diqqatning psixologik nazariyalari

DOCX 45 pages 61,2 KB Free download

45 pages

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklash

Hajmi 61,2 KB

Fayl turi DOCX

Pages 45

Updated Dek 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 45

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi mirzo ulug‘bek nomidagi o‘zbekiston milliy universiteti ijtimoiy fanlar fakulteti psixologiya kafedrasi kurs ishi mavzu: diqqatning psixologik nazariyalari ta’lim yo‘nalishi: 60310903 – psixologiya (amaliy psixologiya) fan: umumiy psixologiya qabul qiluvchi: ____________ toshkent-2025 mundarija kirish 2 i. bob. diqqat va uning o’rganish nazariyalari 6 1.1 diqqatni o’rganish nazariyalari 11 1.2.diqqatga l.s.vigotskiyning qarashlar. 19 ii-bob diqqat turlari 25 2.1.ixtiyoriy va ixtiyorsiz diqqat 29 2.2.diqqatni tadbiq etishni psixologik o`ziga xosligi 34 xulosa 39 foydalanilgan adabiyotlar. 44 kirish mavzuning dolzarbligi. diqqatning o`ziga xos xususiyatlariga uning kuchi va barqarorligi, bo`linishi, kulami, parishonxotirlik, taqsimlanishi kabilar kiradi. dastavval diqqatning barqarorligidan iborat bo`lgan tomonini ajratib ko`rsatish kerak. biz ma`lum vaqt oralig`idagi diqqat to`lqini haqida gapirishimiz mumkinmi? ayrim tadqiqotchilar diqqatning davomiyligini sof biologik ritmlar bilan cheklashga intilganlar. ular diqqatni tebranishi deb, atalishi xususiyatini diqqatning biologik ritmiga kiritganlar. diqqatning tebranish xususiyati, odatda bilinar- bilinmas qo`zg`atuvchilar orqali o`rganiladi. masalan: soatning chiqillashiga quloq soladigan bo`lsak, …

2 / 45

dir bir faoliyatni bajarish ustida diqqatimizni uzoq vaqt saqlay olmaymiz. masalan: koptok o`ynagan paytda shunday qilib barcha diqqat biror ob`ekt ustida uzoq vaqt davomida to`xtab turolmasa ham, lekin diqqat uzoq vaqt davomida bitta faoliyatning o`zida to`planib turishi mumkinligida. muammoning ijtimoiy ahamiyati. ma`lum bo`lishicha, 40 minutlik ish davomida diqqatning qandaydir jiddiy tebranishi ro`y bermagan. demak, o`quvchilar butun dars davomida to`xtovsiz ishlashlari mumkin. albatta, o`quvchilar bunday uzluksiz ishlash bilan charchaydi. bu yoshda o`quvchilarga uzoq muddat davom etadigan ish buyurish yaramaydi. bolalarning yoshiga qarab ish qiyin bo`lsa ham ularga dam berib, bir ish turidan ikkinchi turiga o`tkazib turish kerak. diqqatning barqarorligi uchun bajarilayotgan faoliyatning jadalligi nihoyatda katta ahamiyatga ega. diqqat harakat bilan qo`shilib va o`zaro bir-biri bilan chirmashib, ob`ekt bilan mustahkam aloqa yuzaga keltiradi. diqqatning bo`linishi psixik faoliyatning shunday tashqil qilinishiki, bunda aynan bir vaqtning o`zida ikkita yoki undan ham ko`p ish harakat bajariladi. diqqat haqiqatdan ham bo`linishi mumkinmi? o`tgan asrning oxirida o`tkazilgan …

3 / 45

g ko`chirilishiga ba`zan ayni bir vaqtning o`zida idrok qilinadigan ikkita o`zaro farqlanadigan kuzatuvchini aks ettirishga murojaat qilishga to`g`ri keladi, bir - biridan farq qiluvchi ikkita qo`zg`atuvchining ta`sirini ayni bir vaqtning o`zida darhol bilib bo`lmaydi. kurs ishi maqsadi. parishonxotirlik diqqatning salbiy tomonini tashqil etadi. parishonxotirlik deganda ko`pincha ishga nihoyat darajada berilib ketish tushuniladi. syunday paytda odam atrofidagi narsalarni mutlaqo payqamay qo`yadi. bolalarda parishonxotirlik tez - tez uchrab turadi. bolalarning shaxsini uning irodaviy sifatlarini uzoq vaqt tarbiyalash yo`li bilan bunday parishonxotirlikka kurash olib borishi zarur. parishonxotirlikdan tashqari diqqatning boshqacha turidagi uo`zilishlari ham uchrab turadi. ongning kasallik tufayli torayishi, diqqatning ko`lamining cheklanishiga, diqqat doirasining torayishi kiradi. ayrim ruxiy kasallik holatlarida diqqatning inertligi (sustligi) yoki mutlaqo harakatsizligi, qandaydir biron ob`ekt ustida to`xtab qolishi holatlarini kuzatish mumkin. bola hayotining bir oylik davrlarida uning uchun faqat ixtiyorsiz diqqat xos bo`ladi. bu davrda bola dastavval tashqi qo`zg`atuvchilardan, ularning keskin o`zgartirishlaridan ta`sirlanadi. masalan: to`satdan paydo bo`ladigan qattiq ovozlardan …

4 / 45

miz. kurs ish vazifalari. kattalar tomonidan qaratilgan bu ixtiyoriy diqqat bola ikki yoshga etishi bilan ko`rina boshlaydi. bunda bola diqqatining to`planishi va barqarorligini saqlab turish uchun yoshlik paytidan boshlab beixtiyor ravishda o`ziga jalb qiladigan qo`zg`atuvchilarning taassurotini engishga to`g`ri keladi. katta kishilar bolani tozalikka, tartiblilikka, intizomli bo`lishga va jamiyatda yashash koidalariga o`rgatadilar. bo`larning hammasi ixtiyoriy diqqatni taraqqiy qildiradi. 5 yoshdan boshlab ixtiyoriy diqqat bolaning o`z tashabbusi bilan ham o`sa boshlaydi. bolalardagi ixtiyoriy diqqat maktab yoshidan boshlab tez o`sa boshlaydi. o`qish jarayonining o`zi ixtiyoriy diqqatning hamda uning to`planishi va barqarorligining o`sishiga yordam beradi. bolalarning yoshlari ulg`aygan sari diqqatning ayrim sifatlari kulami, kuchuvchanligi, kuchi va barqarorligi o`sib boradi. bolalarning diqqati avvalo kulamining torligi, bir narsadan ikkinchi narsaga sekinlik bilan kuchishi va bo`linishi bilan ajralib turadi. bir yoshli bolalarda biz faqat tor kontsentratsiyalashgan diqqatni ko`rishimiz mumkin. masalan: bolaga bir narsa berib bir qo`liga ushlatib qo`yib, ikkinchi qo`liga boshqa narsa bersak, u birinchi qo`lidagi narsani …

5 / 45

nazariyaga binoan uning zamirida organizmning oriyentirovka faoliyati turadi. ushbu gipotezalarni ilgari surgan psixologlar diqqatni yoʻnalganligining obʼektga bogʻliqligini va unda jarayonni boshqarish imkoniyati mavjudligini tushuntirishga harakat qiladi. n. f. dobrinin, a. n. leontev, p. ya. galperinlarning fikricha, organizmning qidiruv harakatlari, oriyentirovka faoliyati ikki qismdan iboratdir. 1. diqqat qaratilgan tashqi ifodaga ega boʻlgan obʼektni sezish, idrok qilish. shu yerda qarama-qarshilik vujudga keladi: chunki obʼektning yoʻqolishi bilan diqqat ham oʻz funksiyasini tugatadi. a. n. leontev mulohazasiga koʻra, bu oriyentir faoliyati emas, chunki obʼektning paydo boʻlishi bilan diqqat ham namoyon boʻladi, obʼekt yoʻq boʻlsa, demak diqqat ham boʻlmaydi, deb taʼkidlaydi. 2. p. ya. galperin esa, obʼektning paydo boʻlishi bilan diqqat yuzaga keladi. obʼekt yoʻqolganidan keyin esa psixik qism boʻlgan tekshirish, nazorat qilish jarayoni boshlanadi. demak, diqqat ongni bir obʼektga yoʻnaltirilishi va ongli holatni nazorat qiluvchi jarayondan iboratdir. shaxsni psixologik o‘rganishda eksperimental metodikalar majmui qo‘llaniladi (s.ya.rubinshteyn (1970); b.v.zeygarnik (1976); v.m.bleyxer (1976); e.t.sokolova (1980); l.f.burlachuk, s.m.morozov …

Want to read more?

Download all 45 pages for free via Telegram.

To'liq yuklab olish

About "diqqatning psixologik nazariyalari"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi mirzo ulug‘bek nomidagi o‘zbekiston milliy universiteti ijtimoiy fanlar fakulteti psixologiya kafedrasi kurs ishi mavzu: diqqatning psixologik nazariyalari ta’lim yo‘nalishi: 60310903 – psixologiya (amaliy psixologiya) fan: umumiy psixologiya qabul qiluvchi: ____________ toshkent-2025 mundarija kirish 2 i. bob. diqqat va uning o’rganish nazariyalari 6 1.1 diqqatni o’rganish nazariyalari 11 1.2.diqqatga l.s.vigotskiyning qarashlar. 19 ii-bob diqqat turlari 25 2.1.ixtiyoriy va ixtiyorsiz diqqat 29 2.2.diqqatni tadbiq etishni psixologik o`ziga xosligi 34 xulosa 39 foydalanilgan adabiyotlar. 44 kirish mavzuning dolzarbligi. diqqatning o`ziga xos xususiyatlariga uning kuchi va barqarorligi, bo`linishi, kulami, parishonxotirli...

This file contains 45 pages in DOCX format (61,2 KB). To download "diqqatning psixologik nazariyalari", click the Telegram button on the left.

Tags: diqqatning psixologik nazariyal… DOCX 45 pages Free download Telegram