nutq madaniyati va uning asosiy me'sonlari

DOCX 35 pages 57.6 KB Free download

35 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 57.6 KB

File type DOCX

Pages 35

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 35

mundarija kirish 1. nutq madaniyati va uning asosiy me'sonlari 2. nutq madaniyatining adabiy tildagi ahamiyati 3. publitsitik uslubda nutq madaniyatining ahamiyati 4. oavda adabiy til me’yorlarining buzilishi holatlari va uning nutq madaniyatiga ta'siri 5. zamonaviy oav sohalari (internet jurnalistikasi)da nutq madaniyatining bugungi holati. xulosa foydalanilgan adabiytlar kirish xxi asr axborot va kommunikatsiya texnologiyalarining jadal rivojlanishi bilan tavsiflanadigan davr bo‘lib, inson hayotining deyarli barcha jabhalariga sezilarli ta’sir ko‘rsatmoqda. jumladan, ommaviy axborot vositalari (oav) zamonaviy jamiyatda axborot uzatish, odamlar ongini shakllantirish, ijtimoiy-siyosiy voqealarga munosabat bildirish va keng jamoatchilikka ta’sir o‘tkazishda kuchli vosita sifatida faoliyat yuritmoqda. har kuni matbuot, radio, televideniye, internet jurnalistikasi orqali millionlab odamlar turli sohalarga oid axborotlarni oladilar. ushbu jarayonlar esa bevosita til, nutq va uning madaniy ifoda etilishiga bog‘liqdir. aynan shunday sharoitda nutq madaniyati masalasi dolzarb mavzulardan biriga aylanmoqda. nutq madaniyati – bu til vositalaridan to‘g‘ri, ravon, obrazli va madaniyatli tarzda foydalanish, fikrni lo‘nda, aniq va tushunarli ifoda etish …

2 / 35

sh, hatto jargon va vulgar so‘zlardan foydalanish holatlari ham kuzatilmoqda. bu esa nafaqat til madaniyatiga, balki umumiy ijtimoiy madaniyatga ham salbiy ta’sir ko‘rsatadi. ayniqsa, yoshlar auditoriyasi orasida ko‘p tomoshabop bo‘lgan teleko‘rsatuvlar va blogerlik faoliyati, internetdagi axborot oqimlari nutq madaniyatining shakllanishiga ijobiy yoki salbiy yo‘nalishda ta’sir o‘tkazishi mumkin. mazkur mavzuni yoritishda nutq madaniyati tushunchasi, uning asosiy mezonlari, adabiy til va publitsistik uslubdagi o‘rni, oavda kuzatilayotgan til xatolari va zamonaviy media vositalaridagi holatlar atroflicha tahlil qilinadi. mavzuning dolzarbligi shundaki, bugungi kunda oav orqali milliy tilimizni to‘g‘ri, mazmunli va madaniyatli ifoda qilish orqali jamiyatda ma’naviy uyg‘onish, estetik didning shakllanishi, madaniy saviyaning yuksalishiga hissa qo‘shish mumkin. shu bois ushbu mavzuni chuqur o‘rganish va tahlil qilish, ayniqsa, bo‘lajak mutaxassislar va tilshunoslar uchun muhim ilmiy-amaliy ahamiyat kasb etadi. kurs ishining dolzarbligi. zamonaviy axborot jamiyatida ommaviy axborot vositalarining roli kun sayin ortib bormoqda. ular nafaqat axborot tarqatish vositasi, balki ijtimoiy ongni shakllantiruvchi kuchli vosita sifatida e’tirof etilmoqda. …

3 / 35

rajasi, nutqdagi madaniylik va uslubiy xususiyatlardir. kurs ishining obyekti. ommaviy axborot vositalari (matbuot, televideniye, radio, internet oav, bloglar) va ulardagi matnlar, chiqishlar, tahliliy materiallar, jurnalistik nutq shakllaridir. mavzuning o‘rganilganlik darajasi. nutq madaniyati va uning oavdagi ahamiyati ko‘plab tilshunoslar tomonidan o‘rganilgan. jumladan, a.n. g‘ulomov, g‘. abdurahmonov, n. mahmudov, sh. rahmatullayev kabi olimlarning ishlarida nutq madaniyatining nazariy asoslari yoritilgan. so‘nggi yillarda oavdagi til xatolari, adabiy me’yorlarga zid holatlar ustida ilmiy maqolalar chop etilgan bo‘lsa-da, aynan zamonaviy internet jurnalistikasi va blogerlikda nutq madaniyati masalasi hali to‘liq o‘rganilmagan. bu esa mavzuni chuqurroq tahlil qilish zaruratini yuzaga keltiradi. kurs ishining maqsadi. oavda nutq madaniyatining ahamiyatini ochib berish, mavjud kamchiliklarni aniqlash va ularni bartaraf etish bo‘yicha tavsiyalar ishlab chiqishdir. kurs ishining vazifalari: · nutq madaniyati tushunchasini nazariy jihatdan o‘rganish; · oavda adabiy til me’yorlariga amal qilish holatlarini tahlil qilish; · publitsistik uslub xususiyatlarini ochib berish; · internet jurnalistikasi va blogerlikda nutq madaniyati darajasini baholash; · nutq …

4 / 35

ing o‘sishi, shaxslararo munosabatlar, axloqiy qadriyatlar bilan chambarchas bog‘liq bo‘lib, u har bir insondan tilni to‘g‘ri, lo‘nda, adabiy me’yorlarga muvofiq va madaniyatli tarzda ishlatishni talab etadi. nutq madaniyati o‘zining tarixiy ildizlariga ega bo‘lib, u insoniyat jamiyatining shakllanishi, og‘zaki va yozma tilda fikr bildirish ehtiyojidan kelib chiqqan. inson o‘z fikrini aniq va tushunarli ifodalashi uchun u nafaqat tilni bilishi, balki uni to‘g‘ri qo‘llashi, talaffuz va grammatik me’yorlarga amal qilishi, mantiqiy izchillikni saqlashi, vaziyatga mos uslubni tanlashi kerak bo‘ladi. aynan shu omillar nutq madaniyatining asosiy me’zonlarini tashkil etadi.[footnoteref:1] [1: babaytseva, v.v. (2004). "infinitiv: sintaktik va semantik tahlil". moskva: akademiya, 35-50-betlar.] nutq madaniyatining asosiy me’zonlari quyidagilardan iborat: adabiylik – nutqning umumqabul qilingan adabiy til me’yorlariga mos bo‘lishi. bu talaffuz, leksik, grammatik va uslubiy jihatdan me’yorlarga rioya etishni anglatadi. masalan, so‘zlarning to‘g‘ri yozilishi, sheva yoki jargon so‘zlardan xoli bo‘lishi muhim. aniqlik va tushunarlilik – nutqda fikrni aniq va tushunarli tarzda bayon qilish. qiyin iboralardan, …

5 / 35

‘zlovchining nutqi tinglovchiga qanday ta’sir qilgani, uni qiziqtirgan-qiziqtirmagani, ishonch uyg‘otgan-uyg‘otmagani aniqlanadi. axloqiylik va estetiklik – bu nutqdagi odob-axloq me’yorlariga rioya qilish, tilning nafisligini saqlash, so‘zlashuvda go‘zallikka, madaniyatga e’tibor berishdir. bu, ayniqsa, ta’lim, madaniyat, ommaviy axborot vositalari, siyosat va jamoat joylarida muhim ahamiyatga ega. nutq madaniyati insonning shaxsiy fazilati, bilimi, tarbiyasi, ma’naviy olami va umumiy dunyoqarashini aks ettiradi. har bir inson o‘z nutqini rivojlantirish uchun izlanishi, adabiy tilni o‘rganishi, kitob o‘qishi, ommaviy axborot vositalaridagi madaniyatli chiqishlarni tahlil qilishi lozim. ayniqsa, o‘qituvchilar, jurnalistlar, siyosatchilar, san’atkorlar kabi keng jamoatchilik oldida nutq so‘zlaydigan kishilar nutq madaniyatiga alohida e’tibor berishlari kerak. ularning so‘zlash uslubi nafaqat o‘ziga, balki tinglovchilarga ham ta’sir ko‘rsatadi. nutq madaniyatini shakllantirish — bu faqat tilshunoslarning ishi emas. bu jarayonda oilaviy tarbiya, maktab, oliy ta’lim muassasalari, ommaviy axborot vositalari, badiiy adabiyot, teatr, kino va boshqa madaniyat vositalari ham muhim rol o‘ynaydi. nutq madaniyati – bu har bir insonning madaniy darajasini, jamiyatga munosabatini, ichki …

Want to read more?

Download all 35 pages for free via Telegram.

Download full file

About "nutq madaniyati va uning asosiy me'sonlari"

mundarija kirish 1. nutq madaniyati va uning asosiy me'sonlari 2. nutq madaniyatining adabiy tildagi ahamiyati 3. publitsitik uslubda nutq madaniyatining ahamiyati 4. oavda adabiy til me’yorlarining buzilishi holatlari va uning nutq madaniyatiga ta'siri 5. zamonaviy oav sohalari (internet jurnalistikasi)da nutq madaniyatining bugungi holati. xulosa foydalanilgan adabiytlar kirish xxi asr axborot va kommunikatsiya texnologiyalarining jadal rivojlanishi bilan tavsiflanadigan davr bo‘lib, inson hayotining deyarli barcha jabhalariga sezilarli ta’sir ko‘rsatmoqda. jumladan, ommaviy axborot vositalari (oav) zamonaviy jamiyatda axborot uzatish, odamlar ongini shakllantirish, ijtimoiy-siyosiy voqealarga munosabat bildirish va keng jamoatchilikka ta’sir o‘tkazishda kuchli vosita sifatida faoliyat y...

This file contains 35 pages in DOCX format (57.6 KB). To download "nutq madaniyati va uning asosiy me'sonlari", click the Telegram button on the left.

Tags: nutq madaniyati va uning asosiy… DOCX 35 pages Free download Telegram