narkotik analgetiklar

PPT 21 pages 341.0 KB Free download

21 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 341.0 KB

File type PPT

Pages 21

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 21

slayd 1 toshkent farmatsevtika instituti farmakognoziya va dori vositalarini standartlash kafedrasi mavzu: narkotik va nonarkotik analgetiklar narkotik analgetiklar opiy (qora dori) ko`knoridan olinadigan, oftob ta'sirida qurib, qotib qoladigan o`simlik shirasidir. uning tarkibida 25 xil alkaloidlar topilgan. bularning orasida eng ko`p uchraydigan, asosiy alkaloid morfin xisoblanadi. opiydan olinadigan alkaloidlar o`zining kimyoviy tuzilishi bo`yicha 2 sinfga taaluqli: fenantrin benzilizoxinolin unumlari. fenantrin unumlariga morfin, kodein, dionin va b., izoxinolin unumlariga esa papaverin va boshqalar kiradi. tasnifi: a. narkotik analgetiklar. morfin guruhi preparatlari- morfin, morfilong, omnopon, kodein, etilmorfin gidroxlorid, nalorfin, pentazotsin, nalbufin, buprenorfin, butorfanol. 2. fenilpiperidin va boshqa opioid sintetik analgetiklar-promedol, prosidol, fentanil, remifentanil, loperamid, piritramid, tramadol, tilidin, estotsin, b. opiat retseptorlar antagonistlari- nalokson, naltrekson. morfinning va uning preparati xisoblangan morfin gidroxloridning farmakologik ta'siri ikki yo`nalishga qaratilgan. birinchi asosiy ta'siri markaziy nerv tizimiga va ikkinchisi silliq mushaklarga. markaziy nerv tizimiga ta'siri asosiy xisoblanib, u turlicha namoyon bo`ladi. uning ta'sirida bir qator bosh miya markazlari …

2 / 21

ga ta'siridan kelib chiqsa kerak. bunday ta'sir emotsional xolatni o`zgarishiga va uyquga olib keladi. eyforiya xolati. morfinning ta'siri natijasida odamning kayfiyati ko`tariladi, ruxiy osoyishtalik seziladi, salbiy emotsional kechinmalar yo`qola boradi. ko`ngli chog` bo`ladi, tetiklik va yoqimli xis-tuyg`ular xukmornlik qiladi. atrof-muxitda yuz berayotgan turli xodisalarga ijobiiy baxo beriladi. eyforiya (kayf) xolati morfinning takror qabul qilingach tez yuzaga chiqadi. odamning morfinga qaram bo`lib qolishi-narkomaniya (bangilik, giyoxvandlik) xolati mana shu eyforiya bilan bog`liq. uxlatuvchi ta'siri. morfin o`rtacha terapevtik dozada odamda mudroq xolatini keltirib chiqaradi, ayrim xollarda esa uxlatib ham qo`yadi. uyqu juda engil va yuzaki bo`lib, aniq tushlar ko`rish bilan davom etadi. uyqu tez-tez bo`linib turadi. uyquning bunday o`ziga xos engil bo`lishi morfin ta'sirida markaziy nerv tizimining ayrim markazlarining qo`zg`aluvchanligini oshishi bilan tushuntiriladi. nafas markaziga ta'siri. morfin o`rtacha terapevtik dozada qisman, kattaroq dozada esa kuchliroq ta'sir etib, nafas markazining qo`zg`aluvchanligini pasaytiradi. natijada o`pka ventilyatsiyasi kamayadi, nafas olish susayadi, tanada kislorod etishmasligi bilan bog`liq …

3 / 21

qorachig`i torayadi. yorug`likka bo`lgan refleks saqlanadi. 2. adashgan nerv markazining qo`zg`alishi natijasida yurak urishi sekinlashadi (bradikardiya), nafas yo`llari toraygani uchun nafas olish qiyinlashadi, so`lak oqishi oshadi, ayrim xollarda qayt qilish shu nerv faoliyatiga bog`liq bo`lishi mumkin. nonarkotik analgetiklar nonarkotik analgetiklar asosan 3 xil: og`riq qoldiruvchi, isitma tushiruvchi va yallig`lanishga qarshi ta'sir ko`rsatadi og`riq qoldiruvchi ta'siri. nonarkotik analgetiklarning bu xil ta'siri narkotik analgetiklarga nisbatan ancha sust. bular jarohatlanish, shikastlanish va boshqa sabablarga aloqador kuchli og`riqlarga ta'sir etmaydi. asosan yallig`lanish jarayoni bilan bog`liq bo`lgan og`riqlarni, nevrologik og`riqlarni qoldiradi. masalan, miozit (muskullar yallig`lanishi), pleksit (nerv tugunlarining yallig`lanishi), nevrit (nervning yallig`lanishi), pulpit (tish pulpasining yallig`lanishi), artrit, poliartritlar (bo`g`inlarning yallig`lanishi), bosh og`rig`i va xakozolarga aloqador og`riqlarni kamaytiradi. isitma tushiruvchi ta'siri. ma'lumki, issiq qonli hayvonlar va odam organizmining harorati normal sharoitda doimo bir me'yorda, o`zgarmagan holda turadi. odam tanasining harorati 36,5 -36,80c atrofida bo`ladi. shunday haroratda odam organizmidagi a'zolar va tizimlarning faoliyati, kimyoviy va biokimyoviy jarayonlar, …

4 / 21

i hisobiga tanadan issiqlik chiqib ketishiga olib keladi. isitma tushadi. shuni aytib o`tish kerakki, nonarkotik analgetiklarning isitma tushiradigan ta'siri tana harorati me'yorda bo`lgan mahalda yuzaga chiqmaydi. yallig`lanishga qarshi ta'siri. ma'lumki, tanada kechadigan ko`pchilik kasalliklar yallig`lanish jarayoni bilan birga davom etadi. yallig`lanishga xos bo`lgan o`zgarishlar-to`qimaning qizarishi, shishishi, haroratning ko`tarilishi, og`riq va shu to`qimaga taalluqli a'zolar faoliyatining buzilishi nonarkotik analgetiklarning ta'sirida kamayadi yoki utunlay yo`qoladi

5 / 21

Want to read more?

Download all 21 pages for free via Telegram.

Download full file

About "narkotik analgetiklar"

slayd 1 toshkent farmatsevtika instituti farmakognoziya va dori vositalarini standartlash kafedrasi mavzu: narkotik va nonarkotik analgetiklar narkotik analgetiklar opiy (qora dori) ko`knoridan olinadigan, oftob ta'sirida qurib, qotib qoladigan o`simlik shirasidir. uning tarkibida 25 xil alkaloidlar topilgan. bularning orasida eng ko`p uchraydigan, asosiy alkaloid morfin xisoblanadi. opiydan olinadigan alkaloidlar o`zining kimyoviy tuzilishi bo`yicha 2 sinfga taaluqli: fenantrin benzilizoxinolin unumlari. fenantrin unumlariga morfin, kodein, dionin va b., izoxinolin unumlariga esa papaverin va boshqalar kiradi. tasnifi: a. narkotik analgetiklar. morfin guruhi preparatlari- morfin, morfilong, omnopon, kodein, etilmorfin gidroxlorid, nalorfin, pentazotsin, nalbufin, buprenorfin, butorfanol. ...

This file contains 21 pages in PPT format (341.0 KB). To download "narkotik analgetiklar", click the Telegram button on the left.

Tags: narkotik analgetiklar PPT 21 pages Free download Telegram