidagi dastlabki ta’limot hisoblanadi. merkantilizm atamasi 1500 va 1750 yillar oralig‘ida yaratilgan iqtisodiy adabiyotlar va amaliy takliflarga nisbatan ishlatiladi. merkantilistlar adabiyoti g’arbiy yevropaning barcha rivojlanayotgan iqtisodiyotlarida yaratilgan bo‘lsa ham, uning asosiy g’oyalari ingliz va fransuzlar tomonidan ishlab chiqilgan. 4 - eng avvalo, davlatning iqtisodiy siyosatini ifoda etgan, uning amaliy faoliyati uchun tavsiyalar ishlab chiqqan. merkantilistlar tadqiqotining maqsadi reallik sifatidagi iqtisodiyotni tahlil qilish emas, balki hukumatga amaliy maslahatlar berishdir. – bu muomala sohasida iqtisodiy qonuniyatlarning rivojlanishiga bo’lgan qarashlar tizimidir. protektsionizm printsiplariga asoslangan bir qator davlatlarning iqtisodiy siyosati, bo’lib, u feodalizmning yemirilish davriga muvofiq keladi va “noindustrial” iqtisodiy davrdagi iqtisodiy voqelikni tahlil qilishga uringan ta’limot hisoblanadi. merkantilizm. merkantilizmning nazariy, metodologik xususiyatlari. – tadqiqot predmeti (iqtisodiy tahlil) sifatida …

2 / 13

ylik bilan bir narsa deb qaradilar; merkantilistlarning tamoyillari: eksportni, ayniqsa, tayyor mahsulotlar eksportini rag’batlantirish ish haqining past darajasini ushlab turish mamlakatga oltin va kumushning oqib kelishini ta’minlash maqsadida tashqi savdoni tartibga solish arzon xom ashyoni import qilish yo’li bilan sanoatni rag’batlantirish import qilinadigan sanoat tovarlariga protek-tsionistik tariflarni belgilash har qanday oltin va qimmatbaho narsalarga boylik sifatida qarash; dastlabki merkantilizm. - davlatning kuch-qudrati pulda, shunga qarab aholining turmush tarzi shakllanadi.pulni qonuniy yo’l bilan ko’paytirish.davlat qimmatbaho metallarni chetga chiqarmaslik, importni cheklashga harakat qilishi, chetdan pul kirib kelishini rag’batlantirish kerak. keyingi merkantilizm. - aktiv savdo balansiga erishish, ya’ni ko’roq sotib sotib olishni targ’ib qilishadi. merkantilizm merkantilizm ta’limotining namoyondalari: marian xvii asrning 20-yillarida ispan bimetall monetar nazariyasining yetuk himoyachisi qimmatli toshlardan iborat xorijiy monetalarga ayirboshlanadigan tovarlarni chetga chiqarishdan boshqa, barcha har qanday tashqi savdoni man etish talabini ilgari surdi. u chetga faqat tayyor mahsulot chiqarishni, isrofgarchilikka qarshi qattiq kurashishni, qimmatbaho xorijiy tovarlarni iste’-mol qilishdan …

3 / 13

t tashqi savdo hisoblanadi, bunday boylikka «har yili xorijliklardan xarid qilgan summadan ko’ra, ularga ko’proq sotish» yo’li bilan erishila-di. tomas man (1571-1641) frantsiyada merkantilizm vakillaridan biri, mashxur «siyosiy iqtisod traktati» (1615) asarining muallifi hisoblanadi. u davlatning iqtisodiyotga faol aralashuvini – jamg’armani ko’paytirishning, mamlakat xo’jaligini mustahkamlash va rivoj-lantirishning asosiy omili sifatida qaradi. a.monkreten pul boyligini ko’paytirish yo’llarini qidirdi, o’z takliflarini qirol lyudovik xiii ga tavsiya etdi. u manufakturani rivoj-lantirish, xunarmandchilik maktablari tashkil etish, mahsulotlar sifatini yaxshilash, o’z mamlakati savdogarlariga tashqi savdoda monopol huquq berish, mamlakatda ishlab chiqarilgan tovarlar sav-dosini kengaytirish bilan frantsiya bozoridan xorijiy savdogar-larni siqib chiqarishni taklif qildi. antuan monkreten (1576-1621) jan batist kolbert (1619-1683) 1) fransiya tashqi savdosini faollashtirishga har tomonlama ta’sir ko’rsatdi; 2) tashqi bozorga tovar ishlab chiqarishni hisobga olgan holda manufaktura sanoatini rivojlantirishga imkoniyat yaratib berdi; 3) protektsionistik tariflardan keng foydalangach, frantsiya bojxona siyosatini tartibga solish bilan faol shug’ullandi; 4) manufaktura sanoati rivojlanishiga alohida e’tibor bergan holda, …

4 / 13

qib ketishiga yo’l qo’y-maslik uchun qimmatli xorijiy tovarlarni (zeb-ziynat buyumlari) iste’mol qilishni man etishni talab qilib chiqdi 4 angliyada ishlab chiqarilishi mumkin bo’lgan tovarlarni mamlakatga olib kirishni to’liq man etishni tavsiya etadi.. uilyam staffordning (1154-1612 y.)angliya merkantilizmining ancha yirik vakili 13 - tovarlar bahosining ozgina oshishi, tovarlar taklifining ancha ko’payishiga olib kelishi qoidasini asoslab berdi; - milliy iqtisodiyot rivojlanishining kaliti sifatida, bankno-talarni chiqarish yo’li bilan mamlakatda pulning mo’l-qo’lligini ta’minlashga harakat qildi; j.lo kredit-bank tizimi, shuningdek, qog’oz-pul muomalasi va birja chayqovchiligi asos-chilardan biri hisoblanadi. u kuchli iqtisodchi-amaliyotchi bo’l-sada, faqat ikkita asar yozgan. birinchisi “pul va savdo” 1705 yilda chop etilgan, ikkinchisi “regentstvo davri moliya tarixi” uning o’limidan sal oldin yozib tugatiladi, lekin faqat ikki yuz yildan keyin nashr etiladi. - kredit emissiya banklarining davlatga qarashli bo’lishini, hukumat tomonidan iqtisodiy siyosatini olib borilishi va uning yordamidan foydalanishni talab qilib chiqdi; - davlat qo’shimcha ish joylarini yaratishga imkon beruvchi muomaladagi pul miqdorini ko’paytirish …

5 / 13

mning zamonaviy tahlillari. keyns yalpi talabning ahamiyatiga e’tibor qaratgan bo’lsa ham u o’zining nazariyasi va mercantilist g’oyalari o’rtasida ma’lum darajada bog’liqliklari mavjudligini bildi. u ularni yetarlicha iste’mol qilmaslik g’oyasini ma’qulladi va ularng pul miqdorining oshishi ishlab chiqarishni ko’paytiradi degan fikrlarini to’g’ri deb baholadi. keyns fikricha, merkantilistlar ijobiy savdo balansi ichki sarflami oshiradi va shu orqali daromadlar va bandlik darajasini oshiradi deb hisoblaganlar. keyns yalpi talabning ahamiyatiga e’tibor qaratgan bo’lsa ham u o’zining nazariyasi va mercantilist g’oyalari o’rtasida ma’lum darajada bog’liqliklari mavjudligini bildi. u ulamin yetarlicha iste’mol qilmaslik g’oyasini ma’qulladi va ulaming pul miqdorining oshishi ishlab chiqarishni ko’paytiradi degan fikrlarini to’g’ri deb baholadi. keyns fikricha, merkantilistlar ijobiy savdo balansi ichki sarflami oshiradi va shu orqali daromadlar va bandlik darajasini oshiradi deb hisoblaganlar. merkantilizmga nisbatan bildirilgan yana bir munosabatni qayd etib o’tishimiz kerak. ayrim iqtisodchilar merkantilizmni ularning namoyondalari ilgari surgan g’oyalari asosida emas balki ularning manfaatlari asosida baholashadi. merkantilistlar zamonaviy iqtisodiy tilda …

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "merkantilizm iqtisodiy ta'limoti"

mavzu:merkantilizm iqtisodiy ta’limoti. mavzu:merkantilizm iqtisodiy ta’limoti. reja: merkantilizm iqtisodiy ta’limotining mohiyati va mazmuni. merkantilizm ta’limotining namoyondalari: merkantilizimning zamonaviy tahlillari. 3 2 1 merkantilizm italyancha “merkante” so’zidan olingan bo’lib – “savdogar” degan ma’noni anglatadi.bu ta’limot bozor iqtisodiyotidagi dastlabki ta’limot hisoblanadi. merkantilizm atamasi 1500 va 1750 yillar oralig‘ida yaratilgan iqtisodiy adabiyotlar va amaliy takliflarga nisbatan ishlatiladi. merkantilistlar adabiyoti g’arbiy yevropaning barcha rivojlanayotgan iqtisodiyotlarida yaratilgan bo‘lsa ham, uning asosiy g’oyalari ingliz va fransuzlar tomonidan ishlab chiqilgan. 4 - eng avvalo, davlatning iqtisodiy siyosatini ifoda etgan, uning amaliy faoliyati uchun tavs...

This file contains 13 pages in PPTX format (139.0 KB). To download "merkantilizm iqtisodiy ta'limoti", click the Telegram button on the left.

Tags: merkantilizm iqtisodiy ta'limoti PPTX 13 pages Free download Telegram