quruqlik gidrologiyasi

PDF 63 pages 4.6 MB Free download

63 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.6 MB

File type PDF

Pages 63

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 63

prezentatsiya powerpoint o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi “toshkent irrigatsiya va qishloq xo‘jaligini mexanizatsiyalash muhandislari instituti” milliy tadqiqot universiteti gidrologiya va gidrogeologiya kafedrasi fan. “quruqlik gidrologiyasi” mavzu: daryolar suv oqim tezligi va sarfi. gidrologiya va gidrogeologiya kafedrasi katta o‘qituchisi mansurov safar raxmankulovich suv harakati haqida umumiy ma'lumot. suvning oqish tezligi turlari. daryo oqimida suvning oqish tezligini taqsimlanishi. suvning oqish tezligini aniqlashning zamonaviy usul va vositalari; suv sarfi va uni aniqlashda bajariladigan ishlar tarkibi. suv sarfini aniqlash usullarining tasnifi. sarf modeli va uning xususiyatlari. reja: suv sarfi daryoning ko‘ndalang qirqimidan vaqt birligi ichida oqib o‘tadigan suv miqdoriga suv sarfi deyiladi. suv sarfi q harfi bilan belgilanadi, o‘lchov birligi kichik ariqlar, soylar, buloqlarda l/s. daryolar va kanallarda esa m3/s o‘lcham birliklarida ifodalanadi. suv sarfini aniqlash usullari bevosita hajmiy usul q = w / t, l/sek bilvosita «tezlik – maydon» usuli suvo‘lchagichlar q = ω ∙ υ o‘r m3/sek 16:53 1. …

2 / 63

eritel skorosti potoka) sant-peterburg, rossiya kichik isp s2 va signal o'zgartirgi, ott- hydrometrie, germaniya 16:53 isp s31-universal, ott- hydrometrie, germaniya prays vertushkasi,usgs type aa model 6200, rickly hyrologial company, aqsh 16:53 • bir necha vertikallarda belgilangan nuqtalarda o‘lchanadi. bu usul suv oqimida tezlik maydonining xususiyatlarini o‘rganishda, yangi ochilgan stvorlar birinchi 2-3 yilda qo‘llaniladi. batafsil usulda tezlik tikliklari orasidagi masofalar daryo kengligi bo‘yicha teng oraliqlar orqali belgilanadi batafsil • kam sonli vertikallarda (lekin beshtadan kam emas) va ulardagi nuqtalarda (ikki-uch) suv sarfini o‘lchash mo‘ljallangan. asosiy • daryo o‘zani suv o‘tlaridan va muzlanish holatidan xoli bo‘lganda tezlik vertikalidagi bir yoki ikki nuqtada suv sarfi o‘lchanadi. vertikallar soni va ularning joylashishi batafsil va asosiy usullarda o‘lchangan suv sarflarini tahlil qilish asosida belgilanadi. qisqartirilgan • suv sarfini o‘lchash suv sathlarining keskin o‘zgarishi (soatiga 10 sm dan ko‘p) va o‘zanning kuchli deformatsiyasi kuzatilgan hollarda qo‘llaniladi. bunday hodisa asosan suv toshqini kuzatilgan vaqtda sodir bo‘lishi mumkin …

3 / 63

urlikga qarab epyura teng bo‘laklarga bo‘linishi ham bo‘linmasligi ham mumkin. bo‘lingan xar bir maydonning o‘rtasidan tezlik qiymatlari olinadi va epyuraning o‘ng tomoniga yozib qo‘yiladi. bo‘laklarga ajralgan epyura qoldiq bilan bo‘linishi mumkin. shu qoldiq koeffitsientga ko‘paytiriladi. 4 m /c59.1 4 3 13 4 3 15.101.21 4 4 m m n v m v v ni ur          iv m nv n bu yerda: epyuradagi tezliklar yig‘indisi, - qoldiq bo‘lib ajralgan oxirgi maydonning balandligi mm da, qoldiq bo‘lib ajralgan oxirgi maydonning o‘rtasidagi tezlik umumiy maydonlar soni 16:53 suvning oqish tezligini o’lchashni ahamiyati suvning oqish tezligini o’lchash suv sarfini aniqlashda ahamiyati suvning oqish tezligini o’lchashni ahamiyati suvning oqish tezligini o’lchash ahamiyati gidrotexnik inshootlarni loyihalash va qurishda suvning oqish tezligini o’lchashni ahamiyati suvning oqish tezligini o’lchash ilmiy-amaliy masalalarni hal qilishda ahamiyati tezlikni o’lchashdan ko’zlangan maqsad suv rejimining asosiy elementi hisoblangan suv sarfini aniqlashdan xalq xo’jaligini tarmoqlarini …

4 / 63

chi chiziq izotaxa deb ataladi. oqim ko’ndalang kesimida izotaxalarning tasvirlanishi suvning oqish tezligini hisoblash ifodasi parrakning bir sekunddagi aylanishlari sonini aniqlab, suvning oqish tezligini quyidagi ifoda yordamida hisoblash mumkin: v = v0 + k  n, bu yerda: v–suvning oqish tezligi, m/s; v0-boshlang’ich tezlik, m/s; k-koeffitsient, n-parrakning 1 sekunddagi aylanishlari soni. ko’pchilik hollarda v0 = 0,03 - 0,07 m/s oralig’ida bo’ladi. gidrometrik parrakning bog’lanish grafigi )(nf oqib ketayotgan jismning tezligini hisoblashga asoslangan usul tezlikni o'lchash uchun turli xil suzuvchi vositalardan (po‘kaklardan) foydalaniladi, ularni kerakli chuqurlikka tushirilish mumkin. yuza po‘kaklari chuqurlik po‘kaklari integrator po‘kaklar http://www.domastroim.su/netcat_files/image/picohydro3.jpg http://www.domastroim.su/netcat_files/image/picohydro3.jpg pito trubkasi buning uchun naycha oqimga qaragan teshik bilan oqimga kiritiladi. tezlik tezlik bosimiga bog‘liq holda aniqlanadi, tezlik bosimi to'g'ridan-to'g'ri trubadagi sath balandligidan o'lchanadi. o'lchov naychalari oqimning ma'lum nuqtalarida mahalliy tezlikni ta'minlaydi. suvning oqish tezligini jonli kesmaning istalgan nuqtasida o’lchash 32 gidrometrik parrak suvning oqish tezligini jonli kesmaning istalgan nuqtasida o’lchash imkonini beradi. gidrometrik parrak …

5 / 63

jonli kesma bo'yicha o'rtacha tezlikni to‘g‘ridan to‘g‘ri aniqlash mumkin. vertikaldagi o'rtacha tezlikni integratsion usul bilan aniqlashda gidrometrik parrak asta-sekin suv yuzasidan o'zan tubiga tushiriladi. shu vaqt davomida qayd etilgan signallar soni sanab boriladi. gidrometrik parrakni tushirish tezligi uni ko‘tarish tezligiga teng bo’lishi kerak suv sarfi haqidagi ma’lumotlar muhim ahamiyati qishloq va suv xo’jaligida gidrotexnik inshootlarni loyihalash, qurish va ekspluatatsiya qilishda suv sarfi haqidagi ma’lumotlar quyidagilarda muhim ahamiyatga ega xarakterli suv sarflari o’lchashlar natijasida uning o’rtacha kunlik, o’rtacha oylik, o’rtacha yillik, o’rtacha ko’p yillik hamda eng yuqori va eng kichik qiymatlari aniqlanadi. bu kattaliklar bir nom bilan xarakterli suv sarflari deb ataladi. 0 20 40 60 80 100 120 140 1981 1983 1985 1987 1989 1991 1993 1995 1997 1999 2001 2003 2005 2007 2009 2011 2013 q, m3/s y i l l a r sho'rchi j.surhon suv ombori to'g'onidan quyida oqim hajmi tushunchasi ma’lum vaqt davomidagi suv sarflarining o’rtacha qiymatlari …

Want to read more?

Download all 63 pages for free via Telegram.

Download full file

About "quruqlik gidrologiyasi"

prezentatsiya powerpoint o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi “toshkent irrigatsiya va qishloq xo‘jaligini mexanizatsiyalash muhandislari instituti” milliy tadqiqot universiteti gidrologiya va gidrogeologiya kafedrasi fan. “quruqlik gidrologiyasi” mavzu: daryolar suv oqim tezligi va sarfi. gidrologiya va gidrogeologiya kafedrasi katta o‘qituchisi mansurov safar raxmankulovich suv harakati haqida umumiy ma'lumot. suvning oqish tezligi turlari. daryo oqimida suvning oqish tezligini taqsimlanishi. suvning oqish tezligini aniqlashning zamonaviy usul va vositalari; suv sarfi va uni aniqlashda bajariladigan ishlar tarkibi. suv sarfini aniqlash usullarining tasnifi. sarf modeli va uning xususiyatlari. reja: suv sarfi daryoning ko‘ndalang qirqimidan vaqt birligi ic...

This file contains 63 pages in PDF format (4.6 MB). To download "quruqlik gidrologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: quruqlik gidrologiyasi PDF 63 pages Free download Telegram