buyrak usti bezikasalliklari

PPTX 11 pages 171.2 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 171.2 KB

File type PPTX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

slayd 1 mavzu: buyrak usti bezi kasallikllari: buyrak usti bezi pustlok kismi gormonlari metabolizmi va biologik ta'siri. buyrak usti bezi pustlok kismi surunkali etishmovchiligi. buyrak usti bezlari 2 kismdan tashkil topgan: po'stlok va magiz kismi. po'stlok kismi 90% ni tashkil kilib, 3 ta gistologik zonadan tashkil topgan. tashki – koptokchali zona (15%). markaziy – tutamli zona (75%). ichki – to'rsimon zonalar (10%). buyrak usti bezlari buyraklarni yukori kutblarida korin parda ortida t xi - l i umurtkalar soxasida joylashgan. ularning ogirligi 4 grammdan (jinsiga karamasdan). buyrak usti bezlari murakkab juft ichki sekretsiya bezi bo'lib, organizm adaptatsiyasida ishtirok etadi, ya'ni turli xil stress xolatga javob kaytaradi, ayniksa uning po'stlok kismi (sovuk kotish, infektsiya, travma, insolyatsiya va boshkalar). buyrak usti bezlari turli zonalarida pregnenolon turli xil o'zgarishlarga uchraydi. koptokchali zonada progesteronga, keyinchalik 11-dezoksikortikosteronga (dok), tutamli zonada – 17  - va esterogenlar negizi bo'lib xisoblanadi. kortizol va 17  - oksipregnenalon sintezi …

2 / 11

an – adrenalin va noradrenalin ishlab chikariladi. noradrenalinning asosiy sintezlanadigan joyi simpatik paragangliyalardir, chunki u erda norarenalinni adrenalinga aylantiruvchi ferment yo'k. adrenalin va noradrenalin fenilalanin amiokislotasidan kelib chikadi. bu bir kator o'zgarishlar natijasida (oksidlanish, dekorboksillanish) fenilalanin  tirozin  dioksifenilalanin  dofamin  noradrenalin  adrenalin xosil buladi. buyrak usti bezlari gormonlarini biologik ta'siri. mineralokortikoidlar – buyrak yiguvchi naychalarning epitelial xujayralari, so'lak va ter bezlari, ichaklar shillik kavati, siydik pufagi va terida na+ larini reabsorbtsiyasi va absorbtsiyasi, k+ va h+ ajralishiga ta'sir kiladi. natijada aldosteron ta'siri natijasida k+ xujayralardan chikarilishi va skelet mushaklari, miokard, jigar va boshkalar bilan na+ kamrab olinishi kuzatiladi. na+ larning xujayra membranasidan transkortinni va buyraklarda koptokchalar filtratsiyasi darajasini oshishini stimullaydi. aldosteronning 90% jigarda metabolizmga uchrab, tezlik bilan kondan jigar orkali ajratiladi (yarim xayot davri 15 minut). bu erda glyukuronidga aylanib, siydik bilan ekskretsiyalanadi. androgenlar siydik bilan metobolitlar – 17 ks ko'rinishida ajratiladi. ayollarda 17-ks fakatgina buyrak …

3 / 11

glyukogenolizga bo'lgan ta'sirini oshiradi, insulinga sezgir to'kimalarni retseptordan so'ngi darajada insulinga rezistentligini chakiradi. jigarda glyukokortikoidlar oksil sintezini kuchaytiradi. dnk va oksil sintezini stimullovchi kator transaminazalar xosil bo'ladi. yoglar almashinuviga ta'sir kilib, erkin yog kislotalarni va juda past zichlikdagi lipoproteidlarni (trigilitseridlar, xolesterin), ayniksa to'yinmagan yog kislotalarini mikdorini oshirib tomirlarda aterosklerotik o'zgarishlarni tezlashishiga olib keladi. glyukokortikoidlarni lipolizga bo'lgan ta'siri yog to'kimasida glyukozani metabolizmi va yutilishini tormozlanishi bilan belgilanadi. natijada kondagi yog kislotalarining reesterifikatsiyasi uchun zarur bo'lgan glitserin mikdori kamayadi. glyukokortikoidlar gipersekretsiyasi natijasida semirishga va depodan yogning mobilizatsiyasini tormozlanishiga olib keladi. mineral almashinuviga ta'siri glyukokortikoidlar gipersekretsiyasi bo'lganida mineralokortikoidlik ta'siri xam namoyon buladi, ya'ni na+ ushlanib kolishiga va k+ ni ajralishiga olib keladi. natijada to'kima ichi suyukligi kamayib, to'kima orti suyukligi kupayadi, shuningdek siydik bilan sa+2 ajralishi ko'payadi, buyraklar filtratsiyasi oshadi. uzok vakt gipersekretsiya natijasida suyak to'kimasida sa+ ning singdirilishi tormozlanadi va aksincha suyaklarni dekaltsinatsiyasiga olib keladi. oksil almashinuviga – oksil va aminokislotalarni katabolizmini …

4 / 11

iradi) shuningdek ikkilamchi jinsiy belgilarni rivojlanishini ta'minlaydi. androgenlar mikdori o'smirlik davrida ko'payadi (adrenarxe). adrenalin yurak kiskarishlar sonini kuchaytiradi, pulsni tezlashtiradi, akb ni oshiradi, bu ta'sirlari sistolik va puls kon bosimini oshirish xisobiga amalga oshadi. adrenalin bronxlarni va mushakni bo'shashtiradi, yurak tomirlarini kengaytiradi, teri, shillik kavatlar, korin bo'shligi a'zolarining kon tomirlarini toraytiradi. adrenalin bachadon va talok kiskarishiga olib keladi. kalkonsimon bezni ttg ga bo'lgan sezgirligini oshiradi. organizmni stress xolatlarga bo'lgan reaktsiyasida katta axamiyatga ega. jigarda glikogenni parchalanishini va lipolizni kuchaytiradi.

5 / 11

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "buyrak usti bezikasalliklari"

slayd 1 mavzu: buyrak usti bezi kasallikllari: buyrak usti bezi pustlok kismi gormonlari metabolizmi va biologik ta'siri. buyrak usti bezi pustlok kismi surunkali etishmovchiligi. buyrak usti bezlari 2 kismdan tashkil topgan: po'stlok va magiz kismi. po'stlok kismi 90% ni tashkil kilib, 3 ta gistologik zonadan tashkil topgan. tashki – koptokchali zona (15%). markaziy – tutamli zona (75%). ichki – to'rsimon zonalar (10%). buyrak usti bezlari buyraklarni yukori kutblarida korin parda ortida t xi - l i umurtkalar soxasida joylashgan. ularning ogirligi 4 grammdan (jinsiga karamasdan). buyrak usti bezlari murakkab juft ichki sekretsiya bezi bo'lib, organizm adaptatsiyasida ishtirok etadi, ya'ni turli xil stress xolatga javob kaytaradi, ayniksa uning po'stlok kismi (sovuk kotish, infektsiya, tra...

This file contains 11 pages in PPTX format (171.2 KB). To download "buyrak usti bezikasalliklari", click the Telegram button on the left.

Tags: buyrak usti bezikasalliklari PPTX 11 pages Free download Telegram