dag‘al-dispers sistemalar va ularning tibbiy profilaktikasida ishlatilishi

PPTX 16 pages 259.3 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 259.3 KB

File type PPTX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

toshkent tibbiyot akademiyasi termiz filiali pediatriya fakulteti tibbiy profilaktika yo’nalishi 101”a”- guruh talabasi boybo’riyev farruxning tibbiy kimyo fanidan tayyorlagan taqdimoti toshkent tibbiyot akademiyasi termiz filiali pediatriya fakulteti tibbiy profilaktika yo’nalishi 101”a”- guruh talabasi boybo’riyev farruxning tibbiy kimyo fanidan tayyorlagan taqdimoti mavzu:dag‘al-dispers sistemalarning xossalari va ularni tibbiyot va tibbiy profilaktika sohasida ishlatilishi. reja: 1. dag‘al-dispers sistemalar 2. dag‘al-dispers sistemalarning tibbiyotdagi ahamiyati 3. dag‘al-dispers sistemalarning tibbiy profilaktika sohalarida dispers sistemalar – ikki yoki undan ortiq fazalarning tekis tarqalgan mayda zarralaridan tuzilgan geterogen sistemalar. odatda, fazalardan biri uzluksiz dispersion muhit hosil qilib, boshqa fazalar (bir yoki bir nechta dispersion fazalar) esa shu muhitda mayda kristallar, qattiq amorf zarralar, tomchilar yoki pu-fakchalar shaklida bir tekis tarqaladi. d. s. murakkab tuzilishga ega boʻli-shi ham mumkin, uzluksiz dispersion muhit hosil qila oladigan, bir-birining hajmiga singib ketgan ikki fazadan iborat sistema bunga misol boʻla oladi. d. s. zarralarning katta-kichikligiga qarab ikki guruhga boʻlinadi: 1) dispers faza zarralari …

2 / 16

s likning oʻrtacha tavsifini, shuningdek, zarralarning oʻlchami yoki massasi boʻyicha taqsimlanish egrisini (polimerlar uchun molekulyarmassaviy taqsimlanishni) aniqlashga imkon beradi. zarralar oʻlchami 1 mkm.dan katta boʻlgan dagʻal dispers sistemalar (suspenziya, emulsiya) uchun gravitatsion maydondagi sedimentatsiya, kolloid sistemalar va polimerlar eritmasi uchun markazdan qochma kuch maydonidagi sedimentatsiya qoʻllanadi; markazdan qochma tezlanish 100 000 gacha tenglashib, ultratsentrifugalarda rotorning aylanish tezligini minutiga bir necha oʻn minglabgacha yetkazadi. suspenziyalar – dispers sistemalarning uchinchi xili dagʻal dispers . dagʻal dispers sistemalarda dispers faza zarrachalarining oʻlchami 100 mmkm dan katta boʻladi[1]. dispers faza va dispersion muhitning agregat holatiga qarab, dagʻal dispers sistemalar (xuddi kolloid eritmalar kabi) bir necha xil boʻlishi mumkin, turmush va texnikada eng koʻp uchraydigan dagʻal dispers sistemalar quyidagilardir: qattiq dispers faza va suyuq dispersion muqitdai iborat dagʻal dispers sistemalar; ular suspenziyalar deyiladi: masalan, suvga tuproq solib chayqatilsa, suspenziya hosil buladi[2]. suyuq dispers faza va suyuq dispersion muqitdan iborat sistemalar; bular emulsiyalar deyiladi; sut emulsiyaga …

3 / 16

atib olinadi. agar sistema emulsiyadan iborat boʻlsa, bu holda dispers fazani dispersion muhitdan ajratish uchun sistema uzoq vaqt tindiriladi yoki sentrifugaga solib aylantiriladi. bu vaqtda bir-biri bilan aralashmaydigan ikkita suyuqlik qavati hosil boʻladi. ana shu usul bilan ikki suyuqlik bir-biridan ajratib olinadi. agar sistema suspenziyadan iborat boʻlsa, tindirilgan vaqtda ogʻir modda idish tagiga choʻkadi. dispersion muhit ichida dispers fazaning choʻkish protsessi sedimentatsiya deyiladi. sedimentatsiya hodisasini hamma suspenziyalarda ham kuzatish mumkin, lekin hamma suspenziyalarning sedimentatsiya tezligi har xil boʻladi. suspenziyalarning choʻkish tezligi dispersion muhitning zichligiga, qovushoqligiga va dispers faza zarrachalarining zichligiga hamda ularning radiusiga bogʻliq. agar t vaqt ichida zarrachaning bosgan yoʻli n boʻlsa, sedimentatsiya tezligi v = h/t boʻladi. sedimentatsiya tezligi bilan muhitning kovushoqligi va zichligi oʻrtasidagi bogʻlanish quyidagi formula bilan ifodalanadi: υ=2/9 * r2(d-d)g/ η bu yerda r – zarrracha radiusi, η – dispersion muhitning kovushoq- ligi, υ – choʻkish tezligi, d – zarrachaning solishtirma ogʻirligi, d – dispersion …

4 / 16

elektr yoxud ultratovush yordamida suyuqlik ichida kukunga aylantiriladi. kolloid eritmalarni kislota, asos va toʻzlardan tozalashda dializ, ultrafiltrlash, elektrodializ, ultratsentrifugalash usullaridan foydalaniladi. kolloid eritmalar juda kichik osmotik bosim, suyet diffuziya va broun harakatiga ega. zarrachalar zaryadli boʻlganligi tufayli, ular elektroforez jarayonida elektrod tomon harakat qiladi. oʻta yuqori disperslikka ega boʻlgan kolloid eritmalar zol deb ataladi. zollarni nomlashda dispersion muhitni hosil qiluvchi modda asos qilib olinadi: dispersion muhit suv boʻlsa, gidrozol, organik modda boʻlsa, organzol, keyingilari kimyoviy tarkibiga koʻra benzozol, alkozol va boshqa deyiladi. agar dispersion muhit gaz boʻlsa, bunday zol aerozol, suyuq dispersion muhitga ega boʻlgan zollar esa liozollar (yun. lios – suyuqlik) deb ataladi. dispers faza zarrachalari bilan dispersion muhit zarrachalari orasidagi bogʻlanishga qarab, kolloid eritmalar liofob va liofil zollarga boʻlinadi. liofob zollarga dispers platina, kumush, oltingugurt zollari misol boʻla oladi. liofil zollarda esa bu bogʻlanish kuchli boʻladi, ularga oqsil, jelatina, pepsin va yuqori molekulyar moddalarning eritmalari kiradi. kolloid eritmalar …

5 / 16

ispers likning oʻrtacha tavsifini, shuningdek, zarralarning oʻlchami yoki massasi boʻyicha taqsimlanish egrisini (polimerlar uchun molekulyarmassaviy taqsimlanishni) aniqlashga imkon beradi. zarralar oʻlchami 1 mkm.dan katta boʻlgan dagʻal dispers sistemalar (suspenziya, emulsiya) uchun gravitatsion maydondagi sedimentatsiya, kolloid sistemalar va polimerlar eritmasi uchun markazdan qochma kuch maydonidagi sedimentatsiya qoʻllanadi; markazdan qochma tezlanish 100 000 gacha tenglashib, ultratsentrifugalarda rotorning aylanish tezligini minutiga bir necha oʻn minglabgacha yetkazadi. dispers sistema- ikki yoki undan ortiq fazalarning tekis tarqalgan mayda zarralaridan tuzilgan geterogen sistemalar. odatda, fazalardan biri uzluksiz dispersion muhit hosil qilib, boshqa fazalar (bir yoki bir nechta dispersion fazalar) esa shu muhitda mayda kristallar, qattiq amorf zarralar, tomchilar yoki pu-fakchalar shaklida bir tekis tarqaladi. d. s. murakkab tuzilishga ega boʻli-shi ham mumkin, uzluksiz dispersion muhit hosil qila oladigan, bir-birining hajmiga singib ketgan ikki fazadan iborat sistema bunga misol boʻla oladi. d. s. zarralarning katta-kichikligiga qarab ikki guruhga boʻlinadi: 1) dispers faza zarralari 1 mkm va undan …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "dag‘al-dispers sistemalar va ularning tibbiy profilaktikasida ishlatilishi"

toshkent tibbiyot akademiyasi termiz filiali pediatriya fakulteti tibbiy profilaktika yo’nalishi 101”a”- guruh talabasi boybo’riyev farruxning tibbiy kimyo fanidan tayyorlagan taqdimoti toshkent tibbiyot akademiyasi termiz filiali pediatriya fakulteti tibbiy profilaktika yo’nalishi 101”a”- guruh talabasi boybo’riyev farruxning tibbiy kimyo fanidan tayyorlagan taqdimoti mavzu:dag‘al-dispers sistemalarning xossalari va ularni tibbiyot va tibbiy profilaktika sohasida ishlatilishi. reja: 1. dag‘al-dispers sistemalar 2. dag‘al-dispers sistemalarning tibbiyotdagi ahamiyati 3. dag‘al-dispers sistemalarning tibbiy profilaktika sohalarida dispers sistemalar – ikki yoki undan ortiq fazalarning tekis tarqalgan mayda zarralaridan tuzilgan geterogen sistemalar. odatda, fazalardan biri uzluksiz dispersi...

This file contains 16 pages in PPTX format (259.3 KB). To download "dag‘al-dispers sistemalar va ularning tibbiy profilaktikasida ishlatilishi", click the Telegram button on the left.

Tags: dag‘al-dispers sistemalar va ul… PPTX 16 pages Free download Telegram

dag‘al-dispers sistemalar va ularning tibbiy profilaktikasida ishlatilishi

Page preview (5 pages)

Want to read more?

About "dag‘al-dispers sistemalar va ularning tibbiy profilaktikasida ishlatilishi"

Similar files