xristiandini tarixi va asosiy g'oyalari

PPTX 36 pages 3.9 MB Free download

36 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.9 MB

File type PPTX

Pages 36

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 36

buddaviylik dini o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi zarmed universiteti | dinshunoslik fanidan ma’ruzachi: jurakulov jamol komilovich 4-mavzu; xristian dini tarixi va asosiy g'oyalari xristianlikning paydo bo‘lishi, aqidalari, asosiy yo‘nalishlari, taʼlimotlari va manbalari. katolitsizm va pravoslavlik dini yo‘nalishlarining o‘zaro farqli tomonlari. protestantlik harakatining shakllanishi va rivojlanishi. rim-katolik cherkovi faoliyatining o‘ziga xos xususiyatlari. sharqiy yevropa pravoslavlik avtokefal cherkovlari. reja xristianlik-dunyoda eng keng tarqalgan diniy eʼtiqod. yevropa, amerika mamlakatlarida, avstraliyada, faol missionerlik harakati natijasida afrika, yaqin sharqda va uzoq sharqning bir necha mintaqalarda keng yoyilgan. jahonda bu dinga taxminan 2.5 milliard kishi eʼtiqod qiladi. xristianlikning asosiy gʻoyasi xudo odam — iisus xristos (iso masih; iso) haqidagi rivoyatlar bilan bogʻliq. xristianlik taʼlimotiga koʻra, xudo yagona, lekin u muqaddas uchlikda namoyon boʻladi, deb oʻylashadi. iso kelajakda tiriklar va oʻliklar ustidan hukm chiqarish uchun oxirat kuni yerga qaytib keladi, deb uqtiriladi. uning oʻgitlariga, vasiyatlariga amal qilganlar, hayot mashaqqatlariga u kabi bardosh berganlargina narigi …

2 / 36

mida yashovchi yahudiylar oʻrtasida paydo boʻlgan. sharq dinlariga xos ayrim tasavvurlar ham unda oʻz ifodasini topgan. xristian jamoalarining ijtimoiy tarkibi vaqt utishi bilan ruhoniylar va oddiy jamoa aʼzolariga boʻlingan. ayrim-ayrim jamoalar oʻrtasidagi aloqalarning mustahkamlanishi yepiskop boshliq cherkovining tarkib topishiga olib keldi. cherkov katta boylik toʻplab, siyosiy kuchga aylanib borgan. dastlab xristianlarni taʼqib etgan rim imperatorlari keyinchalik xristian tarafdorlari boʻlishdi. iv asrda xristianlik rim imperiyasida mavjud ijtimoiy tuzum va uning tartiblarini himoya qiluvchi davlat diniga aylandi. rim imperiyasining gʻarbiy va sharqiy qismidagi oʻziga xos tarixiy taraqqiyot xristian cherkovini ikkiga: katolik (imperiyaning gʻarbiy qismi) va pravoslav (sharqiy qismi) boʻlinishiga olib keldi. xristianlikning bu boʻlinishi 1054-yilda rasman eʼtirof etilgan boʻlsada, biroq bu jarayon xiii asrning boshlarida tugallangan. xvi asrda reformatsiya natijasida yevropadagi qator cherkovlar katolikdan ajralib chiqib, xristianlikning uchinchi asosiy oqimi — protestantizm yuzaga keldi. 19-asrning oxirida xristian cherkovlarining missionerlik faoliyati kuchaydi! xristianlik dini buddaviylik va islom dinlari qatorida jahon dini hisoblanadi. bu …

3 / 36

i. yangi eraning boshlanishi ham iso masihning dunyoga kelishi bilan bog’liq. 9 eramizning boshlarida yahudiylar hokimyatning uch tabaqasi bilan bog’liq og’ir tushkunlikni boshdan kechirar edilar. bir tomondan rim imperatori va uning joylardagi noiblari, ikkinchi tomondan falastin podshohi irod antipa, uchunchi tomondan esa ruhoniylar xalqni turli soliqlar va majburyatlar bilan ko’mib tashlagan edilar. xuddi shu davrda yahudiylar o’rtasida kutilayotgan xaloskorning kelishi yaqinlashib qolganligi haqida xabar tarqatuvchilar paydo bo’ldi. ular xalqni kutilayotgan xaloskor kelishiga tayyorlash uchun chiqqan edilar. shunda iso masih yahudiylikni isloh qilish va uni turli hurofatlardan tozalash g’oyasi bilan chiqib, xristian diniga asos soldi. yaxudiylar uni va uning izdoshlarini falastindan quvg’in qildilar. isoni 33 yoshida fitnachilikda ayblab qatl qilishga hukm qildilar. 10 isoning xochga osilishi 11 xristianlik ta’limotining tarqalishi. manbalar xabar berishicha, xristianlik yaxudiy muhitida yuzaga kelgan. bu esa xristianlikning yaxudiylikdan ko‘p jihatdan ta’sirlanishiga sabab bo‘ldi. xristianlikning asosiy g‘oyasi – isoning odamzodning xaloskori “messiya” ekanligi yaxudiylikda mavjud bo‘lib, oxiratga yaqin …

4 / 36

o’zidan olingan bo’lib, ”silangan” yoki “siylangan” ma’nolarini beradi. grekchada bu so’z “xristos” (“christos”) shakliga ega. bu dinning “xristianlik” yoki “masihiylik” deb atalishi ham shu so’zlar bilan bog’liq. bundan tashqari xristianlik iso masihning tug’ilgan qishlog’i “nazaret” bilan bog’lab, nazroniya deb ham atalgan. keyinchalik bu nom nasroniya, nasroniylik shaklini olgan. iso masih o’z ta’limotini o’zining 12 o’quvchisi apostollar – havoriylarga o’rgatdi. ular esa isoning vafotidan keyin ustozlarining talimotlarini har birlari alohida-alohida tarzda kitob shakliga keltirdilar. bu kitoblar bibliyaning “yangi ahd” qismini tashkil etadi. 13 bibliya. bibliya, yaxudiylik va xristianlik dinlari ta’limotiga ko’ra, u xudo tomonidan nozil qilingan, asosiy diniy aqida va axloq qonunlarini o’zida jamlagan muqaddas kitoblar majmuasidir. uning tarkibiga kirgan yaxudiy diniga talluqli kitoblar ‘qadimiy axd” deb, xristian talimotiga tegishli kitoblar “yangi axd” deb nomlanadi. yaxudiy va xristian bibliyalari bir-biriga mos kelmaydi. yaxudiylarning muqaddas kitobi qadimiy isroil va qadimiy yaxudiylarning diniy ta’limot va urf-odatlari asosida eramizdan avvalgi xiii asrda yozilgan bo’lsa, …

5 / 36

zi kitoblar bir necha mustaqil kitoblarga bo’linib ketganligi bilan izohlash mumkin. maslan, “musoning besh kitobi” avval bir butun bo’lib, keyinchalik beshta mustaqil kitobga ajratib yuborilgan, “kichik payg’ambarlar kitobi” 12 ta kitobga ajratib yuborilgan. 15 bibliya tarkibi qadimgi ahdnoma borliq chiqish sonlar loviy ikkinchi qonun yangi ahdnoma matfey evangeliyasi ioann evangeliyasi mark evangeliyasi luka evangeliyasi apostollar (xavorilar) ishlari apostolarning (xavorilar) xristian jamoalariga nomasi qiyomat-qoyim (apokalipsis) injil. injil – xushxabar ma’nosini anglatadi. yangi ahd tarkibiga kirgan injil 4 ga bo’linadi. matvey injili; 2) marko injili; 3) luka injili; 4) ioan injili. 17 xristianlik aqidalari xudo-ota, xudo-o‘g‘il, xudo muqaddas ruhga ishonish isoning xaloskor messiya (maxdiy) ekanligiga ishonish isoni qayta tirilishiga ishonish odamning gunohkorligi va undan xalos bo‘lishga ishonish jannat va do‘zaxga ishonish oxiratga ishonish xristianlikdagi oqimlar. 19 xristian cherkovining katolik va provaslav cherkovlariga ajralib ketishi rim papasi istambul patriarxining xristian olamida yetakchilik uchun olib brogan raqobati oqbatida vujudga keldi. ajralish jarayoni rim imperiyasining …

Want to read more?

Download all 36 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xristiandini tarixi va asosiy g'oyalari"

buddaviylik dini o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi zarmed universiteti | dinshunoslik fanidan ma’ruzachi: jurakulov jamol komilovich 4-mavzu; xristian dini tarixi va asosiy g'oyalari xristianlikning paydo bo‘lishi, aqidalari, asosiy yo‘nalishlari, taʼlimotlari va manbalari. katolitsizm va pravoslavlik dini yo‘nalishlarining o‘zaro farqli tomonlari. protestantlik harakatining shakllanishi va rivojlanishi. rim-katolik cherkovi faoliyatining o‘ziga xos xususiyatlari. sharqiy yevropa pravoslavlik avtokefal cherkovlari. reja xristianlik-dunyoda eng keng tarqalgan diniy eʼtiqod. yevropa, amerika mamlakatlarida, avstraliyada, faol missionerlik harakati natijasida afrika, yaqin sharqda va uzoq sharqning bir necha mintaqalarda keng yoyilgan. jahonda bu dinga taxm...

This file contains 36 pages in PPTX format (3.9 MB). To download "xristiandini tarixi va asosiy g'oyalari", click the Telegram button on the left.

Tags: xristiandini tarixi va asosiy g… PPTX 36 pages Free download Telegram