yuridik matnda qo‘shma gap tuzish talablari

DOCX 6 pages 17.6 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 17.6 KB

File type DOCX

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

10-mavzu: yuridik matnda qo‘shma gap tuzish talablari matnlar, birinchi navbatda, ularning ta’limiy-tarbiyaviy ahamiyati va tematik rang-barangligiga e’tibor beriladi. ular turli badiiy asarlar, publitsistik, ilmiy va ilmiy-ommabop materiallardan tanlab olinadi hamda uning mazmuni, kompozitsiyasi va tili obrazli, tushunarli bo‘lishi, o‘quvchi bilim darajasiga mos bo‘lishi, dolzarbligi hisobga olinadi. yuridik matn esa, asosan, rasmiy uslubdagi materiallardan olinadi. yuridik matn ham rivoya, ham tasvir, ham dialog xarakterida bo‘lishi mumkin, ya’ni tabiat manzarasi, portret tasviri, ma’lum bir sujet, mehnat jarayoni ifodasi bo‘lishi ham maqsadga muvofiqdir. yuridik matn tuzishni o‘rganishda yozma nutqni o‘stirish bilan birga matnning g‘oyaviy-siyosiy, ta’limiy-tarbiyaviy tomoniga jiddiy ahamiyat beriladi. yuridik matning tili iloji boricha sodda, aniq, ravon, tushunarli bo‘lishi bilan ajralib turishi kerak. murakkab va aralash qo‘shma gaplarni yuridik matnda ko‘p qo‘llash ommaning tushunishini qiyinlashtiradi, mazmun g‘alizligiga olib keladi. bunday gaplardan, ayniqsa, qonun hujjatlarini yozishda kamroq foydalanish kerak qo’shma gap – ikki yoki undan ortiq sodda gapning o’zaro grammatik va mazmuniy munosabatidan tashkil …

2 / 6

ma gaplar 3) ayiruv bog’lovchilari yordamida bog’langan qo’shma gaplar 4) bo’lsa, esa so’zlari yordamida bog’langan qo’shma gaplar 2. ergashgan qo’shma gaplar 1) kesim ergash gapli qo’shma gaplar 2) ega ergash gapli qo’shma gaplar 3) to’ldiruvchi ergash gapli qo’shma gaplar 4) aniqlovchi ergash gapli qo’shma gaplar 5) hol ergash gapli qo’shma gaplar hol ergash gapli qo’shma gap o’z navbatida o’rin, payt, to’siqsizlik ergsh gapli qo’shma gap kabi turlarga bo’linadi. 3.bog’lovchisiz qo’shma gap bog’langan qo’shma gap mavzuini o’tishda badiiy matnlardan teng bog’lovchilar vositasida bog’langan qo’shma gaplarni topish, ularni izohlash, mustaqil ravishda bog’langan qo’shma gaplar tuzish, ularni ma’nodoshi bilan almashtirish singari topshiriqlar bajarilishi mumkin. o’quvchilarda nuqtalar o’rniga teng bog’lovchilardan mosini qo’yib gaplarni ko’chirish, qismlarni goh-goh, dam-dam, ba’zan-ba’zan, yo-yo singari ayiruv bog’lovchilari bilan biriktirib, ma’noda qanday o’zgarish sezilganligini aniqlash kabi mustaqil ishlar tavsiya etiladi. bog’langan qo’shma gap turlaridan biri sifatida qaralayotgan bo’lsa, esa so’zlari yordamida bog’langan qo’shma gapni o’tishda quyidagi misol keltiriladi va unda …

3 / 6

ron bo’ldi – kesim. “ergashgan qo’shma gap” mavzuini o’zlashtirish jarayonida o’quvchilar e’tiboriga sodda gap juftlari beriladi. ulardan ergashtiruvchi bog’lovchilar yoki ko’makchili qurilma vositasida qo’shma gaplar tuzish vazifasi topshiriladi. 1.bahor keldi. qushlar issiq o’lkalardan qaytib kela boshladi. – bahor keldi, shuning uchun qushlar issiq o’lkalardan qaytib kela boshladilar. mavzuni o’rganishda bog’lovchi vositalarni ma’nodoshi bilan almashtirish, ergashtiruvchi bog’lovchilar vositasida bog’langan qo’shma gaplardagi ma’noviy munosabatni aniqlash, ulardan o’rinli foydalanish kabi ijodiy-amaliy topshiriqlar beriladi. o’quvchilar “ergash gapli qo’shma gap” tushunchasini sharhlay olishlari, ergash gapli qo’shma gaplarda qaysi gap boshqa bir gapni to’ldirib, aniqlab kelishi haqida xulosa chiqarishlari, ergash gapli qo’shma gapni kengaygan birikmali sodda gapga aylantira olishlari lozim. ergash gapni bosh gapga bog’lashda turli grammatik vositalardan foydalanish masalasiga alohida e’tibor qaratiladi. darslikda ergashgan qo’shma gaplarni ularda ishtirok etgan bog’lovchi vositalariga ko’ra quyidagi turlarga bo’lingan. 1.ergashtiruvchi bog’lovchili ergashgan qo’shma gap (chunki, negaki, go’yo, agar, toki) 2.ko’makchili qurilmalar yordamida ergashgan qo’shma gap (shuning uchun, shu sababli, …

4 / 6

gapning o’rni va tinish belgilari 4.ergash gapning bosh gapga bog’lanish yo’li 5.gap bo’laklari. shuni bilib qo’yingki, xodimlar bir joyda qotib qolgan rahbarni yoqtirmaydilar. 1) bosh gap – shuni bilib qo’yingki; ergash gap – xodimlar bir joyda qotib qolgan rahbarni yoqtirmaydilar; 2) to’ldiruvchi ergash gap; 3) ergash gap bilan bosh gap vergul bilan ajratilgan; 4) bosh gap ergash gapga –ki bog’lovchisi vositasida bog’langan; 5) gap bo’laklarini aniqlash: (shuni – to’ldiruvchi, bilib qo’yinki – kesim; xodimlar – ega, bir joyda – qotib qolgan – aniqlovchi, rahbarni – to’ldiruvchi, yoqtirmaydilar – kesim). bog’lovchisiz qo’shma gapning sodda gaplari o’zaro bog’lovchilarsiz, ohang yordamidagina birikadi. bunday gaplar orasida yozuvda vergul, ikki nuqta, nuqtali vergul va tirelar qo’yiladi. bog’lovchisiz qo’shma gapning bog’langan va ergashgan qo’shma gaplarga o’xshash tomonlarini o’quvchilarga tushuntirish uchun bog’lovchilarni ishtirok ettirib gap tuzish va ularni bog’lovchisiz qo’shma gaplarga yoki ergashgan qo’shma gaplarga aylantirish mashqlari o’tkaziladi. eshik ochildi va xonaga rassom kirib keldi. eshik ochildi, …

5 / 6

i – to’ldiruvchi. ko’chirma va o’zlashtirma gaplar hamda ularning tinish belgilari haqidagi ma’lumot o’quvchilarning yozma va og’zaki nutqini o’stirishda katta yordam beradi. o’quvchilar boshqalarning nutqini aynan berish usullarini, shuningdek, ularni o’zlashtirib aytish kabi stilistik malakalarni egallab oladilar. o’quvchilar o’z yozma ishlarida ko’chirma va o’zlashtirma gaplarning turli shakllaridan foydalana bilishlari, bunda nutqning emotsionalligiga e’tibor qaratishlari lozim. ko’chirma va o’zlashtirma gaplarni o’rgatish adabiiy o’qish darslari hamda o’quvchilarga ijodiy imlo yozdirish bilan uzviy bog’lanishi shart. nazorat uchun mashqlar 1-mashq. quyidagi gaplardan sodda gaplarni hosil qiling. 1. elektron tartibda sud va ijro ishini yuritishning takomillashtirilishi sud faoliyatining samaradorligiga, shuningdek, «elektron hukumat to‘g‘risida»gi qonunni amalga oshirish doirasida mamlakatimizni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirishning zamonaviy bosqich talablariga to‘liq asoslangan odil sudlovning jamoatchilik uchun ochiqligi, shaffofligi va erkinligi kabi demokratik prinsiplarini hayotga izchil tatbiq etishga xizmat qiladi («inson va qonun» 14.03.2017 №11) 2. xalq deputatlari viloyat kengashi doimiy komissiyalarining raislari, huquq-tartibot organlari, moliya muassasalari, boshqa davlat va jamoat tahkilotlari vakillari …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yuridik matnda qo‘shma gap tuzish talablari"

10-mavzu: yuridik matnda qo‘shma gap tuzish talablari matnlar, birinchi navbatda, ularning ta’limiy-tarbiyaviy ahamiyati va tematik rang-barangligiga e’tibor beriladi. ular turli badiiy asarlar, publitsistik, ilmiy va ilmiy-ommabop materiallardan tanlab olinadi hamda uning mazmuni, kompozitsiyasi va tili obrazli, tushunarli bo‘lishi, o‘quvchi bilim darajasiga mos bo‘lishi, dolzarbligi hisobga olinadi. yuridik matn esa, asosan, rasmiy uslubdagi materiallardan olinadi. yuridik matn ham rivoya, ham tasvir, ham dialog xarakterida bo‘lishi mumkin, ya’ni tabiat manzarasi, portret tasviri, ma’lum bir sujet, mehnat jarayoni ifodasi bo‘lishi ham maqsadga muvofiqdir. yuridik matn tuzishni o‘rganishda yozma nutqni o‘stirish bilan birga matnning g‘oyaviy-siyosiy, ta’limiy-tarbiyaviy tomoniga jiddiy ah...

This file contains 6 pages in DOCX format (17.6 KB). To download "yuridik matnda qo‘shma gap tuzish talablari", click the Telegram button on the left.

Tags: yuridik matnda qo‘shma gap tuzi… DOCX 6 pages Free download Telegram