marjinalizm va uning yo’nalishlari

PPTX 19 стр. 648,7 КБ Бесплатная загрузка

19 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 648,7 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 19

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 19

prezentatsiya powerpoint marjinalizm va uning yo’nalishlari marjinalizm ta’limoti avstriya maktabi: k.menger, f.vizer, o.byom-beverk marjinalizmning anglo-amerika maktabi lozan maktabi vakillari reja: 1 2 3 4 qiymat (qimmat) va narxning shakllanishi nazariyasi hamda talab va taklif omili va vaqt omili 5 marjinalizm ta’limoti 19-asrning ikkinchi yarmida paydo bo’lib, iqtisodiy tizimni tahlil qilishda yangi yondashuvni taklif qilgan. ushbu ta’limotga ko’ra, har qanday tovar yoki xizmatning iste’moli miqdori oshishi bilan uning qoniqish darajasi kamayib boradi. boshqacha aytganda, har bir qo’shimcha birlikdan olinadigan foyda kamayadi. marjinalizm ta’limoti iqtisodiy qarorlarni qabul qilishda chegaraviy foyda va xarajatlar o’rtasidagi muvozanatni ta’kidlaydi. 1.marjinalizm ta’limoti marjinalizm “iqtisodiy ta’limotlar ta’rixi “dagi alohida ilmiy yo'nalishga asos solgan ta‘limotdir. uning lug‘vaviy ma’nosi “eng yuqori”, “chegara” demakdir. bu ta‘limot tovar qiymatini ijtimoiy zaruriy mehnat emas, uning cheklanganligi, noyobligi, eng yuqori nafliligi yoki “yuqori foydaliligi” belgilaydi deb qaraydi. marjinalizm so‘zi fransuz tilidan marginal – chegaraviy, qo‘shimcha qiymat deb tarjima qilinadi. marjinalizm quyidagi xarakterli xususiyatlari bilan …

2 / 19

enger va uning shogirdlari hamda u.s.djevons, l.valras nomlari bilan bog‘liq. bu bosqichni iqtisodiy nazariya subyektiv yo‘nalishi deb atashadi, chunki bu davrda inson psixologiyasini birinchi o‘ringa qo‘yish, individual iqtisodiy tahlillarni qo‘llash amalga oshirilgan. 2.avstriya maktabi: k.menger, f.vizer, o.byom-beverk avstriya maktabi vakillariga marjinalizmning barcha xususiyatlarini kiritish mumkin, chunki ular marjinalizmning barcha tahliliy tadqiqotlarini to‘liq qo‘llashgan. ular axborotni barcha savollarga javob beruvchi omil sifatida qaradilar. subyektiv naflilik nazariyasiga asoslanib, “avstriyaliklar” resurslar omborini bilgan holatda daromad va ishlab chiqarish o‘rtasidagi chegarani aniqladilar. ularning tanqidiga absolut noelastik taklif uchradi, chunki talab bo‘lmagan joyda taklifniko‘pligi inqirozga olib kelishini tushunib yetdilar. subyektiv tahlilga muvofiq holda narx va daromadlar darajasi solishtirib chiqildi. avstriyalik karl menger (1840–1921) o‘zining “siyosiy iqtisod asoslari” (1871) asari bilan birinchi marjinalistlar safidan joy oldi. u insonlarning ehtiyojlarini o‘rganish orqali mahsulotga talabini qondirish yo‘llarini, hamda ehtiyojlarni qondira oladigan mahsulotlarni tahlil qila oldi. menger insonnning individual qiziqishini emas, balki uning buyumlarga munosabatini iqtisodiy kategoriya sifatida qaradi. …

3 / 19

889), “jamoa xo‘jaligining nazariyasi” (1914) asarlari orqali birinchilardan bo‘lib “me’yoriy naflilik” iborasini ishlatdi. u, shuningdek, “tabiiy qimmatlik” tushunchani ham kiritib, tovar hajmi va jamiyat uchun naflilik munosabatlarining me’yoriy nafliligini o‘lchash lozimligini aytib o‘tadi. menger ketidan vizer ishlab chiqarish xarajatlarini subyektiv-psixologik yondashuv asosida tahlil qilib, ishlab chiqarish omillarini kelajakda yaratishi mumkin bo‘lgan iste’mol buyumning foydaliligini aniqlagan. u xarajalarning subyektiv nazariyasiga tayanib, ishlab chiqarish omillarini foydalanishda inson uchun zarur bo‘lgan iqtisodiy resurs jarayoni kechishini aytadi. raqobat sharoitida ishlab chiqarish omillari shunday taqsimlanadiki, u jamiyat uchun zarur bo‘lgan tovarni yarata oladi deb hisoblagan. fridrix fon vizer oygen fon byom-baverk menger shogirdi oygen fon byom-baverk (1851–1914) hisoblanadi. u ham marjinalizmga o‘z xissasini qo‘shgan. uning “xo‘jalik buyumlarining qimmatliligi nazariyasi asoslari” (1886) va “kapital va foiz” (1884–1889) asarlari mashhurdir. uning nazariyalari ichida qimmatlilik tamoyili va foizning psixologik nazariyasi jamiyatda o‘z o‘rniga ega. byom-baverk o‘zining qimmatlilik tamoyili orqali buyumning qimmati, foydaliligi va noyobliligini tahlil qilib, “me’yoriy foydalilik” …

4 / 19

milliy iqtisodiyotning umumiy iqtisodiy matematikm modeli tuzilib, “umumiy iqtisodiy muvozanat tizimi” rasmsi berildi. valras korxonalar va uy xo‘jaliklari o‘rtasida bog‘liqliknitenglamalar tizimi orqali tushintirishga harakat qildi. leon valras (1834-1910) vilfredo paretto vilfredo paretto (1848–1923) valras g‘oyalarini italiyalik iqtisodchi vilfredo paretto (1848- 1923) tomonidan rivojlantirildi. uning asosiy asarlari “siyosiy iqtisod yo‘nalishi” (1896–1897) va “siyosiy iqtisod darsligi” (1900) hisoblanadi. logik-tajriba usuli uning asosiy g‘oyasini tashkil qildi. valrasning nazariyalaridagi “qimmatlilik” mohiyatini paretto “afzallik” tushunchasi bilan almashtirdi. uningcha ba’zi tovarlarning emas, balki ularning yig‘indisining afzalligini solishtirish lozim. bu g‘oya keyinchalik frensis isidro edjuor (1845–1926) tomonidan befarqlilik egri chizig‘ini ilgari surilishiga sabab bo‘ldi. paretto fikricha, iste’molchi uchun iste’mol qilishi mumkin bo‘lgan ikki befarq buyum mavjuddir, ularning iste’moli iste’molchi uchun ehtiyojini qondirishiga olib kelsa bas. zamonaviy iste’molchi xatti-harakati nazariyasi ham aynan parettoning mazkur g‘oyasiga asoslanadi. 4.marjinalizmning anglo-amerika maktabi 1862-yil marjinalizmning ilk g‘oyalari bilan angliyalik uilyam stenli jevons (1835–1882) chiqdi. jevons “siyosiy iqtisod nazariyasi” (1871) va “fan tamoyillari …

5 / 19

i alfred marshallning (1842–1924) «ekonomiks tamoyillari» (1890) kitobidaa ancha tizimlashtirilgan ko‘rinishda ifodalangan. mazkur asar birinchi katta darslik vazifasini o‘tagan. unda talab va taklif to‘g‘risidagi konsepsiyalar birlashtirilgan va ayrim bozorlarni o‘rganish uchun matematik dastaklar keng qo‘llanilgan. a.marshall va uning hamfikrlari xizmati tufayli yangi klassik nazariya xx asrning 30 – yillarigacha iqtisodiy fanda yetakchi o‘rinni egallab keldi. a.marshall marjinalizm g‘oyalarini mustaqil (jevonsga bog‘liq bo‘lmagan holda) va o‘ziga xos uslubda rivojlantirdi. klassik maktab (smit, rikardo, mill) va marjinalizm (mengerdan valrasgacha) yutuqlarini birlashtiruvchi nazariy tizim yaratdi. 5.qiymat (qimmat) va narxning shakllanishi nazariyasi hamda talab va taklif omili va vaqt omili qiymat (qimmat) va narxning shakllanishi nazariyasi iqtisodiy fikrlar tarixida eng qiyin va murakkab muammolardan biri – qiymat muammosi hisoblanadi. a.marshallning asari vujudga kelgunga qadar tovar qiymati muammosiga bo‘lgan ikki xil yondashuv mavjud bo‘lgan: qiymat yo ishlab chiqarish xarajatlari bilan, yoki tovarning foydaliligi va noyobligi bilan aniqlangan. birinchi yondashuv - bu yondashuvga muvofiq, boylikning o‘sishi …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 19 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "marjinalizm va uning yo’nalishlari"

prezentatsiya powerpoint marjinalizm va uning yo’nalishlari marjinalizm ta’limoti avstriya maktabi: k.menger, f.vizer, o.byom-beverk marjinalizmning anglo-amerika maktabi lozan maktabi vakillari reja: 1 2 3 4 qiymat (qimmat) va narxning shakllanishi nazariyasi hamda talab va taklif omili va vaqt omili 5 marjinalizm ta’limoti 19-asrning ikkinchi yarmida paydo bo’lib, iqtisodiy tizimni tahlil qilishda yangi yondashuvni taklif qilgan. ushbu ta’limotga ko’ra, har qanday tovar yoki xizmatning iste’moli miqdori oshishi bilan uning qoniqish darajasi kamayib boradi. boshqacha aytganda, har bir qo’shimcha birlikdan olinadigan foyda kamayadi. marjinalizm ta’limoti iqtisodiy qarorlarni qabul qilishda chegaraviy foyda va xarajatlar o’rtasidagi muvozanatni ta’kidlaydi. 1.marjinalizm ta’limoti marjinali...

Этот файл содержит 19 стр. в формате PPTX (648,7 КБ). Чтобы скачать "marjinalizm va uning yo’nalishlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: marjinalizm va uning yo’nalishl… PPTX 19 стр. Бесплатная загрузка Telegram