temperament va xarakter

PPTX 25 pages 6.0 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 25
mavzu: xarakter haqida tushuncha va nazariyalari mavzu: temperament va xarakter reja: 1.temperament haqida tushuncha. 2.temperament va oliy nerv faoliyati. 3.temperament tiplari. 4.temperament va faoliyat uslubi. temperament lotincha «temperamentum» degan so‘zdan olingan bo‘lib, uning ma’nosi «aralashma» demakdir. temperament - shaxs faoliyati va xulqining dinamik (o‘zgaruvchan) va emotsional-hissiy tomonlarini xarakterlovchi individual xususiyatlar majmuidir. temperament – insonning turli vaziyatlarda narsa, hodisa, holatlar va insonlarning xatti- harakatlariga nisbatan reaksiyasini tushuntirib beruvchi xususiyatlari majmuidir. temperamentning xususiyatlari psixikaning individual xususiyatlaridan bo`lib, inson psixik faoliyatining o`tishini, dinamikasini belgilab beradi. 1.temperament xususiyatlari faqat bir turdagi emas, balki har xil va turli maqsadlardagi faoliyat turlarida, mehnatda, o`yinda, sportda, o`quv mashg`ulotlari jarayonida nomoyon bo`ladi. , 2. temperament xususiyatlari odam hayotining butun davomida yoki ma`lum qismida barqaror va o`zgarmasdir. 3. temperament xususiyatlari bir-biri bilan tasodifiy emas, balki qonuniy bog`langan bo`lib ma`lum tuzilishni tashkil qiladi. t e m p e r a m e n t temperament –quyidagicha ta`rif berishimiz mumkin temperament …
2 / 25
zi qadimgi zamonlardan beri hozirgacha saqlanib kelmoqda. temperament temperament temperament g’oyasini birinchi bo’lib qadimgi rim vrachi gippokrat yaratdi. lekin u temperamentni nerv sistemasini xossasi bilan emas balki organizmdagi suyuqliklar nisbati bilan bog`liqligini ko`rsatgan: qon , o`t, (limfa) ularni u quyidagicha nomladi. sangvinik – qonning ustun kelishi; (lotin tilidagi “sangvis”-qon so‘zidan) flegmatik - limfa balg’am ustun kelishi; (grekcha “flegma”- shilimshiq parda degani); xolerik – sariq o’tning ustun kelishi; (grek tilidagi “xole”-o‘t so‘zidan) melanxolik - qora o’tning ustun kelishi; (grekcha “meloyna xole”- qora o‘t) abu ali jahon madaniyatiga ulkan xissa qo‘shgan buyuk mutafakkir ibn sino ham o‘zining ruhiy jarayonlar haqidagi izlanishlarida «mijoz» masalasiga alohida e’tibor berdi. u buyuk grek olimi gippokratning temperament haqidagi ta’limotini chuqur o‘rgandi «mijoz» haqidagi ta’limotini ishlab chiqdi. adi. ibn sino «mijoz» organizmning ruhiy va jismoniy barqarorligini ko‘rsatadigan ta’sirlarga javobidir deb ko‘rsatdi. u organizmni tashqi ta’sirlarni qabul qilishi va unga javob reaksiyasini berishida mijozni turlichaya’ni issiq, sovuq, quruq, nam, …
3 / 25
g'alishning tormozlanishi bilan, yoki, aksincha, tormozlanishning qo'zg'alish bilan naqadar engil almashinishidan iborat temperament temperament flegmatik melanxolik sangvinik xolerik xolerik temperament xolerik temperament – hissiyotning tez va kuchli qo‘zg‘aluvchanligi, barqaror bo‘lishi bilan farq qiladi. xolerik temperamentli kishilarning hissiyotlari ularning imo-ishoralarida, mimikalarida, harakatlari va nutqlarida yaqqol ko‘rinib turadi. xoleriklar qizg‘inlik va tajanglikka moyil bo‘ladilar. bunday temperamentli kishilar chaqqon, umuman harakatchan, serg‘ayrat va har doim urinuvchan bo‘ladilar. juda g`ayratli, ishga juda ehtiros bilan berilish qobiliyatiga ega bo`lgan, tez va shiddatli, qizg`in emosional "portlash" va kayfiyatning keskin o`zgarishlariga moyil, ildam harakatlar qiladigan kishi xolerik deb ataladi xolerik temperament bu xil temperamentli bolalar serg‘ayrat bo‘ladilar. ular bir ishga tez kirishadigan va boshlagan ishini oxiriga yetkazadigan bo‘ladilar. ular ko‘pchilik bilan jamoa o‘yinlar o‘tkazishni sevadilar va bunday o‘yinlarni ko‘pincha o‘zlari boshlab, oxirigacha faol qatnashadilar. xolerik temperamentli bolalar arazchan, serjahl va tajang bo‘ladilar. bir narsadan xafa bo‘lsalar, bu xafalik ularda uzoq saqlanadi. ulardagi kayfiyat ancha barqaror va davomli …
4 / 25
viydilar. bir zayldagi ishlarni uzoq davomli sur’atda bajarishga moyil bo‘lmaydilar. sangvinik temperament sangvinik temperamentli bolalar juda serharakat, ildam va chaqqon bo‘ladilar. ular har qanday ishga qatnashish uchun doim tayyor bo‘ladilar. ko‘pincha, bir qancha vazifalarni birdaniga bo‘yinlariga oladilar. lekin, har bir ishga ishtiyoq bilan tez kirishganliklari singari, boshlagan ishdan tez qaytishlari ham mumkin. sangviniklar chin ko‘ngildan va’dalar berishlari, lekin, ko‘pincha, va’dani unutib, uni bajarmasliklari ham mumkin. bu xil temperamentli bolalar o‘yinlarga tez va zavq bilan kirishadilar, lekin o‘yin davomida, o‘z rollarini tez-tez o‘zgartirib turishga moyil bo‘ladilar. ular darrov xafa bo‘lishlari va yig‘lashlari mumkin, lekin ular xafalikni tez unutadigan bo‘ladilar. ularning yig‘isi kulgi bilan tez almashadi. sangvinik temperament hatti-harakati jo'shqin, nutq sur'ati tez, yangilikni tez payqaydi, aql-idroki tiyrak, topqir, qiziqishlari, kayfiyati, intilishlari o'zgaruvchan. ko'nikma va malakalarni tez egallaydi. ko'ngli ochiq, dilkash, muloqotga tez kirishadi. hayolati (fantaziyasi) yuksak darajada rivojlangan: tashqi ta'sirlarga hozirjavob va hokazo sangvinik temperament sezilarli psixik aktivlikka ega bo`lgan, atrofda …
5 / 25
kirishsalar, uni qat’iyat bilan davom ettiradilar. flegmatik temperament flegmatik temperamentli bolalar yuvosh, mo‘min qobil bo‘ladi. ular ko‘pchilikka aralashmaydigan, tortinchoq va hech kimga tegmaydigan, birovni ranjitmaydigan bo‘ladilar. agar birov ular bilan urish chiqarmoqchi bo‘lsa, o‘zlarini chetga olishga harakat qiladilar. ular shovqin-suronli, harakatli o‘yinlarga moyil bo‘lmaydilar. bu xil temperamentli bolalar jizzaki bo‘lmaydilar va odatda ular o‘yin- kulgilarga moyil emaslar. flegmatik temperamentli kishilar (bolalar) tashabbus ko‘rsatishga moyil bo‘lmaydilar, lekin ular faoliyati yo‘lga qo‘yilsa, ancha qunt bilan ish ko‘radilar, yaxshi o‘qib ketishlari mumkin. melanxolik temperament melanxolik temperament – hissiyotning sekin, lekin kuchli qo‘zg‘aluvchanligi va barqaror bo‘lishi bilan farq qiladi. melanxoliklar barqaror, davomli bir kayfiyatga moyil bo‘ladilar, lekin hissiyotlarining tashqi ifodasi juda zaif bo‘ladi. melanxolik temperamentli odamlar sustkash bo‘ladilar. melanxolik temperamentli odam ishga birdan kirishmasligi mumkin, lekin bir kirishsa, boshlagan ishni oxiriga yetkazmay qo‘ymaydi. melanxolik temperament bunday temperamentli bolalar mo‘min-qobil, yuvosh bo‘ladilar, ko‘pincha, birov savol bilan murojaat qilsa, uyalib, tortinib javob beradilar. ularni darrov xafa …

Want to read more?

Download all 25 pages for free via Telegram.

Download full file

About "temperament va xarakter"

mavzu: xarakter haqida tushuncha va nazariyalari mavzu: temperament va xarakter reja: 1.temperament haqida tushuncha. 2.temperament va oliy nerv faoliyati. 3.temperament tiplari. 4.temperament va faoliyat uslubi. temperament lotincha «temperamentum» degan so‘zdan olingan bo‘lib, uning ma’nosi «aralashma» demakdir. temperament - shaxs faoliyati va xulqining dinamik (o‘zgaruvchan) va emotsional-hissiy tomonlarini xarakterlovchi individual xususiyatlar majmuidir. temperament – insonning turli vaziyatlarda narsa, hodisa, holatlar va insonlarning xatti- harakatlariga nisbatan reaksiyasini tushuntirib beruvchi xususiyatlari majmuidir. temperamentning xususiyatlari psixikaning individual xususiyatlaridan bo`lib, inson psixik faoliyatining o`tishini, dinamikasini belgilab beradi. 1.temperament xus...

This file contains 25 pages in PPTX format (6.0 MB). To download "temperament va xarakter", click the Telegram button on the left.

Tags: temperament va xarakter PPTX 25 pages Free download Telegram