mehnat resurslari va ulardan samarali foydalanish starategiyalari

DOCX 6 pages 24.0 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 24.0 KB

File type DOCX

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

mehnat resurslari va ulardan samarali foydalanish starategiyalari hozirgi sanoat rivojlanib borayotgan bu asrda, deyarli barcha rivojlangan va rivojlanayotgan mamlakatlar iqtisodiyotida cheklangan resurslar bilan birgalikda huddi shu resurslardan samarali foydalana olish salohiyatiga ega mehnat reusrslari ya’ni ishchi kuchi muhim ahamiyatga ega hisoblanadi. mehnat resurslari – bu iqtisodiyotda faol ishlashga qodir bo‘lgan aholining umumiy qismi bo‘lib, ular jamiyatning ishlab chiqarish va xizmat ko‘rsatish sohalarida band bo‘lishi mumkin. ular ishchi kuchi, malakali mutaxassislar, boshqaruv kadrlari va boshqa kasbiy guruhlardan iborat. mehnat resurslaridan samarali foydalanish albatta iqtisodiy taraqqiyotning muhim omillaridan biri hisoblanadi. agar kadrlar to‘g‘ri taqsimlansa, ularning salohiyati to‘liq ishga solinsa va malakasi oshirilsa, bu mamlakatning umumiy rivojlanishiga ijobiy ta’sir qiladi. qaror topgan statistik amaliyotga ko’ra, mehnat resurslari mehnatga qobiliyatli yoshdagi mehnat layoqatli fuqarolardan va mamlakat iqtisodiyotida ishlayotgan yosh va o’rta yoshdagi mehnat qobiliyatidagi kishilardan iborat bo’ladi. ko’pincha yoshroq bo’lganlarni ishlovchi o’smirlar, katta yoshdagi kishilarni ishlayotgan pensionerlar, deb atashadi. hozirgi vaqtda «mehnatga layoqatli yosh» …

2 / 6

ironlarining ayrimlari (agar ishlab chiqarishda qulay sharoitlar yaratilsa) ishlashlari mumkin. shuning uchun ham mehnatga layoqatli yoshdagi ishlashi mumkin bo’lgan davlat tomonidan pensiya yoshi belgilangan yoshgacha fuqarolar mehnat resurslariga kiradi (i va ii guruh nogironlaridan ishlamaydiganlari bundan mustasno) shunday qilib, mehnat resurslari o’zining mazmuniga ko’ra, «iqtisodiy faol aholi» tushunchasidan kengroqdir. iqtisodiy faol aholidan tashqari, mehnat resurslari yana mehnatga layoqatli yoshdagi o’quvchilarni ham, shuningdek, ana shu yoshdagi uy bekalari va mamlakatning qolgan barcha aholisini, ya’ni ishsiz bo’lmasa ham, qandaydir sabablarga ko’ra, mamlakat xo’jaligida ish bilan band bo’lmagan aholini ham o’z ichiga oladi. kishilar yoshining ulgʻayishiga qarab mehnat resurslariga dastlab qoʻshiladilar, soʻngra (yoshi oʻtgach) undan chiqadilar. koʻpchilik mamlakatlarda, shu jumladan, oʻzbekistonda 16—59 yoshdagilar mehnat resurslariga kiritiladi. mehnat resurslari oʻsishi aholining koʻpayishiga bogʻliq. aholi tarkibida yoshlar qanchalik koʻp boʻlsa, mehnat resurslari shunchalik tez oʻsadi. 20-asr oxiri —21-asr boshlarida oʻzbekistonda mehnat resurslari har yili 320—350 ming kishi atrofida koʻpay-ib bordi. ularning asosiy qismini mehnat yoshiga …

3 / 6

kishini tashkil etdi. vaholanki, bu ko’rsatkichlarga qaramay 21-asr boshlarida oʻzbekiston mehnat resurslari tez oʻsishi bilan tavsiflandi. mennat resurslaridan barcha turdagi sanoat, ishlab chiqarish, hizmat ko’rsatish va boshqa yo’nalishlarda rivojlanish poydevorining asosiy ustuni sifatida qaralganidek, ulardan samarali foydalanish maqsadga muvofiqdir, fikrimcha. samarali foydalanish strategiyalariga keladigan bo’lsak ularni hozir 5 xil turini paradigma sifatida keltirishimiz mumkin: 1. ta’lim va malaka oshirish 0. o‘quv dasturlarini mehnat bozorining ehtiyojlariga moslashtirish. 0. xodimlarning doimiy ravishda malaka oshirishiga sharoit yaratish. 0. innovatsion texnologiyalarni o‘rgatish orqali samaradorlikni oshirish. 1. mehnat bozorini rivojlantirish 1. bandlik siyosatini yaxshilash va yangi ish o‘rinlarini yaratish. 1. ishsizlik darajasini kamaytirish bo‘yicha dasturlar ishlab chiqish. 1. yangi texnologiyalarni joriy qilish orqali ishchi kuchining samaradorligini oshirish. 1. ish sharoitlarini yaxshilash 2. ish joylarida xavfsizlik qoidalariga rioya qilish. 2. xodimlarning ish unumdorligini oshirish uchun qulay sharoit yaratish. 2. mehnat qonunchiligini takomillashtirish. 1. iqtisodiy rag‘batlantirish 3. ishchilarni moddiy va ma’naviy rag‘batlantirish tizimini takomillashtirish. 3. samarali ish …

4 / 6

oshirishi va iqtisodiy o‘sishni ta’minlashi mumkin mehnat resurslaridan samari foydalanishning dolzarb muammmolariga to’xtaladigan bo’lsak ko‘pgina mamlakatlarda mehnat resurslarini samarali boshqarish bilan bog‘liq muammolar mavjud. bularga quyidagilar kiradi: 1. ishsizlik darajasining oshishi – yangi ish o‘rinlarining yetishmovchiligi. 1. ish kuchining malakasi yetishmasligi – zamonaviy talabga javob beradigan mutaxassislar kamligi. 1. ish o‘rinlari va kadrlar o‘rtasidagi nomutanosiblik – mavjud bo‘sh ish o‘rinlariga malakali mutaxassislarning yetishmasligi. 1. xorijga ishchi kuchining migratsiyasi – yuqori malakali kadrlarning chet elga ketishi tufayli mamlakat ichida kadrlar yetishmovchiligi yuzaga kelishi. 1. ishlab chiqarish va texnologik rivojlanishning sustligi – avtomatlashtirilgan ishlab chiqarish jarayonlari hali to‘liq joriy qilinmaganligi sababli mehnat unumdorligi past bo‘lishi. o‘zbekistonda mehnat resurslari va ulardan samarali foydalanish strategiyalari bilan bog‘liq bo‘lgan bir qator muhim qonunlar ham mavjud. ularga quyidagilarni misol qilish mumkin: 1.o’zbekiston respublikasi mehnat kodeksi buni asosiy vazifalariga keladigan bo’lsak quyidagilardan iborat: · xodimlar mehnat huquqlari va erkinliklarining, shu jumladan mehnat qilishga, erkin ish tanlashga, adolatli …

5 / 6

’xtaladigan bo’lsak quyidagilardan tashkil topgan:  aholini ish bilan ta’minlash siyosati.  ishsizlik darajasini kamaytirish choralari.  band bo‘lmagan shaxslarni kasbga o‘qitish va qayta tayyorlash dasturlari.  ishsizlik nafaqasi va davlat tomonidan ko‘rsatiladigan yordamlar. 3. “kasb-hunar ta’limi to‘g‘risida”gi qonun · ishchi kuchini tayyorlash va malaka oshirish. · ish beruvchilar va ta’lim muassasalari o‘rtasidagi hamkorlik. · yoshlarni kasb-hunarga yo‘naltirish va o‘qitish tizimi. bu qonun mehnat bozoriga mos kadrlarni tayyorlashga qaratilgan. 4. “xususiy bandlik agentliklari to‘g‘risida”gi qonun · xususiy bandlik agentliklarining faoliyatini tartibga solish. · ishga joylashtirish bo‘yicha xizmatlar ko‘rsatish qoidalari. · ishchilar huquqlarini himoya qilish mexanizmlari. ushbu qonun ish bilan ta’minlashda xususiy sektor ishtirokini kengaytirishga xizmat qiladi. 5.“ish o‘rinlarini yaratish va aholi bandligini ta’minlash dasturi” · yangi ish o‘rinlarini yaratish bo‘yicha rejalar. · hududiy bandlik siyosati va investitsiyalarni jalb qilish. · yoshlar, ayollar va nogironligi bo‘lgan shaxslarni ish bilan ta’minlash dasturlari. bu haqidagi ma’lumotlartga ko’ra ushbu dastur har yili hukumat tomonidan …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mehnat resurslari va ulardan samarali foydalanish starategiyalari"

mehnat resurslari va ulardan samarali foydalanish starategiyalari hozirgi sanoat rivojlanib borayotgan bu asrda, deyarli barcha rivojlangan va rivojlanayotgan mamlakatlar iqtisodiyotida cheklangan resurslar bilan birgalikda huddi shu resurslardan samarali foydalana olish salohiyatiga ega mehnat reusrslari ya’ni ishchi kuchi muhim ahamiyatga ega hisoblanadi. mehnat resurslari – bu iqtisodiyotda faol ishlashga qodir bo‘lgan aholining umumiy qismi bo‘lib, ular jamiyatning ishlab chiqarish va xizmat ko‘rsatish sohalarida band bo‘lishi mumkin. ular ishchi kuchi, malakali mutaxassislar, boshqaruv kadrlari va boshqa kasbiy guruhlardan iborat. mehnat resurslaridan samarali foydalanish albatta iqtisodiy taraqqiyotning muhim omillaridan biri hisoblanadi. agar kadrlar to‘g‘ri taqsimlansa, ularning sa...

This file contains 6 pages in DOCX format (24.0 KB). To download "mehnat resurslari va ulardan samarali foydalanish starategiyalari", click the Telegram button on the left.

Tags: mehnat resurslari va ulardan sa… DOCX 6 pages Free download Telegram