xvi- xvii asrlarda surxon voxasi

PPTX 14 pages 86.7 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 86.7 KB

File type PPTX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

welcome to powerpoint mavzu: xvi- xvii asrlarda surxon voxasi reja: 1. shayboniylar va ashtarxoniylar hukmronligi davri. 2. surxon vohasi buxoro amirligi tarkibida. 3. xix asr oxirida surxon vohasi. . shayboniylar va ashtarxoniylar hukmronligi davri. amir temur vorislari o‘rtasidagi o‘zaro toju taxt kurashi, ichki nizolarning jidsiy keskinlashuvi temuriylar saltanatining inqiroziga sabab bo‘ladi. bu esa temuriylarga qarashli yerlarning birinketin dashtiqipchoqlik shayboniyxon tomonidan istilo qilinishiga olib keladi. muhammad shayboniyxon 1499-yildan boshlab movarounnahr tomon jiddiy harakat qila boshlaydi. u dastlab movarounnahrning markaziy shaharlari samarqand, buxoro va boshqalarni istilo qilgach, harakatini temuriylarning janubiy yerlari tomon davom ettiradi. temuriylar davlatining boshqa hududlarida bo‘lgani singari, bu yerlarda ham mahalliy hokimlarning o‘zaro birbirlarini qo‘llabquvvatlamasligi, ishonchsizliklari shayboniylarga qo‘l keladi. shayboniylar istilosi arafasida termiz va chag‘oniyonga qo‘shni bo‘lgan balxda sulton husayn o‘g‘li badiuzzamon hokimlik qilar edi. u termiz shahrini shayboniylarga topshirmaslikka urinib ko‘radi. xuddi shu davrda hisor va badaxshon viloyati hokimi xusravshoh juda kuchli va boy bo‘lgan o‘z viloyatining kuchiga …

2 / 14

-yili hisor hech qanday qarshiliksiz shayboniyxon tomonidan egallab olinadi va shundan so‘ng bag‘lon, qunduz, badaxshonlar mahmud sulton hamda mu~ hammad temur sultonlar tomonidan istilo qilinadi. xusravshohga tobe bo‘lgan mulklar shayboniyxon qarindoshlariga taqsimlanadi va chag‘oniyon esa maxdiy sultonga beriladi. shayboniyxon vafotidan so‘ng, 1511-yilning-yanvar 1512- yilning-fevral oylarida shayboniy sultonlar vaxshdagi puli sanginda boburiylar tomonidan mag‘lubiyatga uchraydi. buning natijasida chag‘oniyon, hisori shodmon va qabodiyon boburiylar qo‘l ostiga o‘tadi. ammo oradan ko‘p vaqt o‘tmay, 1513-yilda boburiylar lashkari shayboniylar sulolasidan bo‘lmish ubaydulloxon tomonidan quvib chiqariladi. daryo qirg‘og‘idagi ko‘hna termiz qal’asi o‘zbeklar hukmronligi davrida ham mavjud edi. bu davr haqida hofiz tanish buxoriyning 1572- yili yozilgan ysharafnomai shohiy» («podshohni sharaflovchi kitob») asarida termizning topografik o‘rni, shahardagi binolar, osoriatiqalari, xalqning etnik tarkibi xususida ma’lumotlar beriladi. o‘sha paytda termiz abdullaning dushmani balx hukmdori dinmuhammadga bo‘ysunardi. abdullaxon termizni qamal qilishdan oldin hakim attermiziy va abu bakr varroq mozorlarining shayxlarini yoniga chorlab, ularni maxsus sovg‘alar bilan siylaydi. surxon vohasi buxoro …

3 / 14

dan hisoblangan. s salavot xvii asr boshlarida ham mavjud bo‘lgan chingil ariq (jingil ariq) qishlog‘i bilan yonmayon joylashgan. salavot hukmdorning qarorgohi bo‘lgan, unda bozor, madrasa va juma masjidi hamda baland minoralari alohida holda ajralib turgan. yana mahmud ibn valining ta’kidicha, viloyatda bog‘ va ekinzorlar kam uchraydi, yeri qumloq bo‘lganligidan iqlimi issiqdir, bu yerda g‘alla va qovun yaxshi yetiladi. 7 o‘z davri siyosiy-maydonida yirik mavqe va maqomga ega bo‘lgan abdullaxon 1584-yili amudaryoning o‘ng qirg‘og‘idagi yerlarni, jumladan, termiz shahrini o‘g‘li abdulmo‘minga in’om etadi. buxoro taxtini 1601-yili egallagan joniy (ashtarxoniy)lar chag‘oniyon yurtida o‘z hukmronligini o‘rnatib, unga shayboniy jonibek sulton avlodi muhammad salim sulton hokim etib tayinlanadi. termiz hokimi va qal’a kutvoli amir odilbiy joniylarga bo‘ysunmaslikka harakat qilib, qarshilik qo‘rsatadi. boqi muhammad 1602-yilning bahorida termiz va chag‘oniyondagi qarshiliklarni bostirib, bu yerlarni joniylar davlatiga tobe qiladi. xullas, xvii asrdagi o‘zaro urushjanjallar termizning qadimiy rivoji va mashhurligiga salbiy ta’sir ko‘rsata boshlaydi. shahar 16461647-yillarda hatto boburiylar sulolasidan …

4 / 14

ga nayman urug‘idan bo‘lgan ne’matullo to‘qsaboni tayinlaydi. sheralixon bu orada ne’matulloning termizga kelishini kutmasdan sherobod qal’asiga ketib qoladi. ana shu qo‘ng‘irot urug‘ining umumiy yig‘ilishida aniq bir fikrga kelisha olmaslik tufayli, bu qavm axdi ikkiga bo‘linadi: ularning bir qismi sheralixonni yoqlab sherobodga ketishadi, qolganlari o‘z joylari termizda qolishadi. termiz shahri o‘z tarixining eng qora kunlarini boshidan kechirayotganda vohada yangi markaz shakllana boshlaydi. keyinchalik buxoro amirligining yangi hududiy birligi sherobod bekligi tashkil qilinadi. xudsi shu davrda chag‘oniyon (budrach)ning batamom tushkunlikka yuz tutishi oqibatida qizilsuvning yuqori havzasida yangi shahar dexi nav (denovyangi qishloq) shakllanadi. surxon vohasidagi siyosiy hayot xviii asrning birinchi yarmidan boshlab mang‘itlar sulolasi bilan bog‘liq holda kechadi. bu davr tarixchisi muhammad vafo ma’lumotlariga qaraganda, mang‘itlar sulolasi asoschisi muhammad rahimxon vohaga uch marta yurish qilgan. birinchi jang pashxurd qishlog‘i atrofida yuz beradi, ikkinchi yurishda muhammad rahimxon sherobod qal’asini egallab, 3 ming ot, 500 tuyaga ortilgan qimmatbaho mollar va 20 ming tillo tangani …

5 / 14

a qishloq xo‘jaligi va chorvachilikning rivojlanishi natijasida chorva mahsulotlarining narxi ham unchalik yuqori bo‘lmagan. 127 masalan, chorva mollari sotiladitan eng katga bozor mirshodiga buxoro amirligining turli joylaridan va janubisharqiy tojikistondan mollar keltirilgan. mirshodi mol bozorida markaziy osiyoning barcha taraflaridan kelgan savdogarlarni uchratish mumkin edi. mirshodi bozorida chorva mollari quyidagi narxda sotilgan: qo‘y 20, 30 tanga, echki15, 20 tanga, yirik shoxli mol (qoramol) 40, 100 tanga, ot 120g 150 tanga, yaxshi boqilgan sog‘lom tuya250, 300 tanga foydalanilgan adabiyotlar karimov i.a. tarixiy xotirasiz kelajak yo‘q., t. «sharq», 1998. 2. annaev t., shaydullaev sh. surxondaryo tarixidan lavhalar., meros, 1997. 3. tursunov s.n. va b. surxondaryo tarix ko‘zgusida.t., 2001. 4. termiz shahrining rangli bezakli albomi.–t.:sharq, 2001. 5. annaev t. «alhakim attermiziy». toshkent , 1998. 6. jaloliddin mirzo. termiz tarixi., toshkent, «sharq» 2001. 7. arshavskaya z.a., rtveladze e.v., hakimov z.a., srednevekovie pamyatniki surxandari. t., leturatura i iskusstvo. 1982. 8. ibrahimov n. ibn battuta va uning …

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xvi- xvii asrlarda surxon voxasi"

welcome to powerpoint mavzu: xvi- xvii asrlarda surxon voxasi reja: 1. shayboniylar va ashtarxoniylar hukmronligi davri. 2. surxon vohasi buxoro amirligi tarkibida. 3. xix asr oxirida surxon vohasi. . shayboniylar va ashtarxoniylar hukmronligi davri. amir temur vorislari o‘rtasidagi o‘zaro toju taxt kurashi, ichki nizolarning jidsiy keskinlashuvi temuriylar saltanatining inqiroziga sabab bo‘ladi. bu esa temuriylarga qarashli yerlarning birinketin dashtiqipchoqlik shayboniyxon tomonidan istilo qilinishiga olib keladi. muhammad shayboniyxon 1499-yildan boshlab movarounnahr tomon jiddiy harakat qila boshlaydi. u dastlab movarounnahrning markaziy shaharlari samarqand, buxoro va boshqalarni istilo qilgach, harakatini temuriylarning janubiy yerlari tomon davom ettiradi. temuriylar davlatining bo...

This file contains 14 pages in PPTX format (86.7 KB). To download "xvi- xvii asrlarda surxon voxasi", click the Telegram button on the left.

Tags: xvi- xvii asrlarda surxon voxasi PPTX 14 pages Free download Telegram