islomdini tarixi va mohiyati

PPTX 20 стр. 87,6 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 20
islom dini tarixi va mohiyati reja: 1. islomgacha arabistondagi ijtimoiy–siyosiy holat. 2. muhammad (s.a.v.) ning tavalludlari. 3. payg‘ambarlikning boshlanishi va makka davri. 4. hijrat va madina davri. dinlarning jahon mamlakatlari orasida tarqalish xaritasi islom diniga e’tiqod qiluvchi davlatlar xaritasi islomgacha bo’lgan davrda arabistondagi ijtimoiy-siyosiy holat hozirgi saudiya arabistoni hududining g‘arbiy qismi hijoz deb ataladi. qadimdan hijozning asosiy markazi suriya va yaman savdo yo‘llarini bir–biri bilan bog‘lab turuvchi shahar makka bo‘lib kelgan. bu yerning ham diniy, ham iqtisodiy markaz sifatida shakllanishida ka’ba (baytulloh – allohning uyi) katta ahamiyat kasb etgan. mintaqada istiqomat qiluvchi arablar ibrohim (a.s.) dini ta’limotiga e’tiqod qilganlar. ular o‘zlarini “hanif”lar (arabcha, “to‘g‘ri yo‘l”) deb ataganlar. yillar o‘tishi bilan makkaliklar yakkaxudolik ta’limotini unutishib, yulduz va farishta hamda turli sanamlarga sig‘ina boshlaganlar. farishtalar xudoning qizlari sifatida e’tirof etilgan. ayni shu jarayon islom tarixida “johiliya davri” deb ataladi. makkada hubal bosh iloh hisoblangan. shuningdek, manot, lot, uzzo kabi ilohlarga ham sig‘inilgan. …
2 / 20
chishgan. ikkinchi marotaba esa, milodiy 70 yilda rimliklarni falastinga bostirib kirishi natijasida yahudiy qabilalar madina, xaybar, tayma kabi shaharlarga kelib joylashishgan. yahudiylik milliy din bo‘lgani bois arablar orasida tarqalmagan. arabiston yarim oroliga habashiston va rim bosqini orqali xristianlik ham kirib kelgan. manbalarda qayd etilishicha, habashiston shohi abraha ka’ba ziyoratchilaridan tushayotgan daromadni yamanga burish va xristian diniga e’tiqod qiluvchilar sonini orttirish maqsadida “yamoniy” nomli katta cherkov qurdirgan. turli tazyiqlar natijasida g‘asson, tag‘lib, toy va bir qancha boshqa qabilalar nasroniylikni qabul qilgan. yuqoridagi dinlar bilan bir qatorda, otashparastlik ta’limotiga e’tiqod qiluvchi arablar ham mavjud bo‘lgan. lekin ular fors davlatiga chegaradosh bo‘lgan hududlardagina faoliyat olib borganlar. muhammad ibn abdulloh ibn abdulmuttalib alayhissalom arabiston tarixida “fil voqeasi” nomi bilan mashhur jangdan 50 kun keyin, ya’ni hijriy robiul avval oyining 12-sanasida dushanba kuni tavallud topganlar. ko‘pchilik tarixchilar fikriga ko‘ra bu sana milodiy 571-yil aprel oyiga to‘g‘ri keladi. otalari abdulloh o‘z o‘g‘li muhammad (a.s.) tug‘ilmaslaridan oldin …
3 / 20
‘ambar tavallud topgach arablarning odatiga ko‘ra, muhammad alayhis–salom bakriy qabilasidan bo‘lgan halima ismli ayolga emizish uchun beriladilar. xalima xonadonida rasululloh 4 yil yashaydi. muhammad (a.s.) besh yoshga to‘lganida onasi omina bilan birgalikda yasribga, otasi qabrini ziyorat qilish uchun boradilar. mazkur safardan qaytishda, abvo degan joyda onalari omina ham vafot etadilar. shundan so‘ng uni sakkiz yoshgacha bobosi abdulmuttalib o‘z qo‘lida tarbiyaladi. abdulmuttalib vafotidan so‘ng muhammad (a.s.) amakisi abu tolib o‘z qaramog‘iga oladi. payg‘ambar (a.s.) yoshlik chog‘larida abu tolib bilan birga bir necha bor tijorat safarlariga chiqqanlar. 12 yoshga yetganda amakisi abu tolib shomga safarga otlandi va yosh muhammadni ham birga olib ketishga qaror qiladi. shunday qilib, shomga birinchi marta 12 yoshga to‘lganda, ikkinchi marta 25 yoshga, yamanga 17 yoshga to‘lganda safar qildi. safar davomida karvon busra nomli mavzeda to‘xtaydi. mana shu joyda abu tolib buhayro ismli rohibni uchratadi. mazkur uchrashuv islom tarixida juda mashhur bo‘lib, rohib yosh muhammad (a.s.)da bo‘lajak payg‘ambar …
4 / 20
rq yoshga yaqinlashib qolganida yolg‘izlikni xohlab qolgani qayd etiladi. ular, asosan, makkadan ikki chaqirim uzoqlikda joylashgan nur tog‘idagi hiro g‘origa chiqib ketib, ramazon oyini taxannus ibodati bilan o‘tkazardi. qirq yoshga kirganida qur’oni karmining “alaq” surasining dastlabki besh oyati ilk vahiy sifatida nozil qilindi. tarixchilarning ta’kidlashicha, bu voqea 610-yil 10-avgust, yigirma birinchi ramazon dushanba kuniga to‘g‘ri kelgan. hadislarda keltirilishicha, vahiyning dastlabki ko‘rinishlari o‘ngidan keluvchi tushlar bo‘lgan. muhammad (a.s.) tushlarida biror narsa ko‘rsalar o‘ngidan kelar edi. ilk vahiydan qo‘rqib ketgan muhammad (a.s.) ayollari xadichaning amakivachchasi varaqa ibn navfal oldiga borib bu haqda so‘raydi. navfal bu muso(a.s.)ga tushgan “nomus” (jabroil) deb javob berdi. makka davri muhammad (a.s.)ning makkadagi faoliyati tarixchilar tomonidan ikki qismga, ya’ni maxfiy va oshkora da’vatga bo‘lib o‘rganiladi. ilk vahiydan so‘ng ilk islomdagi “yashirin da’vat davri” boshlangan. birinchi bo‘lib rasululloh chaqiriqlarini qabul qilgan, ya’ni “ilk imon keltirganlar” – bu ayollari xadicha bint xuvaylid va ali ibn abi tolib edi. ulardan so‘ng …
5 / 20
q berib, qur’oni karim muhammad (a.s.)ning so‘zlari deb, jar solayotgan bir paytda isro (makkadan quddusga sayr) va me’roj (quddusdan osmonga ko‘tarilish) voqealari sodir bo‘ldi. bu voqea qurayshliklarga juda qo‘l keldi. chunki, bir kechada makkadan quddusga borib, u yerdan osmonga ko‘tarilib, so‘ng yana makkaga qaytib kelish hech qanday aqlga to‘g‘ri kelmas edi. mazkur voqea haqida qur’oni karimning isro surasida to‘xtalib o‘tilgan. isro va me’roj voqeasi makkadan madinaga hijrat qilishdan o‘n olti oy oldin sodir bo‘lgan deb ta’kidlanadi. hijrat va madina davri o‘sha paytlarda yasrib deb nomlanadigan madina shahri ahlidan bir guruhi makkaga, rasululloh huzuriga kelib islomni qabul qiladilar. ular bilan makkalik musulmonlar o‘rtasida do‘stlik aloqalari o‘rnatildi. makka mushriklarining musulmonlar ustidan tazyiqlari kuchaygach, payg‘ambar ko‘rsatmasiga binoan avval musulmonlar undan so‘ng o‘zlari yasribga hijrat qildilar. madinalik “ansor” (“yordamchi”)lar makkalik “muhojir” (hijrat qilgan)larni do‘stona va samimiy kutib oldilar. payg‘ambarning hijrati rabi’ ul–avvalning 8–kuni – milodiy 622 yil 20 sentabrda bo‘ldi. shu yildan boshlab hijriy …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 20 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "islomdini tarixi va mohiyati"

islom dini tarixi va mohiyati reja: 1. islomgacha arabistondagi ijtimoiy–siyosiy holat. 2. muhammad (s.a.v.) ning tavalludlari. 3. payg‘ambarlikning boshlanishi va makka davri. 4. hijrat va madina davri. dinlarning jahon mamlakatlari orasida tarqalish xaritasi islom diniga e’tiqod qiluvchi davlatlar xaritasi islomgacha bo’lgan davrda arabistondagi ijtimoiy-siyosiy holat hozirgi saudiya arabistoni hududining g‘arbiy qismi hijoz deb ataladi. qadimdan hijozning asosiy markazi suriya va yaman savdo yo‘llarini bir–biri bilan bog‘lab turuvchi shahar makka bo‘lib kelgan. bu yerning ham diniy, ham iqtisodiy markaz sifatida shakllanishida ka’ba (baytulloh – allohning uyi) katta ahamiyat kasb etgan. mintaqada istiqomat qiluvchi arablar ibrohim (a.s.) dini ta’limotiga e’tiqod qilganlar. ular o‘zlarin...

Этот файл содержит 20 стр. в формате PPTX (87,6 КБ). Чтобы скачать "islomdini tarixi va mohiyati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: islomdini tarixi va mohiyati PPTX 20 стр. Бесплатная загрузка Telegram