o’zbekistonda mavjud elektr stansiya va ularning rivojlanishi istiqbollari

PPTX 43 pages 5.3 MB Free download

43 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 5.3 MB

File type PPTX

Pages 43

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 43

elekt yuklamalarni hisoblash usullarining tasnifi raxmatov abdugani djumabekovich etvaqtem kafedrasi dotsenti 03- mavzu: o’zbekistonda mavjud elektr stansiyalari hamda ularning rivojlanish istiqbollari fan: elektr energiyasini ishlab chiqarish, uzatish va taqsimlash 1 reja: 1. gidroelektr stansiyalar 2. issiqlik elektr stansiyalar 3. muqobil energiya manbalari elektr stansiyalari elektr energiyasini ishlab chiqarish jarayonida energiyaning boshqa manbalarini konvertatsiya qilish. masalan, issiqlik, mexanik, gidravlik, kimyoviy, quyosh, shamol, geotermal, yadroviy va boshqa energiya manbalari, elektr energiyasi ishlab chiqarishda ishlatiladi. elektr energetika tizimining uzatish qismi yuqori voltli (yuv) elektr tarmoqlari samarali iste’mol joylardagi uzoq masofalarga elektr energiyasini yetkazib beradi. elektr energiya tizimi 1. gidro elektr stansiyasining ishlash prinsipi gesda suv energiyasini elektr energiyasiga aylantirib beradi. uning ish asoslarini o’rganuvchi fan gidravlika deb nomlanadi, u o’z ichiga gidrostatika (suyuqliklarni muvozanat holatlari) va gidrodinamikani (suyuqliklarni harakat-larini) oladi, kesilish suv oqimining quvvati-ma’lum tabaqa orqali oqayotgan, suv sarifi q qurilgan to’g’on suv havzasining yuqori oqim balandligi va past oqim balandliklari orqali ifodalanadi. …

2 / 43

suv oqimi kuchidan foydalanib, o’sha hududlarni elektr energiya bilan ta’minlash uchun uncha katta quvvatli bo’lmagan kichik geslarni qurish iqtisodiy jihatdan ma’qul bo’lgani sababli amaliyotga kirib bormoqda. geslarning boshqa turdagi elektr stansiyalardan asosiy afzalligi shundaki, bu elektr stansiyalarda doimo tiklanib turuvchi energetik resurs – suvdan foyda-laniladi. geslarda elektr energiya hosil qilish quyidagi sodda texnologik sxema bo’yicha amalga oshiriladi (1-rasm). gidroenergetik resurs bo’lmish suv turbinaning parraklarini aylantirib, mexanik energiyani yuzaga keltiradi va bu mexanik energiya o’zgaruvchan tok generatorida elektr energiyaga o’zgaradi. generatorda hosil qilingan elektr energiya kuchaytiruvchi transformator yordamida elektr uzatish liniyalari orqali iste’molchilarga uzatiladi. 1-rasm. gesda elektr energiya hosil qilish sxemasi. ges quriladigan joyda suvning potensial energiyasini jamlash maqsadida, gidrotexnik qurilma - to’g’on quriladi. bu to’g’on daryoning o’zanini to’sadi va hosil qilingan sun’iy suv omborida suvning ko’payishiga va bosim kuchining oshishiga olib keladi. geslarda hosil qilinadigan elektr energiyaning miqdori turbinadan o’tayotgan ma’lum bosimli suv miqdoriga va suv energiyasini elektr energiyaga o’zgartirishda …

3 / 43

izligini ta’minlash maqsadida barpo etiladigan sun’iy suv omborlari qishloq xo’jaligida ekinzorlarni sug’orishda kafolatlangan suv ta’minoti bo’lishini ham ta’minlaydi. 2-rasmda 1926 yili o’zbekistnda eng birinchi bo’lib qurilib ishga tushirilgan quvvati 2 mw bo’lgan bo’zsuv gesning elektr energiya ishlab chiqaruvchi generatorlari joylashtirilgan zalning umumiy ko’rinishi tasvirlangan. gidrotexnika inshootlarini. ges harakatlanuvchi suv energiyasi asosida ishlaydi. gidro energetikada buning bir necha usullari mavjud. masalan, gidroturbina yuritmalarida penstokdagi kabi suvni yuqoridan bosim bilan tushishi, suv g’ildiraklaridan foydalaniladi. to’g’onning pastki qismida suv bosimi yuqori bo’lib undan gidroenergiya olish mumkin. gidro energiyasi iqtisodiy jihatdan samarali bo’lib, ekologik qulaydir. geslarda elektr energiyasini ishlab chiqarishda qayta tiklanuvchi energiya manbai hisoblanadi, chunki suv aylanmasi uzluksiz bo’lib, doimiy ravishda to’ldirilib boriladi. 2-rasm. o’zbekistonda eng birinchi qurilgan bo’zsuv gesining gidrogeneratorlar zali 3-rasm. bo’zsuv ges to’g’oni §4.4. dunyodagi eng yirik gidro elektr stansiyalar. xitoyning yanzi daryosidagi «three gorges dam-uch dara» to’g’oniga qurilgan, quvvati 22,4 gw ga teng ges dunyodagi eng yuqori quvvatli hisoblanadi …

4 / 43

borlarida juda katta suv hajmini yig’ish zarur. natijada juda katta hududlar suv ostida qolib ketadi. hozirgi kunda jamiyatning rivojlanishini uning energiya bilan ta’minlanganligi belgilaydi. ammo energiya iste’molining kundan-kunga oshib borishi hamda uni ishlab chiqarish uchun organik yoqilg’ilardan foydalanish, atrof-muhitni global ifloslanishiga olib kelmoqda va natijada insoniyat hayotiga jiddiy xavf solmoqda. shuning uchun hozirgi kun energetikasining dolzarb masalalaridan biri, ekologik toza, qayta tiklanadigan noana’naviy energiya manbalaridan foydalanishdir. respublikamiz agrar mamlakat bo’lganligi va u adir zonasida joylashganligi sababli, qishloq xo’jalik ekinlaridan sun’iy sug’orish orqali hosil olinadi. sug’orish suvlarini yetkazib berish uchun mamlakatimiz irrigatsiya tizimlarida, uzunligi 28,6 ming km bo’lgan 75 dona yirik magistral va xujaliklararo kanallar va ulardagi 207 dona ulkan gidrotexnik inshootlar, 172,2 ming km uzunlikdagi ichki sug’orish tarmoqlari, hajmi 20,0 mlrd. m3 ga yaqin bo’lgan 57 dona suv omborlari va 25 dona sel-suv omborlari ekspluatatsiya qilinadi. bundan tashqari, tog’ va tog’ oldi hududlarda, baland sharsharali yuzlab soy va buloqlar mavjud. …

5 / 43

/41,5 40/40/40 1/2/3 4 tovoqsoy ges (ges-8) 18/18/18/18 18,4/18,4/18,4/18,4 1/2/3/4 5 komsomol ges (ges-7) 21/21/21/21 21,6/21,6/21,6/21,6 1/2/3/4 6 ok-qovok-1 ges (ges-10) 10,7/26,1 12/24 1/2 7 ok-qovok-2 ges (ges-15) 4,5/4,5 4,5/4,5 1/2 8 qibray ges (ges-11) 11,2 12 1 9 solar ges (ges-12) 11,2 12 1 10 qodiriya ges (ges-3) 3,3/3,3/3,3/3,3 3,4/3,4/3,4/3,4 1/2/3/4 11 bo'zsuv ges (ges-1) 1,2/1,2/1,2/1,2 1/1/1/1 1/2/3/4 12 bo'rijar ges (ges-4) 3,3/3,3 3,3/3,3 1/2 13 shayxontohur ges (ges-21) 1,2/1,2/1,6 1/1/1,6 14 oqtepa ges (ges-9) 15,3 15,3 1 15 quyi bo'zsuv ges (ges-14) 10,7 12 1 16 quyi bo'zsuv ges (ges-22) 2,3/2,3 2,2/2,2 1/2 17 quyi bo'zsuv ges (ges-19) 6,6/6,6 5,6/5,6 1/2 18 quyi bo'zsuv ges (ges-18) 2,3/2,3/2,3 2,5/2,5/2,5 1/2/3 19 quyi bo'zsuv ges (ges-23) 9,4/9,4 8,8/8,8 1/2 20 farxod ges (ges-16) 30/30/33,8/33,8 30/30/33,8/33,8 1/2/3/4 21 qudash ges 3/3 2,5/2,5 1/2 22 shaxrixon ges (ges-5) 6,4/5,2 5,5/5 1/2 23 shaxrixon ges (ges-6) 4,2/4,2 3,8/3,8 1/2 24 j.f.k-1 ges 2,1 …

Want to read more?

Download all 43 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o’zbekistonda mavjud elektr stansiya va ularning rivojlanishi istiqbollari"

elekt yuklamalarni hisoblash usullarining tasnifi raxmatov abdugani djumabekovich etvaqtem kafedrasi dotsenti 03- mavzu: o’zbekistonda mavjud elektr stansiyalari hamda ularning rivojlanish istiqbollari fan: elektr energiyasini ishlab chiqarish, uzatish va taqsimlash 1 reja: 1. gidroelektr stansiyalar 2. issiqlik elektr stansiyalar 3. muqobil energiya manbalari elektr stansiyalari elektr energiyasini ishlab chiqarish jarayonida energiyaning boshqa manbalarini konvertatsiya qilish. masalan, issiqlik, mexanik, gidravlik, kimyoviy, quyosh, shamol, geotermal, yadroviy va boshqa energiya manbalari, elektr energiyasi ishlab chiqarishda ishlatiladi. elektr energetika tizimining uzatish qismi yuqori voltli (yuv) elektr tarmoqlari samarali iste’mol joylardagi uzoq masofalarga elektr energiyasini yet...

This file contains 43 pages in PPTX format (5.3 MB). To download "o’zbekistonda mavjud elektr stansiya va ularning rivojlanishi istiqbollari", click the Telegram button on the left.

Tags: o’zbekistonda mavjud elektr sta… PPTX 43 pages Free download Telegram