o`ndan farqli pozitsion sanoq sistemalari: sonlarning yozilishi, arifmetik amallar, bir sanoq sistemasida yozilgan sonni boshqa sanoq sistemasidagi yozuvga o`tkazish. ikkilik sanoq sistemasining tadbiqi.

PPTX 15 pages 409.7 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 409.7 KB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

sanoq sistemalari. sanoq sistemasi tushunchasi. pozitsion va nopoz mavzu: o`ndan farqli pozitsion sanoq sistemalari: sonlarning yozilishi, arifmetik amallar, bir sanoq sistemasida yozilgan sonni boshqa sanoq sistemasidagi yozuvga o`tkazish. ikkilik sanoq sistemasining tadbiqi. reja: 1. o`nlik bo`lmagan pozitsion sanoq sistemalarida son yozuvi. 2. sistematik sonlar ustida amallar. 3. bir sanoq sistemasidan boshqa sanoq sistemasiga o`tish. 4. ikkilik sanoq sistemasi. 1. o`nlik bo`lmagan pozitsion sanoq sistemalarida son yozuvi. amaliyotda o`nlik sanoq sistemasidan boshqa sanoq sistemalari ham uchraydi. masalan, 10 talab emas, balki, 5 talab sanash yordamida beshlik sanoq sistemasi hosil bo`ladi. bunda ikkinchi xonadan beshlab har bir xona o`zidan oldingi xonaning 5 ta birligiga teng bo`ladi, ya’ni n sonini beshlik sanoq sistemasida yozadigan bo`lsak, n= anan-1…a1a0= an 5n + an-1 · 10n-1 +…+ a1 · 5 + a0 bo`ladi. ta’rif: ikkinchi xona birligidan boshlab har bir xonasining bitta birligi o`zidan oldingi xonaning bitta birligidan q marta katta bo`lgan sonlar q lik sanoq …

2 / 15

zish mumkin. bu sanoq sistemasi uchun qo`shish jadvalini tuzsak: 1+2=2 2+2=4 3+3=11 4+4=13 1+2=3 2+3=10 3+4=12 1+3=4 2+4=11 1+4=10 masalan, a) 3214(5)+2313(5)=11032(5) bo`ladi. 3214(5) 2313(5) 11032(5) b) 3011(5) – 2124(5)=322(5) 3011(5) 2124(5) 322(5) endi beshlik sanoq sistemasi uchun ko`paytirish jadvalini tuzaylik: 1·1=1 2·2=4 3·3=14 4·4=31 1·2=2 2·3=10 3·4=22 1·3=3 2·4=13 1·4=4 masalan, 2431(5) ·23(5)=123013(5). 2431(5) 23(5) 13343 10412 123013(5) 3. bir sanoq sistemasidan boshqa sanoq sistemasiga o`tish. ataylik o`nlik sanoq sistemasida biror a soni berilgan bo`lib, boshqa q lik sanoq sistemasiga o`tish talab qilingan bo`lsin. buning uchun a soni q lik sanoq sistemasiga o`tkazildi, deb faraz qilib, uning bu sistemadagi yozuvini ko`rib chiqamiz. a=an qn + an-1 qn-1 +…+ a1q + a0 yozuvni shakl almashtiramiz: a=(an qn-1 + an-1 qn-2 +…+ a1 )q + a0, a0<q shart bajarilgani uchun bu yozuvni a ni q ga qoldiqli bo`lish natijasi va a0 ni qoldiq deb qarash mumkin. qavs ichidagi yig`indini shakl almashtirsak, …

3 / 15

10 5 215 demak, 425(7)=215(10) 4. ikkilik sanoq sistemasi. nazariy masalalarni hal qilishda ikkilik sanoq sistemasidan keng foydalaniladi. bu sanoq sistemasida istalgan sonni yozish uchun faqat 0 va 1 raqamlaridan foydalaniladi. agar n=anan-1…a1a0 son ikkilik sanoq sistemasida yozilgan bo`lsa, n(2)=anan-1…a1a0(2) ko`rinishida belgilanadi va bu sistemadagi har qanday son n(2)= anan-1…a1a0(2) = an 2n + an-1 2n-1 +…+ a121 + a0 ko`rinishiga ega bo`ladi. ikkilik sanoq sistemasida an, an-1, …, a1, a0 lar 0 yoki 1 qiymatiga ega bo`ladi. faqat an≠0 bo`ladi. ba’zi sonlarni ikkilik sanoq sistemasidagi yozuvi: bir – 1 besh – 101 to`qqiz – 1001 ikki – 10 olti – 110 o`n – 1010 uch – 11 yetti – 111 o`n bir – 1011 va h.k. to`rt – 100 sakkiz – 1000 endi berilgan sanoq sistemasidan o’nlik sanoq sistemasiga o’tish usuli bilan tanishib chiqaylik. buning uchun yuqorida ko’rsatilgan qoldiqli bolish amaliga teskari amalni bajaramiz, yami berilgan sonning yuqori xona …

4 / 15

5 / 15

o`ndan farqli pozitsion sanoq sistemalari: sonlarning yozilishi, arifmetik amallar, bir sanoq sistemasida yozilgan sonni boshqa sanoq sistemasidagi yozuvga o`tkazish. ikkilik sanoq sistemasining tadbiqi. - Page 5

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o`ndan farqli pozitsion sanoq sistemalari: sonlarning yozilishi, arifmetik amallar, bir sanoq sistemasida yozilgan sonni boshqa sanoq sistemasidagi yozuvga o`tkazish. ikkilik sanoq sistemasining tadbiqi."

sanoq sistemalari. sanoq sistemasi tushunchasi. pozitsion va nopoz mavzu: o`ndan farqli pozitsion sanoq sistemalari: sonlarning yozilishi, arifmetik amallar, bir sanoq sistemasida yozilgan sonni boshqa sanoq sistemasidagi yozuvga o`tkazish. ikkilik sanoq sistemasining tadbiqi. reja: 1. o`nlik bo`lmagan pozitsion sanoq sistemalarida son yozuvi. 2. sistematik sonlar ustida amallar. 3. bir sanoq sistemasidan boshqa sanoq sistemasiga o`tish. 4. ikkilik sanoq sistemasi. 1. o`nlik bo`lmagan pozitsion sanoq sistemalarida son yozuvi. amaliyotda o`nlik sanoq sistemasidan boshqa sanoq sistemalari ham uchraydi. masalan, 10 talab emas, balki, 5 talab sanash yordamida beshlik sanoq sistemasi hosil bo`ladi. bunda ikkinchi xonadan beshlab har bir xona o`zidan oldingi xonaning 5 ta birligiga teng bo`ladi,...

This file contains 15 pages in PPTX format (409.7 KB). To download "o`ndan farqli pozitsion sanoq sistemalari: sonlarning yozilishi, arifmetik amallar, bir sanoq sistemasida yozilgan sonni boshqa sanoq sistemasidagi yozuvga o`tkazish. ikkilik sanoq sistemasining tadbiqi.", click the Telegram button on the left.

Tags: o`ndan farqli pozitsion sanoq s… PPTX 15 pages Free download Telegram

o`ndan farqli pozitsion sanoq sistemalari: sonlarning yozilishi, arifmetik amallar, bir sanoq sistemasida yozilgan sonni boshqa sanoq sistemasidagi yozuvga o`tkazish. ikkilik sanoq sistemasining tadbiqi.

Page preview (5 pages)

Want to read more?

About "o`ndan farqli pozitsion sanoq sistemalari: sonlarning yozilishi, arifmetik amallar, bir sanoq sistemasida yozilgan sonni boshqa sanoq sistemasidagi yozuvga o`tkazish. ikkilik sanoq sistemasining tadbiqi."

Similar files