qon aylanish a’zolari tizimini baholash

PPTX 20 pages 924.2 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 924.2 KB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

qon aylanish a’zolari tizimini baholash reja qon aylanish a’zolari tizimini baholash qon aylanish tizimida kuzatiladigan o'zgarishlar qon aylanish tizimini tekshirish usullari qon aylanish a’zolari tizimini baholash qon aylanish tizimi a'zolaridan biri bo'lgan yurak qonni harakat-lantirib, uni inson a'zolari va to'qimalariga yetkazib berib turadi. u oldingi ko'ks oralig'ida joylashgan bo'lib, sog'lom odam yuragining asosi chap tomonda ii qovurg'a damida tursa, uchi v qovurg'a oralig’ida turadi. yurak xajmi 250-300 g ni tashkil etadi. uzunasiga ketgan to’siq bilan yurak chap va o'ng nimtaga bo'linadi. har bir nimtasi yurak bo'lmachasi bilan yurak qorinchasiga bo'linadi. yurak uch qavatdan: ichki - endokard, o'rta - miokard va tashqi -perikarddan tashkil topgan. endokard yurak bo'lmachalari bilan qorinchalari bo'shliqlarining ichki yuzasini qoplab turadigan endotimal hujayralardan iborat. yurakning bir bo'shlig'i ikkinchisiga aylanadigan joyda endokard qalin tortib, burmalar hosil qiladi, yurak klapanlari deb shularga aytiladi. miokard - yurakning o'rta qavatidir. o’ng qorincha miokardi chapnikiga qaraganda sustroq rivojlangan. qorin-chalari muskul qavati bo'lmachalarinikiga …

2 / 20

pka venalarini hosil qiladi. bu venalardan arterial qon chap bo'lmachaga, undan chap qorinchaga tushadi. kislorod bilan to'yingan qon chap qorinchadan aorta va arteriyalar tarmog'i orqali butun organizmga tarqaladi. arteriyalar kichikroq kalibrdagi tomirlarga bo'linib borib, kapillyarlar bilan tugallanadi. kapillyarlarning diametri 7-8 mkmni tashkil etadi. kapillyarlar yarim o'tkazuvchi bir qavat hujayralardan tuzilgan. kapillyarlardan oqib kelgan qon kislorod va oziq moddalarni hujayralarga beradi va ishlangan mahsulotlarni o'ziga singdirib oladi. kapillyarlarning arterial va venoz tirsagi bor. kapillyarlarning ko'pgina qismi odatda puchaygan holatda bo'lib, dam olib turadi. puchayib turgan shu kapillyarlar jismoniy zo'riqish paytida qon bilan to'lishadi. organizmdagi barcha a'zo va to'qimalar kapillyarlaridan qon venalarga yig'iladi va ular o'ng bo'lmachaga oqib keladi. qon aylanish tizimi. qon aylanish tizimi ikkita - katta va kichik qon aylanish doirasiga bo'linadi. tomirlar tizimining bir qismi, ya’ni o'ng qorinchadan o'pka arteriyasining chiqish joyidan to o’pka venasining chap bo'lmachaga quyilish joyigacha bo'lgan qismi kichikqon aylanish doirasi deyiladi. tomirlar tizimining qolgan qismi, …

3 / 20

ak o'zining qisqarishi uchun impulslarini o'zi ishlab chiqarib boradi, ya'ni u avtomatizm xususiyatiga egadir. u har safar qisqarganda normada 50-70 ml qonni otib chiqaradi, bu sistolik hajmni tashkil etadi. yurakning minutlik hajmi 1 minut davomida yurak otib chiqaradigan qon miqdori hisoblanadi. odam tinch turganida u 3,5-5litrni tashkil etadi. sistola paytida yelka arteriyasidagi qon bosimi sog’lom odamda taxminan 17,5-18,5 kpa (simob ustuni hisobida 110-140 mm)ni tashkil etadi. diastola paytida bu bosim pasayib 9,33-10,7 kpa(simob ustuni hisobida 70- 80 mm) ga tushadi. qonning hammasi tomirlar o'zanida aylanib yurmaydi. sog'lom odam organizmidagi 5-6 litr qonning 1/3 qismi asosiy qon depolari - jigar, taloq, muskullarva terida aniqlanadi. qon aylanish tizimida kuzatiladigan o'zgarishlar qon aylanish tizimida quyidagi o'zgarishlar kuzatiladi: yurak o'ynashi, uning to'xtab-to'xtab urishi (aritmiya), yurak sohasida og'riq, hansirash. nafas qisishi (bo'g'ilish), shish, sianoz va boshqalar. yurak o'ynashi. sog'lom odam tinch holatda va sezilarli jismoniy kuchlanishda ham yurak urishini sezmaydi, faqatgina jismoniy zo'riqishda (masalan, zo'r …

4 / 20

hi - aritmiya deganda, yurakning to'xtab-to'xtab, xuddi xayolda yurak muzlab, to'xtab qolganday, qisqa kuchli urishi tushuniladi. yurakning to'xtab-to'xtab urishi bir marotaba yoki davomli bo'lishi mumkin. bu holatga yurak qisqarishlarining buzilishi sabab bo'ladi. yurak sohasidagi og'riq yurak kasalliklarining muhim belgisidir. qisib turadigan og'riqlar, ko'pincha yurak muskulini oziqlantirib turadigan toj tomirlar orqali yurakning qon bilan ta'minlanmasligi (miokardishemiyasi) natijasida kelib chiqadi. og'riq qisqa vaqtli (3-5minutgacha), xurujsimon bo'lib, ko'pincha fizik kuchlanish vaqtida(yurganda, zinadan yuqoriga ko'tarilganda), ko'chadagi havo haroratipast bo'lgan vaqtda birdaniga ko'chaga chiqqanda seziladi. og’riq ko’pincha to'sh sohasida (kamdan-kam yurak sohasida) bo'lib, ba’zan harakatni to'xtatganda yoki nitroglitserin qabul qilganda o'tadi. hansirash. yurak kasalliklarida ko'p uchraydigan belgilar yurak qisqaruvchanlik funksiyasining pasayishi natijasida kelib chiqadi va buning evaziga kichik qon aylanish doirasida qon dimlanadi, hansi-rash - yurak yetishmovchiligining birinchi belgilaridan hisoblanadi. yurak muskullarining sezilarsiz bo'shashishi natijasida jismoniy kuchla-nishlarda hansirash seziladi. yurak muskullarining to'satdan bo'shashishi sababli, to'satdan hansirash yuzaga keladi (xuddi nafas qisish xurujidek), bu holat yurakastmasi …

5 / 20

ardan),bemor yotgan paytda shish bel va dumg'aza sohasida aniqlanadi. sianoz. lablar, burun uchi, barmoqlar, tirnoqlar ko'karadi va yurak yetishmovchilik belgilaridan biri bo'lib, shishdan oldin kelib chiqadi. qon aylanish tizimini tekshirish usullari so'rab-surishtirish. qon aylanish sistemasi zararlanganda patsiyent hansirash, vaqti-vaqti bilan bo'g'ilib qolish, yurak o'ynog'i va yurakishida to'xtalish bo'lib turishi, yurak sohasi hamda to'sh ortidagi og'riqlar, yo'tal, qon tuflash, badanida shishlar borligidan noliydi. bunda bemorlarda markaziy nerv sistemasiga aloqador funksional o'zgarishlar kuzatiladi, bular darmonsizlik, tez charchab qolish, uyqu buzilishi, bosh og'rig'i va bosh aylanishi ko'rinishida bo'ladi. hansirash ko'pincha chap qorincha yetishmovchiligining alomati bo'lib hisob-lanadi. yetishmovchilikning dastlabki davrlarida odam jismonan zo’r berganida, tez yurganida, zinadan ko'tarilib chiqqanida hansiraydi. yurak kasalliklarida hansirash paydo bo'lishining sababi – gazlar almashinuvi buzilib, chala oksidlangan mahsulotlarning qonda to'planib qolishidir. bo'g'ilish xurujlari: odatda to'satdan kechasi tutib qoladi. bo'g'ilish xuruji tutgan paytda bemor birdan havo yetishmay qolganini sezadi, ko'kragida g'arg'araga o'xshagan xirillashlar paydo bo'ladi, qon aralash balg'am tushadi. yurak …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "qon aylanish a’zolari tizimini baholash"

qon aylanish a’zolari tizimini baholash reja qon aylanish a’zolari tizimini baholash qon aylanish tizimida kuzatiladigan o'zgarishlar qon aylanish tizimini tekshirish usullari qon aylanish a’zolari tizimini baholash qon aylanish tizimi a'zolaridan biri bo'lgan yurak qonni harakat-lantirib, uni inson a'zolari va to'qimalariga yetkazib berib turadi. u oldingi ko'ks oralig'ida joylashgan bo'lib, sog'lom odam yuragining asosi chap tomonda ii qovurg'a damida tursa, uchi v qovurg'a oralig’ida turadi. yurak xajmi 250-300 g ni tashkil etadi. uzunasiga ketgan to’siq bilan yurak chap va o'ng nimtaga bo'linadi. har bir nimtasi yurak bo'lmachasi bilan yurak qorinchasiga bo'linadi. yurak uch qavatdan: ichki - endokard, o'rta - miokard va tashqi -perikarddan tashkil topgan. endokard yurak bo'lmachalari ...

This file contains 20 pages in PPTX format (924.2 KB). To download "qon aylanish a’zolari tizimini baholash", click the Telegram button on the left.

Tags: qon aylanish a’zolari tizimini … PPTX 20 pages Free download Telegram