merkantilizm iqtisodiy ta'limoti

PPTX 19 стр. 2,2 МБ Бесплатная загрузка

19 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 2,2 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 19

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 19

slayd 1 4-mavzu: merkantilizm iqtisodiy ta’limoti “iqtisodiyot va xorijiy mamlakatlar iqtisodiyoti " kafedrasi falsafa fanlari bo‘yicha falsafa doktori: anvarova lobar 2 ma'ruza rejasi: merkantilizm tushunchasi, uning mohiyati va mazmuni dastlabki va keyingi merkantilizmning o’ziga xosligi 3. turli mamlakatlarda merkantilizm ta’limotining o’ziga xos xususiyatlari 4. merkantilizimning zamonaviy tahlillari. 5. merkantilizmning tarixiy ahamiyati 3 1.merkantilizm iqtisodiy ta’limoti mavzuning qisqacha tafsiloti. 1600- yildan 1750- yilga qadar 150 yil iqtisodiy faoliyatning yuksalish davri sifatida xarakterlanadi. feodalizm, o‘ziga hos iqtisodiy, ijtimoiy, siyosiy, xususiy mulk hususiyatlari bilan savdo, shahar tashqarisidagi yer mulk va mamlakatlarning mustaqil davlat bo‘lib yuksalishiga yo‘l ochib bermoqda edi. feodal jamiyatning an’ana va urf-odatlari hamda cherkov ma’muriyati kishilar faoliyatini cheklamas edi. bozor uchun ishlab chiqariladigan tovarlar tobora muhim ahamiyat kasb eta boshladi, bozorlarda joy, mehnat, kapital sotib olindi va sotila boshladi. bu holat sanoat inqilobining kelib chiqishiga asos bo‘ldi. bu davrda iqtisodiy mulohazalar individual, ro‘zg‘or, oila va ishlab chiqaruvchilar haqidagi g‘oyalarning oddiy izoxlaridan …

2 / 19

zaruriy sharti sifatidagi aktiv savdo balansi doktrinasi, shak-shubhasiz, merkantilizmning asosi hisoblanadi. 1.merkantilizm iqtisodiy ta’limoti 5 merkantilizm davri har bir shaxs o‘z - o‘zi uchun iqtisodchi degan aqida bilan xarakterlandi. 1500 - 1750 - yillardagi yozuvchilarning qarashlari, fikrlari xilma - xil bo‘lganligi sababli umumlashgan natijaviy adabiyot yaratish qiyin kechdi. bundan tashqari, bir yozuvchi birgina mavzuga e’tibor qaratgan bo’lib, hech bir yozuvchi bu tushunchalrni jamlab va syntezlab keyingi iqtisodiy g’oyalarga turtki bo‘la oladigan fikrlarni yarata olmadi. 1.merkantilizm iqtisodiy ta’limoti 6 iqtisodiy adabiyotlar o‘rta asr cherkov ruhoniylari tomonidan yozilgan bo’lsa, merkantilizm iqtisodiy nazariyasi savdogar tadbirkorlar tomonidan yozilgan. bu adabiyotlar iqtisodiy siyosatdagi masalalarga qaratilgan bo’lib odatda savdogar tadbirkorlarni qiziqtirgan muammolarga bog’liq bo’lgan. shu sababdan ularning xulosalarinig haqqoniyligiga va alohida munozalarning tahliliy ahamiyatiga shubha bilan qaraldi. faqatgina qayrim yozuvchilargina ob’yektiv tahlil muammolaridan yetarlicha holi ravishda ish olib bora olishgan. shunday bo’lsada, merkantilistik davr davomida iqtisodiy adabiyot sifat va miqdor jihatidan 72 merkantilizm iqtisodiy ta’limoti yuksalishga …

3 / 19

ini, tashqi savdoni ma’muriy yo’l bilan qattiq tartibga solish asosida mamlakatning pul boyligini ko’paytirishga qaratilgan (mamlakat puli qancha ko’p bo’lsa, u shuncha boy hisoblangan). dastlabki merkantilizm oltin va kumushni boylikning mutlaq shakli deb qaradi va uni chetdan olib kelish yo’lini qidirdi. dastlabki merkantilizm 8 - eksport qilinadigan tovarlarga maksimum yuqori baho o’rnatishni; - tovarlar importini har tomonlama cheklashni; - mamlakatdan oltin va kumushning oqib chiqib ketishiga yo’l qo’ymaslikni. dastlabki merkantilizm tashqi savdoda ijobiy saldoga erishish uchun quyidagilar maqsadga muvofiq hisobladilar: 9 keyingi merkantilizm xvi asrning ikkinchi yarmidan xvii asrning ikkinchi yarmigacha bo’lgan davrni o’z ichiga oladi. (uning asosiy vakillaridan biri ingliz tomas man hisoblanadi). bu davrga kelib milliy sanoat va savdoni rivojlanishining davlat tomonidan rag’batlantirilishi sababli, mamlakatlar o’rtasida savdo aloqalari keng va muntazam rivojlana boshladi. dastlabki merkantilistlarning «pul balansi» o’rniga keyingi merkantilistlarning «savdo balansi» nazariyasi kelib chiqdi. «savdo balansi» nazariyasi (yoki yetuk merkantilizm) angliyada keng tarqala boshladi. mazkur kontseptsiya vakillari …

4 / 19

o balansini saqlab turgan holda, tovarlar importiga ruxsat etish (zeb-ziynat buyum-laridan tashqari); - qulay savdo ishlarini amalga oshirish uchun oltin va kumushni chetga chiqarish, pirovard natijada mamlakatda ularning massasini ko’paytirish. keyingi merkantilizm vakillari aktiv savdo balansiga erishish uchun qator tavsiyalarni ilgari surdilar: 11 dastlabki merkantilistlar yevropaga, ayniqsa ispaniyaga yangi dunyodan oqib kelgan yirik miqdordagi qimmatbaho metallar mohiyatiga e’tibor qaratgan.biroq keyingi merkantilistlar bu qarashlarni inobatga olishmadi va iqtisodiyotda pulning o‘rni haqida tahliliy g‘oyalarini rivojlantira olishdi. merkantilizm ispaniya, italiya, angliya va frantsiyada ancha keng tarzda rivojlandi. masalan, ispaniyada boylik qimmatli metall, pul bilan bir narsa deb qaralgan. shu bois, ispaniyada xvii asrning boshigacha mamlakatdan oltin va kumushni olib chiqish (o’lim jazosi tahlikasi ostida) taqiqlangan. ispan bimetall monetar nazariyasining etuk himoyachisi marian xvii asrning 20-yillarida qimmatli toshlardan iborat xorijiy monetalarga ayirboshlanadigan tovarlarni chetga chiqarishdan boshqa, barcha har qanday tashqi savdoni man etish talabini ilgari surdi. keyingi merkantilizm 12 angliya merkantilizmining ancha yirik vakili …

5 / 19

ganib, 1660-1776 yillar oralig’ida iqtisodiy tahlil ham miqdoran ham sifat jihatdan mukammallashganini aniqladilar. iqtisodiy tahlillar sifatining merkantilistlarning keying davridagi takomillashishi shunchalik nom chiqardiki, hatto bu davr ilmiy iqtisodiy nazariyaning asoslari shakllanayotgan o‘tish davri deb ham atala boshlandi. merkantilizmning nazariy xissasi 14 merkantilizmning nazariy xissasi keyingi merkantilistlar o‘zlaridan oldingi g’oyadoshlari yo‘l qo‘ygan xato va kamchiliklarini anglab yetishganini ko’ramiz. ular, masalan, pul boylik o’lchovi emasligini, barcha davlatlar bir vaqtning o’zida ijobiy savdo balansiga ega bolishi mumkin emasligini, uzoq vaqt mobaynida hech bir davlat ijobiy savdo balansini ushlab turishi mumkin emasligini, savdo har ikki davlatga ham foydali bo’lishi mumkinligini va ixtisoslashuv va mehnat taqsimoti davlatlarga ustunlik keltirishi mumkinligini tushunishgan. davlatning iqtisodiyotga aralashishini kamaytirishni taklif etgan olimlar soni tobora oshib borar edi. shu tariqa ko’pgina adabiyotlarda klassik liberalizm g’oyalari boshlanayotgan edi. 15 3.iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanining predmeti va o’rganish uslublari biroq hech bir klassiklardan oldingi yozuvchi bozor iqtisodiyoti ishashini, ya’ni narxlar qanday shakllanishi va …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 19 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "merkantilizm iqtisodiy ta'limoti"

slayd 1 4-mavzu: merkantilizm iqtisodiy ta’limoti “iqtisodiyot va xorijiy mamlakatlar iqtisodiyoti " kafedrasi falsafa fanlari bo‘yicha falsafa doktori: anvarova lobar 2 ma'ruza rejasi: merkantilizm tushunchasi, uning mohiyati va mazmuni dastlabki va keyingi merkantilizmning o’ziga xosligi 3. turli mamlakatlarda merkantilizm ta’limotining o’ziga xos xususiyatlari 4. merkantilizimning zamonaviy tahlillari. 5. merkantilizmning tarixiy ahamiyati 3 1.merkantilizm iqtisodiy ta’limoti mavzuning qisqacha tafsiloti. 1600- yildan 1750- yilga qadar 150 yil iqtisodiy faoliyatning yuksalish davri sifatida xarakterlanadi. feodalizm, o‘ziga hos iqtisodiy, ijtimoiy, siyosiy, xususiy mulk hususiyatlari bilan savdo, shahar tashqarisidagi yer mulk va mamlakatlarning mustaqil davlat bo‘lib yuksalishiga yo‘l ...

Этот файл содержит 19 стр. в формате PPTX (2,2 МБ). Чтобы скачать "merkantilizm iqtisodiy ta'limoti", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: merkantilizm iqtisodiy ta'limoti PPTX 19 стр. Бесплатная загрузка Telegram